Thủ tướng Anh Andy Burnham thông báo sẽ miễn thuế giá trị gia tăng trên hóa đơn tiền điện sinh hoạt từ ngày 1/10, giúp giảm khoảng 45 bảng mỗi năm cho mỗi hộ gia đình. Đây là động thái đầu tiên trong chuỗi biện pháp nhằm giải tỏa khủng hoảng chi phí sinh hoạt đang gây căng thẳng cho người dân. Chính phủ sẽ lấy kinh phí từ việc hủy chương trình nhận dạng số trị giá 1,8 tỷ bảng, trong khi các chuyên gia và nghị sĩ cảnh báo về tính hiệu quả và nguồn tài chính cho chính sách này.
Để tài trợ cho chính sách miễn thuế này, chính phủ mới của Burnham đã quyết định hủy bỏ một chương trình nhận dạng số (digital ID) trị giá 1,8 tỷ bảng (tương đương 2,42 tỷ USD) vừa được công bố trước đó. Đây được coi là một phần trong kế hoạch cắt giảm chi phí để có thể hỗ trợ tài chính cho người dân trong giai đoạn khó khăn hiện nay.
Mặc dù chính sách được đánh giá là bước đi tích cực, một số chuyên gia và nghị sĩ thuộc Đảng Lao động khác lại tỏ ra nghi ngờ về khả năng tài chính cũng như tác động sâu rộng của nó. Darren Jones, đồng minh của cựu thủ tướng Keir Starmer, cho rằng dự án nhận dạng số trước đó chưa có nguồn quỹ rõ ràng, đặt câu hỏi liệu chính phủ mới có đủ ngân sách để thực hiện cam kết giảm thuế điện hay không. Ngoài ra, cuộc khủng hoảng giá năng lượng, đặc biệt là giá khí gas tăng cao do xung đột Trung Đông, dự báo sẽ khiến mức trần giá điện tăng trong tháng 10 tới, làm giảm hiệu quả thực tế của việc cắt thuế VAT.
Giá điện tăng vọt là một trong những nguyên nhân chính khiến chi phí sinh hoạt tại Anh tăng mạnh sau khi giá khí đốt tăng đột biến do cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu cuối năm 2022. Chính phủ Bảo thủ tiền nhiệm đã chi hàng tỷ bảng để bảo vệ người dân qua chính sách đảm bảo giá năng lượng. Tuy nhiên, sau khi giá có dấu hiệu giảm từ giữa năm 2023, mức giá vẫn cao hơn khoảng 60% so với trước khủng hoảng.
Liên minh kết thúc nghèo đói nhiên liệu (End Fuel Poverty Coalition) đánh giá biện pháp cắt thuế là dấu hiệu tích cực nhưng chưa đủ để giải quyết hết những tác động sâu sắc mà các hộ gia đình đang phải đối mặt. Ruth Curtice, giám đốc điều hành Quỹ Resolution, cho rằng việc giảm thuế VAT không có tính hướng đối tượng nên có thể mang lại lợi ích lớn hơn cho các gia đình có thu nhập cao trong khi những người khó khăn vẫn bức xúc vì các hóa đơn dự kiến vẫn tăng khoảng 150 bảng trong tháng 10 tới.
Andy Burnham được biết đến với biệt danh "Vua miền Bắc" nhờ sự ủng hộ mạnh mẽ tại Greater Manchester và hiện là chính khách được yêu thích nhất trong số các nhà lãnh đạo chính trị của Anh. Ông cam kết sẽ nhanh chóng đưa ra các chính sách thiết thực để giúp người dân, đặc biệt là nhóm thu nhập thấp, bao gồm cả khả năng kiểm soát giá vé xe buýt và các biện pháp hỗ trợ xã hội khác nhằm đặt con người làm trung tâm trong mọi quyết định.
Tuy nhiên, Anh quốc đã trải qua một thập kỷ với nhiều thay đổi thủ tướng liên tục, gây ra sự bất ổn cấp chính trị và làm phức tạp lòng tin của cử tri. Burnham nhận thức rõ về áp lực này và muốn tạo dấu ấn ngay từ đầu nhiệm kỳ, trong đó mục tiêu tiêu biểu là chấm dứt tình trạng vô gia cư trên đường phố.
Thị trường tài chính đang hết sức chú ý đến kế hoạch chi tiêu của chính phủ mới và cách thức tài trợ cho các gói hỗ trợ xã hội, đặc biệt khi chi phí đi vay đã tăng lên trong phiên giao dịch đầu tuần. John Healey, cựu bộ trưởng quốc phòng và quan chức được Burnham chọn làm bộ trưởng tài chính, sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cân đối nguồn kinh phí cho các cam kết chính trị trong thời gian tới.
Chính sách miễn thuế VAT trên hóa đơn điện được xem là bước đi đầu tiên của Andy Burnham nhằm làm dịu bớt khó khăn chi phí sinh hoạt trước khi triển khai các biện pháp bổ sung trong năm nay.
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.
Quang Minh Việt Nam tổng hợp và biên dịch từ nguồn quốc tế.
