Mỹ điều tra khả năng Nga hỗ trợ Iran tấn công cơ sở CIA ở Trung Đông

Trong khuôn khổ hội nghị cấp cao của các nước Đông Nam Á tại Manila, diễn ra cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và người đồng cấp Nga Sergey Lavrov. Trong khi công khai cho biết nội dung chính là thảo luận về chiến tranh Nga-Ukraine, bên lề cuộc họp lại xôn xao với những tiết lộ về vai trò tiềm ẩn của Nga trong các hoạt động quân sự diễn ra tại Trung Đông, liên quan đến các vụ tấn công do Iran thực hiện nhằm vào các mục tiêu quân sự của Mỹ.

Trước đó, một số báo cáo cho biết, ngay từ đầu cuộc xung đột giữa Iran và liên minh Israel - Mỹ, một số cuộc tấn công đã nhằm vào cơ sở của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), trong đó có vụ đánh vào một trạm CIA nằm trong lãnh sự quán Mỹ tại Riyadh, Saudi Arabia. Kênh CNN dẫn nguồn tin tình báo Mỹ thông báo Nga được cho là đã hỗ trợ Tehran trong việc định vị lực lượng Mỹ tại vùng Vịnh Ba Tư, giúp Iran nhắm chính xác mục tiêu.

Ngày 26/4, Reuters công bố tin tức về việc các nhà điều tra Mỹ đang xem xét khả năng Nga cung cấp công nghệ hay hỗ trợ quân sự cho Iran trong các vụ tấn công drone nhằm vào đại sứ quán Mỹ ở Riyadh. Đặc điểm chính xác của các cuộc tấn công khiến nghi vấn Nga đã cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho Iran tăng cao.

Nikola Grazhevski, phó giáo sư tại Trung tâm Nghiên cứu Quốc tế Đại học Sciences Po Paris, nhận định việc Nga tham gia xác định mục tiêu cho Iran là điều "rất có cơ sở". Ông lưu ý Iran không có khả năng giám sát vệ tinh hay công nghệ quân sự tầm cao như Nga, và các cuộc tấn công lần này có quy mô hiện đại vượt trội so với các chiến dịch trước đó của Iran, cho thấy sự hỗ trợ từ Moscow là hợp lý.

Grazhevski cũng nhấn mạnh Iran vẫn có mạng lưới tình báo nhân lực riêng của mình tại Trung Đông, nhưng sự hiện diện của công nghệ và dữ liệu do Nga cung cấp cải thiện đáng kể năng lực tấn công của Tehran.

Kể từ khi Nga can thiệp vũ trang vào Ukraine năm 2022, Moscow và Tehran tăng cường hợp tác quân sự, với việc Iran cung cấp cho Nga nhiều loại vũ khí như drone Shahed và tên lửa đạn đạo Fateh-110. Năm 2023, hai bên ký hiệp ước đối tác chiến lược kéo dài 20 năm nhằm thúc đẩy hợp tác quốc phòng, tuy nhiên Nga khẳng định không có liên minh quân sự hay cam kết viện trợ binh lực chính thức với Iran.

Các chuyên gia nhận định Nga coi giúp Iran trong xung đột hiện tại là một chiến lược làm phân tán sự chú ý của thế giới khỏi cuộc chiến Ukraine, đồng thời làm suy yếu vị thế của Mỹ trên trường quốc tế. Grazhevski cho rằng Nga nhìn nhận đây là cuộc đấu tranh toàn cầu dự kiến dẫn tới sự suy giảm ảnh hưởng của Mỹ.

Trong những ngày gần đây, Mỹ và Iran liên tiếp thực hiện các cuộc tấn công đáp trả nhau ở Trung Đông. Vụ tấn công ngày 27/4 tại khu vực biên giới Iraq khiến ít nhất hai người thiệt mạng, trong khi Iran đáp trả bằng các đòn tấn công vào Jordan và các nước Vịnh Ba Tư. Cuộc giao tranh này diễn ra trong bối cảnh Mỹ tiến hành một chuỗi các cuộc tấn công kéo dài 12 đêm liên tiếp nhằm vào lực lượng Iran.

Dù các bằng chứng cho thấy vai trò của Nga trong hỗ trợ Iran tăng tiến, Grazhevski cho biết năng lực quân sự nội tại của Iran cũng đã phát triển mạnh, với lực lượng drone và tên lửa chiến lược lớn và có hiệu quả cao, trong đó sự hỗ trợ của Nga chỉ mang tính tăng cường thay vì hoàn toàn quyết định kết quả chiến sự.