Banyas - Nơi giao thoa văn hóa và sự bình yên giữa người Nga và người Ukraine

Từ năm ngoái, các banyas truyền thống, phòng tắm hơi đặc trưng của Đông Âu và Nga, đã xuất hiện ngày càng nhiều tại thành phố Barcelona, Tây Ban Nha. Những địa điểm này nhanh chóng thu hút đông đảo người Nga và người Ukraine di cư đến khu vực Costa Brava kể từ năm 2022, khi xung đột vũ trang xảy ra trên đất Ukraine.

Banyas không chỉ đơn thuần là nơi thư giãn mà còn trở thành không gian cộng đồng, nơi hai nhóm người vốn ở hai bên chiến tuyến gặp nhau một cách bất ngờ. Họ cùng chia sẻ không khí ấm cúng và sự tĩnh lặng của những gian phòng hơi, nơi câu chuyện về chiến tranh được tránh né để duy trì sự bình yên và tạm thời quên đi thực tại khắc nghiệt.

Chuyện của Bella Holovata - Biểu tượng của sự gắn kết và ký ức văn hóa

Bella Holovata, cô gái 16 tuổi đến từ Ukraine, là một trong số những người tìm đến banyas với mong muốn phục hồi tinh thần sau những biến động liên tiếp trong cuộc sống. Sau khi rời Kyiv vào tháng 3 năm 2022 cùng mẹ và cha dượng sau khi thành phố bị tấn công, Bella cùng gia đình từng di chuyển qua Đức, Hà Lan và Ý trước khi định cư tại khu vực ngoài trung tâm Rome. Cuối cùng, họ chọn về Sitges, gần Barcelona, một khu nghỉ dưỡng bên bờ biển Catalonia từng là nơi họ đi nghỉ trước cuộc chiến.

Nơi đây, Bella đã khám phá một banya mở cửa tại Barcelona tháng 7 năm 2025 và nhanh chóng gắn bó với nơi này như một phương tiện giúp cô thư giãn và làm mới tinh thần bằng cách tẩy rửa cơ thể lẫn tâm hồn. "Bạn bè tặng tôi vé vào cửa nhân dịp sinh nhật, và kể từ đó, tôi đến đây hai đến ba lần mỗi tháng," Bella chia sẻ. Đối với cô, đây không chỉ là cách giãn stress mà còn là cách giúp cô tạm gác lại nỗi lo về chiến tranh bên kia biên giới.

Quốc gia Tây Ban Nha trở thành điểm đến quan trọng của người Ukraine

Khu vực Costa Brava và các vùng lân cận như Castelldefels, Gavà ở gần Barcelona đã trở thành nơi tập trung đông đảo người Ukraine tị nạn tại Tây Ban Nha. Theo số liệu, Tây Ban Nha là quốc gia thành viên Liên minh châu Âu đứng thứ tư về số lượng người tị nạn đến từ Ukraine, vượt trội hơn nhiều so với Pháp.

Ngay sau khi căng thẳng quân sự nổ ra, các địa phương Tây Ban Nha đã tổ chức hỗ trợ thiết thực với các chương trình cứu trợ thực phẩm, giúp đỡ thủ tục xin cấp phép cư trú cho người tị nạn đến từ Ukraine. Sự có mặt của các banyas càng góp phần củng cố môi trường sinh hoạt văn hóa và tinh thần cho cộng đồng người Ukraine và Nga đang sống lưu vong tại đây.

Không gian tránh né chiến tranh trong những phòng tắm hơi

Dù ngày càng có nhiều cuộc gặp gỡ giữa người Nga và người Ukraine trong môi trường banyas ở Barcelona, song chủ đề khó khăn nhất là cuộc chiến vẫn được giữ im lặng. Những không gian này trở thành chốn tạm thời để họ tránh xa những lo âu và mâu thuẫn từ thực tế ngoài kia.

Banyas đã vượt ra ngoài vai trò một dịch vụ thư giãn đơn thuần mà trở thành biểu tượng cho sự đồng cảm, hiểu biết lẫn nhau giữa các cộng đồng người Nga và Ukraine lưu vong. Họ cùng chung sống hòa bình ngay cả khi đất nước mình đang trong tình trạng xung đột quân sự.

Đây là minh chứng cho thấy văn hóa và sự chia sẻ truyền thống có thể làm giảm áp lực của những mâu thuẫn chính trị và quân sự, giữ gìn những giá trị nhân văn trong thời khắc khó khăn nhất.