Flávia Pellegrino và sự hợp tác đa dạng trong củng cố nền dân chủ Brazil

Flávia Pellegrino, 39 tuổi, là một nhà báo kiêm thạc sĩ Khoa học Chính trị và Nghiên cứu Mỹ Latinh tại Đại học Sorbonne Nouvelle (Pháp). Hơn một thập kỷ qua, cô tích cực tham gia việc kết nối các mạng lưới xã hội dân sự tại Brazil nhằm bảo vệ nền dân chủ và các quyền cơ bản của con người. Nghiên cứu về các cuộc biểu tình tại Brazil năm 2013, mà cô xem là một dấu mốc quan trọng trong sự thay đổi xã hội, đã góp phần thúc đẩy sự nghiệp và hoạt động xã hội của cô.

Năm 2021, Flávia Pellegrino được bổ nhiệm làm giám đốc điều hành của Pacto pela Democracia, một liên minh gồm tổ chức, phong trào xã hội và các nhà lãnh đạo tập trung vào việc bảo vệ hệ thống chính trị Brazil khỏi những đe dọa ngày càng gia tăng.

Cô Pellegrino cho biết nhiệm vụ của mình là tạo điều kiện để các tổ chức trong liên minh có thể phát huy tối đa vai trò, đồng thời xây dựng niềm tin giữa các bên nhằm hợp tác lâu dài. Cô nhấn mạnh rằng liên minh không yêu cầu tất cả phải đồng thuận hoàn toàn về quan điểm hay mục tiêu, mà mỗi tổ chức có thể chọn tham gia hoặc không vào các hoạt động cụ thể.

Xuất phát từ phong trào gọi là Nova Democracia, Pacto pela Democracia được thành lập sau vụ ám sát nghị viên Marielle Franco năm 2018, giữa thời điểm các mối đe dọa chính trị đang gia tăng và trở thành đề tài tranh cử nổi bật tại Brazil. Flávia nhận định cuộc khủng hoảng dân chủ tại Brazil đã sâu sắc hơn và vai trò của liên minh trở nên thiết yếu trong việc ngăn chặn sự trượt dốc hướng tới chủ nghĩa độc tài.

Ngoài các chiến dịch và hoạt động công khai, Pacto pela Democracia còn làm việc tích cực ở hậu trường, tập trung vào việc xây dựng mối quan hệ tin cậy và thúc đẩy các quá trình hợp tác tập thể giữa các tổ chức khác nhau. Nỗ lực của họ được thế giới ghi nhận qua các giải thưởng uy tín như World Justice Challenge năm 2024 và Skoll Award năm 2025, giải thưởng được ví như 'Oscar' của khu vực phi lợi nhuận.

Flávia Pellegrino mô tả tình hình hiện nay như một đại dịch mang tính chất chính trị, trong đó các quốc gia trải qua những biểu hiện khác nhau nhưng theo những mô hình tương tự, bao gồm sự giảm sút niềm tin vào các thể chế, các cuộc tấn công vào quy trình bầu cử, lan truyền thông tin sai lệch, sự chia rẽ chính trị, suy yếu của báo chí và sự nghi ngờ đối với nền chính trị cũng như những quy tắc dân chủ căn bản.

Theo Pellegrino, việc đối mặt với những thách thức này không thể diễn ra một mình từng quốc gia mà phải có sự chung tay quốc tế. "Chúng ta cần những 'liều vaccine' giúp nền dân chủ trở nên kiên cường hơn trước khủng hoảng, bao gồm các thể chế minh bạch, bầu cử an toàn, báo chí tự do, giáo dục công dân, chống lại thông tin sai lệch, khuyến khích sự tham gia của xã hội và phát triển văn hóa đối thoại" - cô nói.

Flávia Pellegrino cho rằng Brazil đang được xem như một phòng thí nghiệm cho các xu hướng dân chủ hiện đại trên thế giới. Cô kỳ vọng một xã hội mà sự đa dạng ý kiến không bị coi là mối đe dọa, mà là một phần thiết yếu của nền dân chủ.

Nhà hoạt động xã hội kết luận rằng những thay đổi sâu sắc nhất mà cô chứng kiến đều bắt nguồn từ khi những người thuộc nhiều nhóm khác biệt quyết định hợp tác vì một mục tiêu chung, với hành động theo tập thể để vượt qua các thách thức lâu dài của nền dân chủ.