Giá Dầu Thô Chưa Đạt Đỉnh Và Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Thị Trường Toàn Cầu

Eo biển Hormuz, vị trí chiến lược quan trọng trong vận chuyển dầu mỏ thế giới, đã chứng kiến sự cắt giảm nghiêm trọng nguồn dầu vận chuyển do các căng thẳng giữa Mỹ và Iran. Trước khi xung đột bắt đầu, khoảng 20 triệu thùng dầu mỗi ngày được vận chuyển qua khu vực này, nhưng con số đã giảm xuống rất thấp trong bối cảnh chiến tranh và các biện pháp trừng phạt. Đổi lại, một số dầu đã được chuyển hướng qua đường ống dẫn với lượng khoảng 7-8 triệu thùng mỗi ngày, cũng như việc các quốc gia giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược giúp bù đắp phần nào thiếu hụt.

Những biện pháp cầm chừng như giải phóng dầu của Nga bị trừng phạt với lượng 2 triệu thùng mỗi ngày và giảm mua dầu của Trung Quốc khoảng 4 triệu thùng mỗi ngày đã làm giảm áp lực lên giá dầu. Bên cạnh đó, sự suy giảm nhu cầu toàn cầu ước tính khoảng 3-4 triệu thùng mỗi ngày cũng góp phần duy trì cân bằng thị trường. Tuy nhiên, các yếu tố này mang tính nhất thời và không thể duy trì lâu dài, trong khi đó nguồn dự trữ chiến lược của các quốc gia OECD cũng chỉ có thể cung cấp trong vài tháng.

Vùng Eo biển Bab el-Mandab hiện bị đe dọa nghiêm trọng từ lực lượng Houthi, nguy cơ ngăn chặn khoảng 5-6 triệu thùng dầu mỗi ngày lưu thông. Mặc dù có thể tăng cường vận chuyển qua kênh đào Suez và tuyến đường biển Địa Trung Hải tới châu Á, sự gián đoạn này vẫn gây áp lực lớn lên nguồn cung toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu tại khu vực châu Á không thể được đáp ứng thông qua các kênh vận chuyển khác.

Cuộc khủng hoảng dầu năm 1979 tại Iran là minh chứng quan trọng cho thấy sản lượng dầu toàn cầu có thể được phục hồi tương đối nhanh, tuy nhiên giá dầu vẫn tiếp tục tăng mạnh trong hơn một năm sau đó. Nguyên nhân chủ yếu là sự hoảng loạn trên thị trường do lo ngại các xung đột lan rộng, cũng như sự thay đổi trong cách thức các quốc gia xuất khẩu dầu tiếp thị sản phẩm, từ đó khiến thị trường bất ổn và tạo ra việc tích trữ dầu thô lớn quy mô. Tương tự, năm 2003, dù nguồn cung toàn cầu phục hồi nhanh sau cuộc chiến vùng Vịnh, giá dầu vẫn tăng liên tục trong nhiều năm tiếp theo do nhu cầu tăng mạnh và các yếu tố thị trường khác.

Mặc dù có các biến động hàng ngày đáng kể trên thị trường như những lần tăng giá 6-8 USD mỗi thùng, nhưng các nhà giao dịch thường phản ứng dè dặt để tránh rủi ro lớn trong bối cảnh bất ổn chính trị và kinh tế hiện nay. Giá dầu nhiều khả năng sẽ tăng từ từ chứ không bùng nổ ngay lập tức. Tuy nhiên, khi Trung Quốc quay lại mua dầu mạnh mẽ và các nước ngừng giải phóng dự trữ chiến lược, cùng với nguồn cung từ vùng Vịnh tiếp tục bị hạn chế, nguy cơ giá dầu tăng vọt do mua hoảng loạn và giao dịch theo xu hướng là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Bởi vậy, việc đánh giá thị trường dầu dựa trên mức giá hiện nay có thể dẫn đến sự chủ quan, trong khi các yếu tố cơ bản như mức dự trữ thấp và tình hình địa chính trị vẫn chưa được giải quyết triệt để. Do đó, đỉnh điểm của giá dầu có thể chưa xuất hiện, và mức giá thời chiến trước đây khó có thể đạt lại trong ngắn hạn.