Malaysia đối mặt với tình trạng già hóa dân số ngày càng gia tăng

Xã hội Malaysia đang chứng kiến sự thay đổi đáng kể khi tỉ lệ người cao tuổi tăng nhanh trong khi số lượng trẻ em giảm đi, tạo nên áp lực lớn đối với hệ thống lao động, thuế và chăm sóc xã hội trong các thập kỷ tới. Theo số liệu mới nhất từ Cục Thống kê Malaysia (DOSM), trẻ em từ 14 tuổi trở xuống chiếm 21,2% dân số năm 2026, giảm so với mức 21,6% của năm 2025. Trong khi đó, tỷ lệ dân số trên 65 tuổi tăng từ 8% lên 8,4% cùng kỳ. Tỉ lệ người trong độ tuổi lao động, từ 15 đến 64 tuổi, duy trì ở mức 70,4%.

Dân số Malaysia ước tính tăng nhẹ từ 34,2 triệu người năm 2025 lên 34,4 triệu năm 2026, tuy nhiên tốc độ tăng trưởng hàng năm chỉ ở mức 0,5%, cho thấy áp lực lớn của việc duy trì lực lượng lao động trong tương lai.

Tuổi trung bình của dân số Malaysia tăng từ 31,3 lên 31,7 tuổi. Có 12 bang và khu liên bang được xếp vào nhóm “đang già hóa” khi tỉ lệ người cao tuổi chiếm trên 7% dân số mỗi nơi. Bang Perak có tỉ lệ người cao tuổi cao nhất với 10,8%, trong khi thủ đô hành chính liên bang Putrajaya vẫn là nơi trẻ nhất với 31,4% dân số là trẻ em. Thành phố Kuala Lumpur có tỉ lệ người trong độ tuổi lao động cao nhất, đạt 76%.

Các số liệu này được công bố bởi bà Siti Asiah Ahmad, nữ Thống kê trưởng đầu tiên của Cục Thống kê Malaysia, người được bổ nhiệm trong tháng này.

Dữ liệu cho thấy xu hướng sinh sản tại Malaysia tiếp tục giảm. Năm 2024, số trẻ sơ sinh chỉ đạt 414.918 ca, giảm 9% so với năm trước. Tổng số con trung bình mỗi phụ nữ giảm xuống 1,6 từ mức 1,7 trẻ, thấp hơn nhiều so với mức thay thế dân số là 2,1 trẻ.

Trong quý đầu năm nay, có 94.807 trẻ được sinh ra, giảm 3,1% so với cùng kỳ năm 2025. Bộ trưởng Tài chính II, ông Amir Hamzah Azizan từng cho biết Malaysia đã duy trì mức sinh thấp dưới mức thay thế kể từ năm 2013 và dự kiến trở thành quốc gia già hóa vào năm 2048 khi người trên 65 tuổi chiếm ít nhất 14% dân số.

Bộ trưởng nhấn mạnh rằng sự gia tăng tuổi thọ cùng với tỉ lệ sinh giảm sẽ dẫn đến ít trẻ em hơn và số lượng người cao tuổi ngày càng tăng.

Chỉ số phụ thuộc người cao tuổi, đo bằng số lượng người già trên 100 người trong độ tuổi lao động, đã tăng từ 11,4 năm 2025 lên 11,9 năm 2026. Mặc dù vậy, tỉ lệ phụ thuộc tổng thể giảm nhẹ xuống còn 42 người phụ thuộc trên 100 người lao động do sự giảm số trẻ em bù đắp phần nào cho sự gia tăng người già.

Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc đã cảnh báo không nên xem sự giảm sinh chỉ là dấu hiệu từ chối cuộc sống gia đình. Đại diện của quỹ tại Malaysia, bà Julitta Onabanjo, cho biết các yếu tố như lo lắng về tài chính, tình trạng việc làm không ổn định, chi phí nhà ở cao, dịch vụ chăm sóc trẻ chưa đáp ứng đủ và trách nhiệm chăm sóc không đồng đều đang ảnh hưởng mạnh mẽ đến quyết định sinh con của giới trẻ.

Bà cũng nhấn mạnh rằng người trẻ không yêu cầu trợ cấp mà mong muốn một hệ sinh thái hỗ trợ công bằng, bao gồm việc có công việc ổn định, nhà ở phải chăng, chăm sóc trẻ em tốt hơn và các chế độ bảo vệ lao động mạnh mẽ hơn cho các bậc cha mẹ tại nơi làm việc.