Pablo Longueira quyết định ở lại chính trường Chile và lên kế hoạch mới cho UDI

Trong tháng 12 vừa qua, tạp chí D từng đăng tải tiêu đề "Vengo a decirles que me voy" với lời tuyên bố từ Pablo Longueira rằng ông sẽ rút lui khỏi chính trường và về sống tại Campo de Hielo Sur. Tuy nhiên, kế hoạch này của ông chỉ kéo dài trong thời gian ngắn. Longueira đã quyết định không rời khỏi thủ đô Santiago mà tiếp tục tham gia tích cực vào chính trường Chile với chức vụ Tổng thư ký của đảng UDI. Dù cuộc bầu cử dự kiến diễn ra vào tháng 1 năm tới, ông đã bắt đầu chuẩn bị và phân phối các tài liệu thể hiện kế hoạch hành động của mình.

Kế hoạch mà Longueira đề xuất có ba điểm chính: Thứ nhất, thành công của chính phủ được đo bằng khả năng duy trì quyền lực, tức là chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo. Thứ hai, để làm được điều đó, cần xây dựng một liên minh lớn ở cánh trung hữu. Thứ ba, nền tảng cho liên minh này là tập hợp 62% cử tri từng bỏ phiếu "phản đối" trong cuộc trưng cầu dân ý về hiến pháp.

Dù đây là một luận điểm gây chú ý và mang tính thách thức, nó không hoàn toàn phản ánh đúng thực tế chính trị hiện tại. Việc cho rằng 7,8 triệu người từng bầu "phản đối" đều ủng hộ phía hữu là chưa hợp lý, bởi trong số này có cả những người ở trung tả đôi khi cũng không hài lòng với bản hiến pháp, chưa kể đến nhóm cử tri trung lập hoặc nghiêng về các chính đảng khác như Đảng Cộng đồng Dân sự của Víctor Parisi.

Longueira gửi đi một thông điệp khiến các thành phần phái hữu quốc gia, như đảng Cộng hòa, không khỏi bối rối. Cánh hữu Chile đang trải qua sự phân hóa rất lớn: Đảng UDI từng tách khỏi Renovación Nacional (RN), các thành viên Cộng hòa tách khỏi UDI, và Đảng Tự do cũng rời khỏi phong trào của đảng Cộng hòa. Bất kỳ động thái điều chỉnh nào hướng về trung tâm sẽ gây ra nguy cơ xung đột với các nhóm cực hữu như Kaiser.

Điều này khiến cho cuộc cạnh tranh chính trị trong các đảng phái cánh hữu trở nên gay gắt và được minh họa bởi ví dụ về những người như Kaiser với các dự án gây tranh luận như đề xuất đặc ân cho lực lượng an ninh hoặc dự án "Escucha su corazón", thu hút sự ủng hộ của một bộ phận công chúng. Víctor Parisi, người đứng đầu Đảng Cộng đồng Dân sự, cũng tích cực tham gia vào hoạt động chính trị thông qua các video và sự kiện tại Plaza de la Ciudadanía.

Longueira nhìn nhận UDI như "người liên kết" trong liên minh chính trị mới, có thể bao trùm từ các nhóm tự do đến các đảng dân chủ. Điều này khiến nhiều người ngạc nhiên khi so sánh với quá khứ khi UDI từng ủng hộ "đồng ý" trong cuộc trưng cầu năm 1988, trong khi hiện nay họ đóng vai trò trung tâm trong bản đồ chính trị mới ở Chile.

Tuy vậy, chiến lược này dựa trên các giả định về ảnh hưởng của các đảng truyền thống như Demócratas, điều mà trong bối cảnh bầu cử bắt buộc hiện nay đang suy giảm. Những phong trào mới như của Parisi ngày càng mở rộng mạng lưới ứng cử viên trên toàn quốc mà công chúng ít biết đến, làm thay đổi đáng kể về mặt chính trị.

Trong khi đó, phe cánh phải như Renovación Nacional và UDI kỳ vọng Tổng thống Kast có thể duy trì sự liên kết trong nội bộ và đáp lại sự trung thành của họ với chính phủ đang vận hành. Tuy nhiên, các cố vấn cấp cao của Nhà Trắng nhấn mạnh rằng mục tiêu không phải là duy trì quyền lực mà là tập trung vào cuộc chiến văn hóa thông qua những cải cách lớn nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế.

Thực trạng kinh tế Chile vẫn đang đối mặt nhiều khó khăn, với tỷ lệ thất nghiệp lên tới gần 10%, hơn một nửa người lao động chỉ nhận thu nhập thấp dưới 680.000 peso Chile. Thêm vào đó, các doanh nghiệp dường như không hoàn toàn đáp ứng lời kêu gọi "yêu nước" của Tổng thống Kast để hạn chế sa thải.

Từ tháng 9, các cuộc đàm phán ngân sách sẽ trở lại, yêu cầu phải cân đối giữa kích thích kinh tế, đáp ứng các yêu cầu của các quan chức địa phương và kiểm soát chi tiêu công, trong bối cảnh các tổ chức tài chính quốc tế như JP Morgan dự báo Chile sẽ cần thực hiện các điều chỉnh tương đương 0,7% GDP hàng năm từ năm 2027 đến 2030.

Cơn bão thiên nhiên vừa qua mang đến thử thách khẩn cấp, nhưng thử thách thật sự nằm ở quá trình tái thiết khi Nhà nước phải đáp ứng yêu cầu nhanh chóng và hiệu quả mà không gây áp lực quá lớn lên ngân sách quốc gia. Mâu thuẫn trong vấn đề này được thể hiện rõ qua đánh giá của Poduje khi ông dùng nó để chỉ trích cách khôi phục hậu quả của Tổng thống Boric, biến đây thành chủ đề tranh luận chính trong chiến dịch tranh cử.

Một sự kết hợp giữa cảm nhận về an ninh công cộng không đảm bảo, lượng công việc hạn chế và tiến trình khôi phục chậm chạp có thể tạo nên một "cocktail" độc hại ảnh hưởng tiêu cực đến mục tiêu thu hút 62% cử tri từng "phản đối" và có thể kích thích sự phân hóa, làm tăng tỷ lệ phiếu cho các đảng cực đoan hoặc các ứng viên độc lập như Parisi.

Cuộc chiến nội bộ và các nhân tố bên ngoài đang đặt ra những thách thức không nhỏ cho liên minh phía hữu trong việc định hình lại tương lai chính trị Chile trước thềm các cuộc bầu cử quan trọng trong năm tới.