Nhật Bản giữ phụ nữ ngoài dòng kế vị Hoàng gia dựa trên truyền thống gây tranh cãi

Vào ngày 17 tháng 7 năm 2026, Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền tại Nhật Bản đã thông qua sửa đổi luật về gia đình Hoàng gia, nhằm loại bỏ phụ nữ khỏi quyền kế vị ngai vàng. Thay đổi này đồng nghĩa với việc công chúa Aiko, 24 tuổi, con gái duy nhất của Thiên hoàng Naruhito, bị tước đi quyền thừa kế ngai vàng trong tương lai. Theo Điều 1 của Hiến pháp Nhật Bản năm 1946, Thiên hoàng không có vai trò chính trị nhưng mang ý nghĩa biểu tượng của Nhà nước và sự thống nhất dân tộc. Tuy nhiên, luật mới quy định người kế vị phải là nam giới, do đó phụ nữ không thể trở thành biểu tượng Hoàng gia.

Sự thay đổi luật này trái với nguyện vọng của đa số người Nhật, theo các cuộc khảo sát dư luận trong nhiều năm qua. Hiện tại, hơn 70% người dân Nhật Bản ủng hộ việc cho phép phụ nữ được kế vị ngai vàng. Quyết định của Đảng Dân chủ Tự do đã tạo nên sự khác biệt rõ nét giữa Nhật Bản và các quốc gia quân chủ châu Âu như Anh, Hà Lan hay Thụy Điển, những nơi phụ nữ được phép trở thành nữ hoàng hợp pháp.

Việc thông qua luật tiếp tục loại trừ phụ nữ khỏi quyền kế vị Hoàng gia đã góp phần làm giảm uy tín của Thủ tướng Sanae Takaichi trong các cuộc khảo sát dư luận diễn ra vào cuối tháng 7 năm 2026. Đây là một động thái gây tranh cãi trong bối cảnh xã hội Nhật Bản ngày càng mong muốn bình đẳng giới và thay đổi trong các định chế truyền thống bảo thủ.

Nhật Bản đứng ngoài xu hướng chung của các quốc gia có chế độ quân chủ ngày nay khi vẫn kiên trì giữ truyền thống chỉ cho phép nam giới kế vị ngai vàng, trong khi đa số dân chúng mong muốn thay đổi để phù hợp hơn với thời đại.