Tỷ lệ doanh nghiệp công nghệ cao tại Tây Ban Nha thấp hơn mức trung bình EU

Tây Ban Nha hiện đang gặp phải một vấn đề đáng chú ý về số hóa trong lĩnh vực doanh nghiệp. Theo một báo cáo mới do Viện Nghiên cứu Kinh tế Valencia (IVIE) phối hợp cùng Quỹ BBVA công bố, chỉ có 21,2% các công ty tại nước này được coi là doanh nghiệp có mức độ sử dụng công nghệ cao, thấp hơn mức trung bình 24,3% của Liên minh châu Âu (EU). Đây là nhóm các doanh nghiệp năng động nhất, có khả năng cao trong việc tạo ra việc làm và đóng góp vào tăng trưởng kinh tế.

Trái ngược với tình hình trên, các ngành có mức số hóa thấp lại chiếm tỷ trọng đáng kể đến 37,9% trong cơ cấu doanh nghiệp Tây Ban Nha, cao hơn mức trung bình 31,5% của EU. Trong nhóm các quốc gia thành viên EU, Tây Ban Nha đứng thứ ba về tỷ lệ doanh nghiệp có mức số hóa thấp, chỉ sau Hy Lạp và Romania.

Báo cáo chỉ ra rằng các doanh nghiệp thuộc nhóm số hóa cao chủ yếu tập trung trong các ngành dịch vụ thông tin và truyền thông (TIC), sản xuất vật liệu vận tải, hoạt động pháp lý và kế toán, nghiên cứu và phát triển (I+D), quảng cáo, các dịch vụ hành chính và hỗ trợ. Đa số các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo và dịch vụ còn lại thuộc nhóm mức độ số hóa trung bình, trong khi các lĩnh vực như khai thác nguyên liệu, ngành nhà hàng - khách sạn, thực phẩm, năng lượng, bất động sản, xây dựng, vận tải và kho bãi thuộc nhóm số hóa thấp.

Báo cáo cũng chỉ rõ sự thiếu cân bằng trong cấu trúc số hóa có thể hạn chế tăng trưởng kinh tế bởi các ngành sử dụng công nghệ cao thường thúc đẩy hoạt động và tạo việc làm nhanh hơn. Giai đoạn từ 2013 đến 2023, các doanh nghiệp có hơn 10 nhân viên trong các ngành số hóa cao đã tạo ra mức tăng việc làm 4,6%. Đặc biệt, nhóm doanh nghiệp "gacela" (tăng trưởng nhanh) chủ yếu tập trung ở các ngành số hóa cao, chiếm 8,7% tổng số doanh nghiệp trong khi các ngành còn lại có tỷ lệ thấp hơn.

Tuy nhiên, xét về quy mô tạo việc làm, các doanh nghiệp gacela trong ngành có mức số hóa thấp lại tạo ra nhiều việc làm hơn, chiếm khoảng 16% tổng lượng tạo việc làm, trong khi nhóm số hóa cao chỉ là 12%. Điều này phản ánh thực trạng các doanh nghiệp trong ngành số hóa cao phần lớn là những công ty công nghệ mới thành lập, quy mô nhỏ. Để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh tế, các doanh nghiệp này cần mở rộng quy mô vì các doanh nghiệp vừa và lớn thông thường hiệu quả hơn.

Bên cạnh đó, mức lợi nhuận cao ở các ngành số hóa thấp được duy trì phần lớn do các rào cản gia nhập thị trường và sự hạn chế về cạnh tranh. Báo cáo nhấn mạnh các rào cản này thấy rõ ở những ngành được điều tiết nghiêm ngặt như năng lượng, vận tải; cũng như ở lĩnh vực bất động sản, nhà hàng khách sạn vốn có sự độc quyền địa phương do vị trí hoặc hạn chế cấp phép kinh doanh.

Nhóm tác giả báo cáo cảnh báo rằng việc thiếu sự hiện diện mạnh mẽ hơn của các ngành công nghệ cao và doanh nghiệp số hóa sẽ là trở ngại lớn cho sự phát triển kinh tế cạnh tranh của Tây Ban Nha trong tương lai. Việc thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong các ngành truyền thống và giảm các rào cản gia nhập thị trường có thể giúp nâng cao năng suất và tạo thêm việc làm cho nền kinh tế.

Báo cáo cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hỗ trợ các doanh nghiệp công nghệ có quy mô nhỏ gia tăng quy mô hoạt động để có thể nâng cao hiệu quả sản xuất và cải thiện vị thế kinh tế đồng thời giúp Tây Ban Nha bắt kịp mức phát triển của các quốc gia châu Âu khác.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.