Vở opera "Cô Dâu Hoàng Gia" trở lại sân khấu Perm với bản dựng hiện đại

Vở opera thứ chín của nhà soạn nhạc danh tiếng người Nga Nikolai Rimsky-Korsakov, mang tên "Cô Dâu Hoàng Gia" lấy cảm hứng từ câu chuyện lịch sử nghiệt ngã về cuộc hôn nhân thứ ba của Ivan Đại đế. Cốt truyện dựa trên tác phẩm kịch của Lev Mei, kể về cuộc sống vợ chồng kéo dài vỏn vẹn 15 ngày giữa Ivan Đại đế và người vợ trẻ xinh đẹp Marfa Sobakina, người đã qua đời một cách bí ẩn. Buổi công diễn đầu tiên của tác phẩm diễn ra vào ngày 22/10/1899 tại Nhà hát Opera riêng Moscow dưới sự chỉ đạo của Savva Mamontov.

Đạo diễn Andrey Prikotenko, người từng gây ấn tượng với bản dựng "Cuộc phiêu lưu của kẻ vô lại" tại Perm hai năm trước, nay tiếp tục mang tới góc nhìn phân tích "mã văn hóa" quốc gia từ thời Nga cổ đại cho tới hậu hiện đại qua vở "Cô Dâu Hoàng Gia". Trên sân khấu, biểu tượng trung tâm là một bộ ba tầng được tạo hình như biểu tượng ấn tượng của một bức tường thờ (iconostasis) được phủ lớp vải mỏng. Lớp vải này làm nền cho những hình ảnh video do Konstantin Shchepanovsky thực hiện, chiếm lĩnh chủ đạo với các bức tranh tường Fresco.

Qua những khe hở trên vải, các gương mặt nhân vật chính hiện lên cùng dàn hợp xướng gồm những Oprichniki trong trang phục hiện đại của quan chức, những thiếu nữ trong các bộ trang phục truyền thống Nga sặc sỡ, và thậm chí là những diễn viên rối đại diện cho nét văn hóa dân tộc Nga. Trang phục của các nhân vật được thiết kế theo phong cách biểu tượng và pha trộn yếu tố châm biếm. Ví dụ, nhân vật Lubasha mặc bộ vest quần màu đỏ rượu vang kèm theo mấn kokoshnik đen; Marfa cùng bạn Dunasha diện giày thể thao grunge cùng chân váy trắng xếp li; còn Domna Saburova lại mang dáng vẻ của một chủ tịch hợp tác xã sản xuất nông nghiệp.

Trên sân khấu, nghệ sĩ đều bị giới hạn trên không gian hẹp của mặt sân khấu phía trước. Các nhân vật ngồi dọc theo bàn tiệc hoặc đi lại, thể hiện đời sống bên trong với những hành động mang tính tượng trưng. Đạo diễn không xây dựng hình ảnh người trong sáng hoàn toàn, bởi mỗi nhân vật đều mang trong mình những lỗi lầm như ngoại tình và những cảm xúc đam mê tội lỗi.

Marfa do Naděžda Pavlova thủ vai được miêu tả là người vui vẻ, thể hiện sự ưu ái không chỉ dành cho chồng sắp cưới Lykov (do David Esayan thể hiện), mà còn cho cả Gryaznoy, một nhân vật bí ẩn. Trong cốt truyện của đạo diễn, những nhân vật trung tâm trở thành Gryaznoy (Rishat Reshitov), Lubasha (Natalya Lyaskova) và Elisée Boméli (Sergey Kostarev) - một người Đức chuyên pha chế thuốc độc.

Mặc dù vậy, đêm diễn khép lại với phần kết mang tính cân bằng theo ý tác giả. Khi Marfa nói lời "Em có muốn bắt kịp ta bây giờ không?" trong trạng thái mơ màng về hạnh phúc, cô được nâng lên gần trần sân khấu như bay lên chốn không gian tự do, tách biệt khỏi những đau khổ và tội lỗi. Sâu trong sân khấu như thể được mở ra dẫn tới một khoảng không vô tận.

Âm nhạc do Rimsky-Korsakov chắp bút được thể hiện trong bản dựng này mang âm hưởng trong sáng, rõ ràng đậm nét của thế kỷ 21. Dàn hợp xướng dưới sự chỉ đạo của Valeriya Safonova trình diễn gần như hoàn hảo, trong khi các giọng hát solo có sự xen kẽ phong phú. Diễn viên chính Naděžda Pavlova tỏa sáng bằng giọng soprano tinh tế và nhẹ nhàng. Nhân vật Lubasha do Natalya Lyaskova đảm nhận, mặc dù không sở hữu giọng contralto đầy đặn, vẫn thể hiện sâu sắc vai nữ với hình ảnh tượng trưng cho tình yêu đơn phương.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.