Nhà khoa học công nghệ với sứ mệnh chống phân biệt

Nina da Hora, tên thật là Ana Carolina da Hora, là một trong những chuyên gia hàng đầu về đạo đức trong trí tuệ nhân tạo và thuật toán mang tính phân biệt chủng tộc tại Brazil. Sinh ra và lớn lên tại Duque de Caxias, Baixada Fluminense, cô bắt đầu học lập trình từ lúc 12 tuổi với chiếc máy tính của người dì và các cuốn sách do bạn mẹ cô, vốn là giáo viên tiếng Bồ Đào Nha, tặng. Tới tuổi 15, thay vì tổ chức sinh nhật thông thường, cô đã chọn nghiên cứu và thử nghiệm với Arduino, một loại bo mạch điện tử hỗ trợ các dự án công nghệ.

Khi theo học ngành Khoa học máy tính, Nina còn phải giải thích cho bà ngoại về ngành học này, điều này thôi thúc cô tạo ra bộ video “Computação sem caô” trên YouTube, nhằm truyền đạt kiến thức công nghệ một cách dễ hiểu và gần gũi. Tính đến nay, tinh thần hòa nhập và bình đẳng luôn là kim chỉ nam dẫn dắt công việc của cô, thể hiện rõ qua hình xăm chữ "hacker" trên tay phải như một lời nhắc về trách nhiệm của mình.

Định hướng công nghệ gắn liền đạo đức và quyền con người

Năm 2020, Nina sáng lập Viện Da Hora với mục tiêu nghiên cứu và bảo vệ quyền kỹ thuật số theo quan điểm chống phân biệt chủng tộc và tôn trọng các giá trị nhân quyền. Cô cũng tham gia nhóm nghiên cứu tại Trung tâm Công nghệ và Xã hội thuộc Trường Luật FGV Rio từ năm 2021, góp phần chú trọng về các vấn đề an ninh mạng và công lý thuật toán.

Trong bối cảnh ngành công nghệ đầy biến động và thách thức, Nina nhấn mạnh sự cần thiết của sự giao thoa giữa công nghệ và đạo đức. Cô cho rằng công nghệ công bằng không phải là điều utopia mà là kết quả của các cuộc tranh đấu xã hội, thúc đẩy các quy định nghiêm ngặt và phát triển các giải pháp tự chủ thay vì trông chờ vào thiện chí của các tập đoàn công nghệ lớn.

Thành tựu và tầm nhìn phát triển công nghệ Brazil

Ở tuổi 31, Nina đã hoàn thành nghiên cứu thạc sĩ về Thị giác Máy tính và Đạo đức tại Đại học Campinas (Unicamp). Những đóng góp của cô được ghi nhận rộng rãi khi vào năm 2021 cô được tạp chí Forbes đưa vào danh sách Under 30 - nhóm những người trẻ xuất sắc, và năm 2022 nhận giải Sabiá Award từ Cambridge cho nghiên cứu về "Phân biệt chủng tộc trong nhận diện khuôn mặt". Bên cạnh đó, cô còn là thành viên Hội đồng An ninh TikTok Brazil trong vòng 5 năm qua.

Trước sự kiểm soát ngày càng lớn của các tập đoàn công nghệ đa quốc gia, Nina cho rằng Brazil sở hữu truyền thống xây dựng các khung pháp lý có sự tham gia rộng rãi của xã hội, như Luật Cơ bản Mạng Internet (Marco Civil) và Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân (LGPD). Cô nhấn mạnh tiềm năng sáng tạo của Brazil dựa trên nhận thức theo nhà địa lý học Milton Santos rằng công nghệ không bao giờ trung lập và nguồn lực hạn chế chính là động lực sáng tạo. Thay vì sao chép mô hình Thung lũng Silicon, Brazil cần phát triển công nghệ phù hợp với bối cảnh và nhu cầu riêng của đất nước và con người mình.

"Công nghệ ở Brazil không chỉ là việc áp dụng những gì có sẵn mà là quá trình tái tạo, phát triển dựa trên những câu hỏi và con người của chúng ta," Nina nhấn mạnh.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Nina da Hora là chuyên gia hàng đầu về đạo đức và phân biệt chủng tộc trong AI tại Brazil.
  • Viện Da Hora do Nina sáng lập tập trung nghiên cứu và bảo vệ quyền kỹ thuật số với góc độ nhân quyền và chống phân biệt.
  • Nina tin tưởng công nghệ công bằng sẽ phát triển từ quy định pháp luật nghiêm ngặt và áp lực xã hội thay vì sự thiện chí của các công ty lớn.
  • Các giải thưởng quốc tế như Forbes Under 30 và Sabiá Award giúp khẳng định tầm ảnh hưởng của cô trong lĩnh vực công nghệ và đạo đức.
  • Cô nhấn mạnh Brazil nên tạo công nghệ dựa trên bối cảnh, câu hỏi riêng thay vì sao chép mô hình ở nước ngoài.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.