Bối cảnh và tuyên bố phong tỏa của nhóm Houthi
Nhóm phiến quân Houthi, được Iran hậu thuẫn, hôm thứ Hai thông báo sẽ áp đặt phong tỏa trên tuyến đường biển Biển Đỏ đối với các tàu của Saudi Arabia. Phong tỏa này nhằm đáp trả việc Riyadh phong tỏa các vùng lãnh thổ do Houthi kiểm soát tại Yemen, đồng thời nhằm phản ứng lại các cuộc bao vây mà phía Saudi Arabia thực hiện đối với thủ đô Sanaa của Yemen.
Người phát ngôn Houthi, Yahya Sarea, trong một video đăng trên tài khoản X cá nhân cho biết lệnh cấm di chuyển ngay lập tức sẽ có hiệu lực đối với các tàu mang quốc tịch Saudi Arabia. Ông tuyên bố đây là "một lệnh cấm vận hàng hải nhằm vào kẻ thù Saudi Arabia, theo nguyên tắc mắt đền mắt" và có hiệu lực ngay khi tuyên bố được công bố.
Căng thẳng leo thang giữa Saudi Arabia và Houthi
Mối quan hệ giữa Saudi Arabia và nhóm Houthi đã ngày càng căng thẳng từ tuần trước sau khi Riyadh tiến hành cuộc tấn công bằng đòn tấn công vào sân bay tại thủ đô Sanaa của Yemen. Đáp lại, Houthi đã thực hiện một cuộc tấn công vào sân bay ở khu vực phía nam Saudi Arabia, khiến đối đầu giữa hai bên trở nên nghiêm trọng nhất kể từ sau thỏa thuận ngừng bắn năm 2022.
Bên cạnh đó, Houthi cáo buộc Saudi Arabia thắt chặt phong tỏa trên không và hạn chế nhập khẩu qua cảng Al Hudeida trên Biển Đỏ. Cảng này đóng vai trò quan trọng trong việc tiếp nhận viện trợ nhân đạo đến các vùng do Houthi kiểm soát tại Yemen. Riyadh cũng cho rằng cảng này có thể là điểm trung chuyển vũ khí từ Iran cho phe nổi dậy.
Ảnh hưởng đến nguồn cung dầu mỏ và thương mại toàn cầu
Tuyên bố phong tỏa của Houthi làm tăng nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu từ khu vực Trung Đông. Đường biển qua eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 20% sản lượng dầu toàn cầu, hiện gần như tê liệt do căng thẳng gia tăng giữa Tehran và Washington.
Saudi Arabia đã chuyển hướng xuất khẩu dầu chủ yếu qua cảng Yanbu trên Biển Đỏ, tránh eo biển Hormuz từ khi căng thẳng gia tăng. Tháng trước, xuất khẩu dầu qua tuyến này đạt mức kỷ lục 4,19 triệu thùng/ngày, góp phần giảm thiểu gián đoạn cung ứng dầu toàn cầu. Tuy nhiên, tuyến đường này vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro khi các tàu dầu phải đối mặt với các cuộc tấn công từ lực lượng Houthi.
Từ cuối năm 2023, nhóm Houthi đã gián đoạn vận chuyển hàng hải gần eo biển Bab el-Mandeb, phí nam Biển Đỏ, trong nhiều tháng. Hành động này đã gây tắc nghẽn lưu thông hàng hải cũng như buộc các tàu phải tránh tuyến đường ngắn nhất nối Asia và châu Âu.
Ý nghĩa của phong tỏa và các động thái tiếp theo
Phong tỏa của Houthi trên Biển Đỏ có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với ngành năng lượng và thương mại toàn cầu, trong bối cảnh nguồn cung dầu đang rất nhạy cảm trước các yếu tố địa chính trị. Việc phong tỏa này không chỉ là một đòn phản công trong cuộc xung đột tại Yemen mà còn đặt ra nguy cơ tác động vào chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu, đặc biệt khi các tuyến đường vận chuyển dầu thay thế vẫn chưa thực sự ổn định và an toàn.
Đây là sự kiện quan trọng, thể hiện sự leo thang trong xung đột giữa Saudi Arabia và lực lượng Houthi, đồng thời làm dấy lên quan ngại về an ninh hàng hải và sự ổn định của thị trường dầu khí quốc tế.
Những điều bổ ích từ bài viết
- Nhóm Houthi tuyên bố phong tỏa Biển Đỏ nhằm trả đũa Saudi Arabia phong tỏa các vùng do họ kiểm soát tại Yemen.
- Căng thẳng leo thang sau các cuộc tấn công lẫn nhau vào sân bay giữa hai bên trong vài tuần gần đây.
- Saudi Arabia chuyển hướng xuất khẩu dầu qua cảng Yanbu trên Biển Đỏ do lo ngại an ninh eo biển Hormuz.
- Phong tỏa trên Biển Đỏ đe dọa làm gián đoạn nguồn cung dầu mỏ toàn cầu khi tuyến Hormuz đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
- Việc gián đoạn vận chuyển gần eo biển Bab el-Mandeb trong thời gian qua từng khiến vận tải hàng hải phải đi đường vòng kéo dài.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.





