Bối cảnh và tác động của chính sách miễn thuế 'thuế áo sơ mi'

Chính phủ Brazil đưa ra chính sách miễn thuế nhập khẩu đối với các đơn hàng quốc tế trị giá lên đến 50 USD, khiến ngành công nghiệp nội địa chịu nhiều ảnh hưởng tiêu cực. Trước đây, các đơn hàng nhỏ này chịu mức thuế 20%, cộng thêm thuế ICMS thường khoảng 17%, nay miễn giảm một phần thuế giúp hàng nhập khẩu từ châu Á tràn vào thị trường Brazil với số lượng lớn. Số liệu từ Chương trình Remessa Conforme của Cơ quan Thuế Liên bang cho thấy sau khi miễn thuế vào tháng 6/2026, số đơn hàng nhỏ được khai báo tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 28 triệu đơn hàng, tương đương giá trị 2,6 tỷ Real.

Những con số này phản ánh sự tăng mạnh của nhập khẩu các sản phẩm giá rẻ tại Brazil, gây áp lực lên các ngành sản xuất trong nước, đặc biệt là ngành da giày và dệt may.

Phản ứng của các ngành công nghiệp và áp lực chính trị

Trước sự tràn ngập của hàng hóa từ Trung Quốc, Việt Nam, Indonesia và các nước châu Á khác, đại diện ngành giày dép Brazil như Haroldo Ferreira, Chủ tịch Hiệp hội các Nhà sản xuất Giày Brazil (Abicalçados), nhấn mạnh việc gia tăng nhập khẩu truyền thống chưa được kiểm soát và tác động tiêu cực đến xuất khẩu sang Mỹ trong bối cảnh Mỹ áp dụng các mức thuế cao lên hàng Brazil. Ông đề xuất áp dụng giấy phép nhập khẩu không tự động để kiểm soát chặt chẽ hơn các mặt hàng nhập khẩu, cùng với việc thực thi các biện pháp phòng vệ thương mại như thuế chống bán phá giá và hạn ngạch nhập khẩu.

Ngành dệt may cũng bày tỏ sự thất vọng tương tự. Fernando Pimentel, Giám đốc điều hành Hiệp hội Sản phẩm Dệt May và May mặc Brazil (Abit), gọi việc miễn thuế đối với đơn hàng nhỏ là “vụ tổn hại lớn cho đất nước” và lo ngại sự cạnh tranh không lành mạnh từ hàng hóa nhập khẩu dù chính sách của Mỹ đối với Brazil đang có phần bảo hộ hơn. Ông ghi nhận sự sụt giảm 13.000 việc làm chính thức trong ngành dệt may trong 12 tháng qua và sự giảm 5,6% sản lượng sản xuất trong 5 tháng đầu năm 2026, đi kèm với con số nhập khẩu tăng vọt, đặc biệt trong những tháng gần đây.

Diễn biến tại Quốc hội và nguy cơ chính sách bị hủy bỏ

Trong bối cảnh các ngành công nghiệp trong nước gây áp lực, dự thảo Nghị định tạm thời (MP) về chính sách miễn thuế này do chính phủ gửi lên Quốc hội hồi tháng 5/2026 đang đối mặt nguy cơ hết hiệu lực nếu không được thông qua trước ngày 8/9. Chủ tịch Thượng viện Davi Alcolumbre được cho là chưa có kế hoạch cụ thể cho việc xem xét dự thảo và đã tiếp xúc và lắng nghe các đại diện bán lẻ cùng giới doanh nghiệp kêu gọi không ủng hộ chính sách miễn thuế vì cho rằng đây là động thái mang tính chính trị trong mùa bầu cử.

Quan chức chính phủ tại Palácio do Planalto thừa nhận đang theo dõi sát sao và kỳ vọng Quốc hội sẽ thông qua chính sách này, dù có sự phản đối mạnh mẽ từ các ngành sản xuất. Một số thành viên Quốc hội cũng cho rằng việc ban hành MP cho chính sách này là không cần thiết và thể hiện lạm dụng quyền ban hành MP của chính phủ trong những trường hợp không khẩn cấp.

Phương án và kêu gọi bảo vệ ngành sản xuất nội địa

Ngoài việc hủy bỏ miễn thuế, các ngành công nghiệp đề xuất áp dụng cơ chế hoàn thuế (cashback) đối với hàng dệt may và đồ gia dụng nhằm giúp tăng sức cạnh tranh cho sản phẩm trong nước, cho nhóm đối tượng là người nghèo có đăng ký trong hệ thống xã hội. Đây còn được xem như một phần của cải cách chính sách thuế tiêu dùng ở Brazil.

Đại diện các ngành cũng đề xuất tăng cường các chính sách bảo hộ thương mại để giảm lượng nhập khẩu giá rẻ từ châu Á và giữ ổn định cho thị trường xuất khẩu Brazil trong bối cảnh Mỹ áp dụng các biện pháp thuế nhằm vào hàng hóa của Brazil.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Chính sách miễn thuế nhập khẩu đối với đơn hàng dưới 50 USD khiến hàng hóa nhập khẩu tràn vào Brazil, gây áp lực lên ngành sản xuất nội địa.
  • Ngành giày dép và dệt may ở Brazil đang gặp khó khăn kép do thuế áp đặt từ Mỹ và cạnh tranh gia tăng từ hàng hóa nhập khẩu châu Á.
  • Chính sách miễn thuế bị phản đối mạnh mẽ do lo ngại làm suy yếu ngành sản xuất trong nước và ảnh hưởng đến việc làm.
  • Dự thảo nghị định tạm thời đang đứng trước nguy cơ mất hiệu lực nếu Quốc hội không thông qua trước hạn chót 8/9.
  • Các ngành công nghiệp đề xuất áp dụng cơ chế hoàn thuế và các biện pháp bảo hộ thương mại để bảo vệ sản xuất nội địa.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.