Ngành học nghệ thuật có thể là 'người thắng giòn' trong làn sóng AI?

Tại Australia, các bằng cử nhân ngành nghệ thuật thường bị coi là kém giá trị, điều này thể hiện rõ qua chính sách khi giá học phí ngành này đã tăng hơn gấp đôi vào năm 2020, ngang bằng với các ngành như thương mại và luật mặc dù thu nhập trung bình của sinh viên các ngành sau năm năm ra trường vẫn thấp hơn nhiều. Tuy vậy, sự ra đời của các mô hình AI tiên tiến như ChatGPT hay Claude dự báo sẽ gây ra những thay đổi đáng kể trên thị trường lao động và cách nhìn nhận về giá trị ngành học này.

David Autor, giáo sư tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và là chuyên gia hàng đầu về ảnh hưởng của AI đến lực lượng lao động, chia sẻ rằng rất khó có thể dự đoán chính xác tác động của AI lên toàn bộ thị trường lao động, cũng như giá trị cụ thể của bằng nghệ thuật. Theo ông, AI có xu hướng thay đổi từng nhiệm vụ cụ thể trong công việc hơn là thay thế toàn bộ nghề nghiệp một cách nhanh chóng.

Ví dụ, một chuyên viên truyền thông với trọng tâm là viết lách có thể được AI hỗ trợ giảm bớt các công việc như chép văn bản, tóm tắt hay định dạng. Tuy nhiên, những nhiệm vụ phức tạp hơn như giao tiếp với khách hàng, điều chỉnh thông điệp theo đối tượng hay tạo sự tinh tế trong cách truyền tải thông tin vẫn đòi hỏi kỹ năng con người và khó có thể bị AI thay thế hoàn toàn.

Giáo sư David Autor khẳng định AI sẽ nâng cao giá trị của các kỹ năng nhân văn, đặc biệt khi chúng được kết hợp với kiến thức sâu về một lĩnh vực cụ thể. Điều này cho thấy không phải tất cả các ngành đào tạo nghệ thuật đều có thể mang lại cơ hội việc làm tốt nếu thiếu sự phối hợp này.

Trong thực tế, các doanh nghiệp lớn như bốn công ty kế toán hàng đầu thế giới thường tuyển dụng các cử nhân có chuyên ngành kinh tế thuộc khối nghệ thuật. Trong khi đó, các ngành như văn học cũng có cơ hội nhưng thường ít phổ biến hơn. Ngoài ra, kinh nghiệm làm việc và hoạt động ngoại khoá cũng đóng vai trò quan trọng đối với nhà tuyển dụng.

Dù AI có thể ảnh hưởng đến tính phổ dụng của một số kỹ năng, Max Yong từ Đại học Harvard nhấn mạnh lựa chọn ngành học nên dựa trên sở thích cá nhân và khả năng học tập thay vì chỉ phục vụ cho tính ứng dụng nghề nghiệp. Bởi khi AI 'dân chủ hóa' kiến thức kỹ thuật và ngôn ngữ lập trình, khả năng thích nghi và sử dụng thành thạo công cụ AI sẽ ngày càng quan trọng hơn so với chỉ dựa vào chuyên ngành đã học.

Qua đó, sinh viên nên phát triển kỹ năng nhân văn phối hợp cùng kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm thực tế để duy trì sức cạnh tranh trên thị trường lao động tương lai có sự thay đổi mãnh liệt từ AI.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.