Khám phá 'giác quan thứ sáu' quan trọng ảnh hưởng tới sức khỏe tâm thần và cảm nhận của con người

Truyền thống dạy rằng con người có năm giác quan bao gồm thị giác, thính giác, khứu giác, vị giác và xúc giác. Tuy nhiên, theo trang Science Alert, các nghiên cứu khoa học gần đây đã phát hiện ra một giác quan thứ sáu, gọi là interoception, giúp con người nhận biết và phản ứng hợp lý với các điều kiện thay đổi bên trong cơ thể và môi trường xung quanh. Đây là cơ sở để duy trì trạng thái sinh thể ổn định và tinh thần cân bằng.

Interoception chịu trách nhiệm điều chỉnh các nhu cầu sinh học cơ bản như cảm giác đói, khát, đau và các tác động đến sức khỏe tâm thần như lo âu, trầm cảm, rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) và rối loạn ăn uống. Khả năng nhận thức về các tín hiệu như nhịp tim, hơi thở hay trạng thái cơ bắp giúp xác định liệu tình huống hiện tại có an toàn hay nguy hiểm, góp phần giảm thiểu rủi ro về sức khỏe tinh thần.

Một phân tích tổng hợp 93 nghiên cứu công bố năm 2022 trên tạp chí The Conversation cho thấy sự khác biệt rõ ràng về khả năng interoception giữa phụ nữ và nam giới. Kết quả cho thấy phụ nữ thường kém hơn trong các bài kiểm tra nhận biết nhịp tim. Phân tích này góp phần giải thích lý do tỉ lệ rối loạn lo âu và trầm cảm ở nữ giới cao hơn nam giới, đặc biệt từ giai đoạn thanh thiếu niên.