Simon Johnson và cái nhìn về tác động của AI đối với thị trường lao động toàn cầu

Simon Johnson, giáo sư về khởi nghiệp tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và cựu kinh tế trưởng Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), người đồng đoạt giải Nobel kinh tế năm 2024 vì nghiên cứu về cách thể chế hình thành sự thịnh vượng quốc gia, mới đây được Anh bổ nhiệm làm Chủ tịch Viện Kinh tế AI. Trong cuộc phỏng vấn bên lề Hội nghị Đầu tư UBS châu Á tại Hồng Kông, ông đã chia sẻ quan điểm về sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung và những thách thức mà công nghệ này đặt ra cho hai nền kinh tế lớn.

Ông nhấn mạnh rằng AI có khả năng thay thế nhiều nhân công thực hiện các công việc mang tính lặp lại trong các ngành nghề, đặc biệt là tầng lớp trung gian như công chức trẻ, nhân viên xử lý thông tin hay nhân viên kiểm soát quy trình. Ví dụ, trong ngành ngân hàng, dù vẫn cần người quản lý quan hệ khách hàng, nhiều khía cạnh như quyết định đầu tư, chuẩn bị báo cáo hay chăm sóc khách hàng có thể được AI đảm nhiệm.

Johnson cho rằng AI mang cả hai mặt: một là tự động hóa, thay thế con người bằng thuật toán và khiến nhiều vị trí việc làm hiện tại mất đi; hai là tạo ra các nhiệm vụ mới chưa từng tồn tại, mở cơ hội cho lao động trẻ tìm kiếm việc làm mới. Tuy nhiên, bằng chứng sơ bộ cho thấy tác động tự động hóa lớn hơn việc tạo ra công việc mới.