Trung Quốc khánh thành trung tâm nghiên cứu drone trên đỉnh Everest tại Tây Tạng

Bắc Kinh mới đây chính thức khai trương Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Drone Cao nguyên tại Tây Tạng, gần đỉnh Everest, theo thông tin từ Học viện Xizang (Tây Tạng) và hãng tin nhà nước Tân Hoa Xã. Đây là trung tâm đầu tiên của Trung Quốc tập trung vào nghiên cứu và ứng dụng drone hoạt động ở độ cao lớn, tận dụng địa hình đồi núi hiểm trở và độ cao của vùng cao nguyên Tây Tạng để phát triển công nghệ hiện đại.

Trung tâm không chỉ phục vụ mục tiêu khoa học mà còn góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, công nghiệp ở các vùng tự trị của Trung Quốc, với ưu thế về hoạt động ở tầm thấp. Lễ khánh thành thu hút sự tham gia của nhiều quan chức cấp cao trong lĩnh vực cứu hộ hàng không và ứng phó khẩn cấp.

Với độ cao lớn, địa hình gồ ghề và thời tiết khắc nghiệt, Tây Tạng được xem là nơi lý tưởng để thử nghiệm các loại thiết bị bay không người lái trong những điều kiện môi trường khắc nghiệt, nhằm nâng cao hiệu năng và độ bền của các drone hoạt động trong điều kiện tương tự.

Trung tâm sẽ đáp ứng nhu cầu cấp thiết về công nghệ hiện đại của Tây Tạng, nơi giáp ranh với nhiều quốc gia như Bhutan, Ấn Độ, Myanmar và Nepal, đồng thời có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú. Drone tại đây dự kiến được dùng để tuần tra biên giới, bảo vệ môi trường, khảo sát đất đai và giao hàng vùng xa khó tiếp cận.

Bên cạnh việc khắc phục các điểm nghẽn kỹ thuật trong phát triển drone cao nguyên, trung tâm còn tập trung phát triển nhân lực và hỗ trợ các lĩnh vực như ứng phó khẩn cấp, vận tải và an ninh biên giới, theo Tân Hoa Xã.

Ông Sun Xianzhong, Bí thư Đảng ủy Học viện Xizang, cho biết trường sẽ góp phần hỗ trợ trung tâm với các tài sản nghiên cứu hàng đầu, bao gồm nhóm chuyên ngành khoa học và công nghệ cao nguyên liên ngành và đội ngũ kỹ sư xuất sắc quốc gia. Trường đã đăng ký mở chuyên ngành micro về vận tải drone cao nguyên và dự kiến tuyển sinh chương trình đại học chính quy về công nghệ tầm thấp vào năm tới.

Việc xây dựng trung tâm nghiên cứu drone cao nguyên trùng với sự gia tăng căng thẳng trong cuộc đua công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc, đặc biệt với những thử nghiệm về drone vận chuyển hàng ở độ cao vùng Everest.

Trung Quốc đã dẫn đầu với các thành tựu nổi bật: từ năm 2024, hãng Airlift Technology của Nepal sử dụng drone cánh quạt nặng do hãng Trung Quốc DJI sản xuất để vận chuyển thiết bị leo núi lên các trại cao và thu gom rác thải, hạn chế rủi ro cho người dân địa phương Sherpa.

Tháng gần đây, drone EV50 của DJI đã chạm độ cao 8.861 mét trên sườn bắc Everest, cao hơn đỉnh núi khoảng 12,14 mét. Không chỉ phá vỡ kỷ lục bay, drone này còn hỗ trợ nhóm nghiên cứu Trung Quốc thu thập dữ liệu quan trắc ô nhiễm khí quyển tầng đối lưu.

Everest là khu vực biên giới nhạy cảm giữa Trung Quốc và Nepal, nơi đầu tư của Bắc Kinh được xem là tăng cường sức ảnh hưởng ở Nam Á. Trong khi đó, Mỹ đang cố gắng đưa công nghệ drone của các hãng như Freefly Systems (Mỹ) vào thị trường nhằm cạnh tranh với DJI.

Washington liệt DJI - trụ sở tại Thâm Quyến - vào danh sách thực thể quân sự Trung Quốc với lý do an ninh dữ liệu, nhưng DJI bác bỏ các cáo buộc này. Tuy nhiên, các nỗ lực của Mỹ gặp khó khăn khi Nepal từ chối cấp phép bay thử drone của Freefly tại Everest, viện dẫn lý do an ninh quốc gia và duy trì thế trung lập chiến lược.

Mặc dù DJI mạnh về khả năng vận chuyển nặng, drone của Freefly với trọng lượng nhẹ hơn giúp triển khai nhanh trong các hoạt động cứu hộ khẩn cấp. Đồng sáng lập Airlift, ông Milan Pandey nhận định drone Trung Quốc và Mỹ có thể cùng hoạt động bổ trợ trên Everest chứ không nhất thiết là đối thủ.