Cộng hòa Dân chủ Congo thông báo đạt thỏa thuận về việc đầu hàng của nhóm FDLR ở vùng Đông

Ngày 28/7, Cộng hòa Dân chủ Congo (RDC) chính thức công bố đã ký một thỏa thuận toàn diện với Forces démocratiques de libération du Rwanda (FDLR), nhóm vũ trang nổi tiếng hoạt động ở khu vực Đông Congo, chủ yếu bao gồm các cựu quan chức Hutu bị cáo buộc liên quan đến cuộc diệt chủng Tutsi năm 1994. Đây là lần đầu tiên một thỏa thuận toàn diện được ký nhằm đưa nhóm này đầu hàng, dù từng có những thành viên FDLR tự ý hạ vũ khí trong quá khứ nhưng chưa từng có một thỏa thuận chung như vậy.

Sự tồn tại của FDLR tại các tỉnh Bắc và Nam Kivu luôn là điểm mâu thuẫn chính trong các cuộc đàm phán giữa chính quyền Kinshasa và Kigali. Lực lượng vũ trang Congo (FARDC) cũng được cho là có sự phối hợp ngầm với FDLR để chống lại phe nổi dậy Alliance Fleuve Congo/Mouvement du 23 mars (AFC/M23), nhóm này được phía Rwanda hỗ trợ trong các cuộc tấn công tái khởi động từ cuối năm 2021.

Chính phủ Rwanda xem sự hiện diện của các cựu binh FDLR sát biên giới là nguyên nhân chính và là lý do biện minh cho chiến dịch tấn công của nhóm AFC/M23 trên lãnh thổ Congo. Kigali đã đưa ra yêu cầu phải đảm bảo việc nhóm FDLR đầu hàng như một điều kiện tiên quyết trước khi rút khoảng 8.000 quân đội của mình khỏi các tỉnh Bắc và Nam Kivu, theo ước tính của Liên Hợp Quốc.

Thỏa thuận được công bố nhằm đặt Kigali vào thế buộc phải tuân thủ và thể hiện với nhà trung gian Mỹ rằng các cam kết đang được thực thi nghiêm túc trong tiến trình hòa bình khu vực. Điều này đồng thời thể hiện quyết tâm của Kinshasa trong việc giải quyết tình trạng bất ổn kéo dài do sự tồn tại của các nhóm vũ trang bất hợp pháp.

Việc FDLR đồng ý đầu hàng và thỏa thuận này được coi như một bước tiến đáng kể nhằm giảm bớt căng thẳng giữa hai quốc gia láng giềng. Nếu thành công, thỏa thuận sẽ là tiền đề để triển khai các bước tiếp theo trong tiến trình rút quân của Rwanda và góp phần ổn định tình hình an ninh ở vùng Đông Congo, vốn bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi các cuộc xung đột kéo dài nhiều năm qua.

Đặc biệt, động thái này còn làm tươi sáng triển vọng hòa bình trong khu vực vốn luôn phức tạp với sự tham gia của nhiều bên có lợi ích khác nhau, trong đó có các nhóm vũ trang và các lực lượng quân sự quốc tế.