Tình hình khủng hoảng cá cơm và tác động toàn cầu

Cá và các sản phẩm thủy sản từ lâu vốn được xem là nhóm thực phẩm có giá cao hơn so với nhiều loại thực phẩm khác. Tuy nhiên, trong thời gian tới, các loại hải sản có thể trở thành mặt hàng xa xỉ thực sự do ảnh hưởng từ khủng hoảng cá cơm (anchois), một loại cá nhỏ quan trọng làm nguyên liệu chính chế biến mắm cá – một sản phẩm thiết yếu trong ngành nuôi trồng thủy sản.

Theo số liệu của Liên Hiệp Quốc, tiêu thụ cá và hải sản toàn cầu đã tăng từ khoảng 14 kg/người/năm trong thập niên 1990 lên 21 kg/người/năm vào năm 2024. Sự gia tăng này phụ thuộc phần lớn vào mắm cá – loại nguồn dinh dưỡng giàu đạm được sản xuất chủ yếu từ cá cơm, là thức ăn cơ bản cho nhiều loài thủy sản nuôi.

Giá mắm cá tăng vọt, sản lượng giảm sâu

Giá mắm cá hiện đang dao động ở mức gần 3.000 USD một tấn, tương đương mức tăng 80% so với cùng kỳ năm trước. Song song đó, sản lượng mắm cá toàn cầu đang giảm khoảng 40% mỗi năm, khiến nguồn cung trở nên khan hiếm và giá thành leo thang.

Dù người tiêu dùng châu Âu có thể chưa cảm nhận rõ rệt sự tăng giá của cá cơm đóng hộp – vốn được khai thác chủ yếu từ vùng biển Địa Trung Hải – song gánh nặng chi phí nguyên liệu mắm cá đang làm rung chuyển cả ngành nuôi trồng hải sản, bởi phần lớn sản lượng mắm cá trên thế giới lại đến từ Mỹ Latinh.