Khám phá chuỗi vở kịch tại những không gian phi truyền thống ở Buenos Aires

Từ những năm 1960, Buenos Aires đã chứng kiến sự phát triển của hình thức biểu diễn mang tính "site specific" – tức được thiết kế riêng cho từng địa điểm với mối liên kết mật thiết giữa tác phẩm và không gian biểu diễn. Thập niên 60 đánh dấu phong trào café concert, với các tiết mục hài kịch xen lẫn âm nhạc diễn ra tại các địa điểm nhỏ, bất thường như căn phòng trong khu nhà tập thể trên Đại lộ del Libertador. Tại đây, hai nghệ sĩ trẻ Antonio Gasalla và Carlos Perciavalle đã trình diễn chương trình Help, Valentino với phong cách gần gũi, tạo tiền đề cho các thể loại sân khấu site specific về sau.

Đến cuối thập niên 80, tập thể La Organización Negra đã đưa trào lưu này lên một tầm cao mới với dự án La tirolesa/Obelisco diễn ra ngay tại biểu tượng trung tâm Buenos Aires – Đài tưởng niệm Obelisco – trong bối cảnh chính trị đầy biến động. Sự kiện được xem là biểu tượng của kịch site specific quy mô lớn đầu tiên tại Argentina.

Tiếp nối những thành công, nhiều nhóm nghệ thuật đã tổ chức các vở diễn tại các địa điểm rất phong phú, cách xa khán đài truyền thống với màn nhung đỏ. Những nơi như nhà vệ sinh Bảo tàng Malba, khách sạn ở Congreso hay Bajo Flores, nhà máy sáp tại Munro, cửa hàng thiết bị gia dụng và cả các ga tàu lửa đều từng là bối cảnh cho các tác phẩm sân khấu độc đáo. Các trải nghiệm còn được thực hiện trong những hồ bơi tại tỉnh Córdoba và khu San Telmo, trên vỉa hè hay trong các cửa hàng ở khu Pasaje Barolo, thậm chí trong các mái vòm kiến trúc cổ điển và cả trên phương tiện giao thông công cộng.

Những sự kiện đặc sắc như hoạt động bí mật trong hành lang trung tâm thương mại Abasto hay buổi biểu diễn tại bể nước trên tầng thượng một tòa nhà cao tầng trung tâm đã minh chứng sự sáng tạo không giới hạn của nghệ sĩ và sự kích thích tò mò, khám phá của khán giả. Festival Ciudades Paralelas, dưới sự phụ trách của các nhà phê bình Lola Arias và Stefan Kaeg năm 2010, quy tụ nhiều pha biểu diễn như vậy trên toàn cầu, và từng đến Buenos Aires.

Gần đây, dự án Circuito Site Buenos Aires đã hình thành bản đồ trực tuyến tương tác, tập hợp tám vở diễn đang diễn ra tại nhiều khu vực như Villa Crespo, Chacarita, Paternal và Villa del Parque. Mỗi tác phẩm đều có sự liên hệ sâu sắc với kiến trúc, lịch sử và ký ức của địa phương. Địa điểm quy tụ bao gồm nhà tư nhân, quán bar, cửa hàng thời trang, phòng thay đồ của các câu lạc bộ bóng đá quận và cả những con phố trong thành phố.

Thông qua Instagram @circuitositebuenosaires, khán giả có thể tìm hiểu vị trí, lịch diễn và giá vé (từ 20.000 đến 28.000 peso). Đây là cầu nối dành cho người xem trẻ trung, ưa khám phá, muốn trải nghiệm kịch nghệ ngoài các rạp truyền thống.

Circuito Site Buenos Aires nhấn mạnh sự gắn kết giữa nghệ thuật và không gian, mở ra nhiều cách tiếp cận mới cho khán giả trong việc trải nghiệm sân khấu, đồng thời thổi sức sống mới vào những địa điểm quen thuộc. Đây là minh chứng cho sự đa dạng và đổi mới trong nền nghệ thuật biểu diễn tại thủ đô Argentina.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.