Thuế quan mới của Mỹ và lý do áp dụng

Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) ngày 22/7/2026 đã chính thức áp dụng các mức thuế mới lên hàng nhập khẩu từ 60 đối tác kinh tế lớn trên thế giới. Căn cứ theo Điều 301 của Luật Thương mại năm 1974, những mức thuế này nhằm vào những quốc gia mà Washington cho là không triển khai và thi hành nghiêm các lệnh cấm đối với hàng hóa sản xuất sử dụng lao động cưỡng bức.

Mức thuế áp dụng gồm 10% với các đối tác đã có hoặc cam kết biện pháp cấm nhập khẩu, và 12,5% cho những nước chưa áp dụng biện pháp như vậy. Toàn bộ các nền kinh tế này chiếm đến 99,4% tổng giá trị hàng nhập khẩu vào Mỹ, trải rộng trên danh sách 60 đối tác thương mại hàng đầu.

Phản ứng từ các đối tác thương mại chính

Người phát ngôn và lãnh đạo nhiều quốc gia đã lên tiếng phản đối cơ sở hợp lý của việc áp thuế này. Bộ trưởng Thương mại Australia Don Farrell nhấn mạnh rằng các biện pháp chống lao động cưỡng bức và nô lệ hiện đại của nước ông là trong số mạnh mẽ nhất thế giới và được công nhận toàn cầu, bao gồm cả Mỹ. Ông khẳng định các mức thuế này không có căn cứ hợp lý và đi ngược lại thỏa thuận thương mại tự do giữa hai nước.

Tại Brazil, chính phủ gọi các mức thuế của Mỹ là "đơn phương, phi lý". Tổng thống Luiz Inácio Lula da Silva tuy vẫn mở cửa cho các cuộc đàm phán nhưng cho biết nếu không thể xuất khẩu sang Mỹ, Brazil sẽ tìm kiếm các thị trường khác. Mức thuế mới này được áp thêm bên cạnh thuế 25% trước đó đối với hàng hóa Brazil theo cùng Điều 301, nâng tổng mức thuế gần bằng 37,5%, gần với mức 50% bị tòa án Mỹ bác bỏ trước đây.

Chính phủ Chile cho rằng quyết định thuế quan của Mỹ không phù hợp với chuẩn mực lao động của nước này và không phản ánh các bằng chứng kỹ thuật, chính trị, pháp lý mà Chile đã trình bày. Chile nhấn mạnh Mỹ không cáo buộc nước này xuất khẩu hàng có sử dụng lao động cưỡng bức và sẽ tiếp tục thúc đẩy loại trừ các sản phẩm chính ra khỏi biện pháp thuế mới.

Canada rơi vào nhóm thuế 10% với một số ngoại lệ đối với hàng hóa phù hợp với Hiệp định USMCA. Bộ trưởng Thương mại Canada-Dân chủ Dominic LeBlanc cho biết đây là bước đi không bất ngờ, đồng thời Ottawa chia sẻ mục tiêu chung ngăn chặn lao động cưỡng bức và sẽ duy trì đối thoại xây dựng với phía Mỹ.

Bộ Ngoại giao New Zealand cho biết sẽ tiếp tục lên tiếng phản đối kết luận của cuộc điều tra và duy trì vị trí này với Chính phủ Mỹ. New Zealand cũng giữ nguyên các miễn trừ hiện tại với khoảng 30% hàng xuất khẩu sang Mỹ, bao gồm thịt bò và kiwi.

Ý nghĩa và tác động của chính sách

Đáng chú ý, chưa một đối tác lớn nào chính thức đáp trả bằng các biện pháp trả đũa. Tuy nhiên, giới nghiên cứu nhận định cuộc điều tra này không nhằm mục đích kiểm soát tiêu chuẩn lao động mà thực chất là công cụ để Mỹ mở rộng cấm vận nhập khẩu hàng hóa Trung Quốc và cố gắng khôi phục lại chế độ thuế bị Tòa án Tối cao chặn lại trước đó.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Mỹ áp thuế mới dựa trên cáo buộc các quốc gia không ngăn chặn lao động cưỡng bức trong sản phẩm nhập khẩu.
  • Thuế áp lên 60 nền kinh tế, chiếm 99,4% nhập khẩu vào Mỹ, với mức 10-12,5%.
  • Australia, Brazil và Chile đồng loạt phản đối cơ sở lý luận và hiệu quả của thuế quan này.
  • Canada và New Zealand giữ quan điểm xây dựng, tiếp tục đàm phán với Mỹ.
  • Cuộc điều tra được coi là nhằm mở rộng cấm vận với Trung Quốc và tái thiết thuế quan sau thách thức pháp lý.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.