Giá thuê nhà cao khiến nhiều ứng viên tại Tây Ban Nha phải từ chối vị trí công chức

Edilson Sousa da Costa, 40 tuổi, từng đạt vị trí trong kỳ thi tuyển sinh cho bác sĩ nội trú chuyên ngành y gia đình và chăm sóc ban đầu tại Tây Ban Nha, đã quyết định từ chối nhận việc chỉ vài ngày trước khi bắt đầu công tác tại Ibiza. Nguyên nhân chính là việc không thể tìm được nơi ở phù hợp với mức lương hiện tại. Anh kể lại rằng, để thuê một căn hộ hai phòng ngủ, anh bị yêu cầu trả trước 11 tháng với tổng số tiền vượt quá 20.000 euro, trong khi mức lương cơ bản của một bác sĩ nội trú chỉ khoảng 1.300 euro mỗi tháng, và chi phí thuê nhà lên đến 1.900 euro.

Trường hợp của Costa không phải là cá biệt. Theo nghiên cứu "Perspectiva y Retos del Empleado Público en España" do tổ chức Supera Oposiciones thực hiện, hơn một phần ba thí sinh trúng tuyển các vị trí công chức ở Tây Ban Nha buộc phải từ chối hoặc trì hoãn tiếp nhận vị trí do chi phí nhà ở vượt quá khả năng chi trả. Đây là một thực trạng đáng báo động khiến đất nước đối diện với việc thất thoát nguồn nhân lực quan trọng, hoặc buộc người lao động phải sống trong điều kiện gần như không thể chịu đựng được để giữ vị trí.

Giá thuê phòng tại các vùng đảo như Ibiza đã vượt mốc 1.000 euro mỗi tháng, trong khi căn hộ chung cư thường dao động khoảng 2.100 euro. Đặc biệt vùng Balearic có giá thuê trung bình lên đến 20,2 euro một mét vuông theo dữ liệu của Idealista. Trước tình hình này, chính phủ Tây Ban Nha đã quyết định tăng gấp đôi trợ cấp nhà ở cho cán bộ, công chức làm việc tại các địa phương như Mallorca, Menorca, Ibiza và Formentera. Mặc dù hỗ trợ này giúp hơn 11.000 nhân viên công vụ nhận được trợ cấp tương đương với những người làm việc tại Canary Islands, song vẫn chưa thể khắc phục hoàn toàn khoảng cách về giá thuê, gây khó khăn cho các ứng viên công chức tại nhiều nơi trên toàn quốc.

Tại Malaga, Marina Mejías, 45 tuổi, một nhân viên tạm thời chuyên khoa sản tại Bệnh viện Đại học Costa del Sol tại Marbella, đã phải chọn giải pháp cực đoan khi không thể thuê nhà với mức giá đắt đỏ. Giá thuê phòng một người tại Marbella khoảng 1.000 euro mỗi tháng, đắt hơn nhiều so với thu nhập của cô. Để tiếp tục công tác gần nơi làm việc, cô đã đậu xe cắm trại ở khu vực sân trước bệnh viện cùng với ít nhất 6 đồng nghiệp khác cũng đang sống tạm thời trong điều kiện tương tự.

Marina thường làm các ca liên tục từ 15 đến 17 giờ để hoàn thành nhiệm vụ nhanh hơn và dành nhiều ngày nghỉ bên gia đình tại Estación de Salinas, nơi cô sinh sống cách biên giới giữa Malaga với Granada. Tuy nhiên, điều kiện nghỉ ngơi tại xe rất hạn chế khi cô không được phép kết nối với nguồn điện của bệnh viện, khiến điều hòa không thể hoạt động. Nhiệt độ trong xe có thể lên gần 40 độ C vào ban ngày, gây khó chịu nghiêm trọng cho Marina và đồng nghiệp. Dù vậy, cô vẫn cho rằng mình may mắn vì không phải trả tiền thuê nhà.

David Andrés, 45 tuổi, một công chức trong ngành quản lý nhà tù tại Madrid, cũng đối mặt với nhiều khó khăn khi chuyển từ Burgos lên làm việc. Sau khi thi đậu chức vụ qua một trung tâm đào tạo, anh phải sống tạm thời tại nhiều khách sạn khác nhau hơn hai tháng, chỉ trở về nhà vào cuối tuần để chăm sóc vợ và con gái 15 tuổi. Trong khi tìm nhà thuê quanh khu vực A-6 ở Madrid, anh phải cạnh tranh với hàng chục người và viết thư giải thích tình trạng công việc để xin thuê.

Cuối cùng, anh thuê được căn hộ với giá 1.800 euro mỗi tháng, gần như chiếm hết mức lương khoảng 2.000 euro mà anh nhận được. David phải duy trì vị trí làm việc cùng lúc chồng gánh nặng tài chính của gia đình, trong khi chủ nhà cũng tỏ ra không quan tâm để cải thiện trạng thái căn hộ do sự khan hiếm nhà thuê trên thị trường. Anh mong đợi một cuộc thi chuyển công tác trong vài năm tới để dễ dàng ổn định hơn, bởi việc từ chối vị trí hiện tại có thể đồng nghĩa với việc mất quyền nhận việc vĩnh viễn.

Juan Carlos Romero, giám đốc đào tạo của tổ chức Supera Oposiciones và đồng tác giả nghiên cứu trên, nhận định việc đỗ kỳ thi không đủ để đảm bảo vị trí làm việc phù hợp. Địa điểm được chọn dựa trên thứ hạng, khiến những người có điểm thấp phải chấp nhận vị trí ở những khu vực có điều kiện sinh hoạt khó khăn. Theo khảo sát, 73% người được hỏi ủng hộ việc thiết lập các địa điểm thi công chức ở bên ngoài các thủ đô lớn nhằm phân bổ nguồn nhân lực hợp lý hơn, trong khi 52,5% đề xuất áp dụng hình thức làm việc từ xa để giảm bớt áp lực di chuyển và thay đổi chỗ ở bắt buộc.

Sự chênh lệch chi phí nhà ở và thu nhập hiện đang là rào cản lớn với nhiều lao động trẻ tại Tây Ban Nha, ảnh hưởng tiêu cực đến nguồn nhân lực công chức trong tương lai gần.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.