Bệnh nhân và hiện tượng bác sĩ bỏ qua triệu chứng: Thực trạng và hệ quả

Cách đây vài năm, trong quá trình chuẩn bị cho buổi họp mặt cựu sinh viên đại học, bà Temitope Omowonuola Ajayi đã nhiều lần nhắc nhở người phụ trách thực phẩm về dị ứng hải sản của mình. Bà kể rằng từ khi còn nhỏ đã từng bị sưng lưỡi và chỉ mới biết nguyên nhân là do hải sản ở độ tuổi 20. Một lần khác, sau khi ăn món Trung Hoa ở một sự kiện rồi mang về nhà, bà trải qua các triệu chứng nghiêm trọng như nghẹt tai, họng, mũi, sưng lợi, lưỡi to gây khó thở. Dù không thể đến bệnh viện ngay vì đã khuya, bà vẫn được bác sĩ tư vấn dùng thuốc hen suyễn đã được kê trước đó và đến viện sớm hôm sau. Chỉ bản thân bà mới có thể giải thích đúng nguyên nhân gây ra phản ứng dị ứng này cho bác sĩ.

Tương tự, câu chuyện từ mẹ của tác giả vào những năm 1970 cũng minh chứng về kiến thức của bệnh nhân đối với cơ thể mình. Khi một phụ nữ trong bệnh viện có huyết áp tăng vọt sau khi sinh con, bác sĩ và y tá lo lắng, nhưng chính người bệnh đã bình tĩnh yêu cầu được ăn và huyết áp trở lại bình thường ngay sau đó. Trường hợp này cho thấy bệnh nhân có thể nắm rõ những nguyên nhân cụ thể mà y khoa có thể chưa nhận thức được.

Tuy nhiên, không phải lúc nào nhận thức của bệnh nhân cũng được tôn trọng. Câu chuyện của Jessica Baladad là một ví dụ điển hình cho hiện tượng được gọi là "medical gaslighting" hay bác sĩ phủ nhận triệu chứng. Năm 2018, cô phát hiện một khối u trong vú khi tự kiểm tra và tìm đến bác sĩ với mong muốn được hỗ trợ. Thay vì được quan tâm nghiêm túc, bác sĩ đầu tiên đã bác bỏ lo lắng của cô với lý do cô quá trẻ để mắc ung thư vú. Chỉ sau vài tháng, khi khối u đã lớn hơn, cô tìm đến bác sĩ khác trong cùng phòng khám và được chỉ định chẩn đoán chính xác ung thư vú. Hiện tượng bác sĩ phủ nhận hoặc xem nhẹ dấu hiệu bệnh của bệnh nhân có thể khiến việc chẩn đoán bị trì hoãn nguy hiểm.