Dự luật hỗ trợ tự nguyện kết thúc cuộc sống có đủ phiếu thông qua tại Lãnh thổ Bắc Úc

Chính quyền Lãnh thổ Bắc Úc (NT) đã công bố dự luật hỗ trợ tự nguyện kết thúc cuộc sống (Voluntary Assisted Dying - VAD) sẽ được trình lên quốc hội và dự kiến sẽ được thông qua trong cuộc bỏ phiếu theo lương tâm vào tháng 8 tới đây. Đây đánh dấu sự kiện tất cả khu vực chính quyền tại Australia sẽ hợp pháp hóa hình thức kết thúc cuộc sống này.

Thông tin từ ABC News cho biết tất cả 17 thành viên của Đảng Tự do Nông thôn (Country Liberal Party - CLP) tại quốc hội NT đều cam kết ủng hộ dự luật về quyền của những người mắc bệnh nan y khi được bỏ phiếu. Thủ hiến Lãnh thổ Bắc Úc Lia Finocchiaro xác nhận dự luật có đủ số phiếu cần thiết để được thông qua bất kể sự đồng thuận hay phản đối từ các nghị sĩ khác.

Lãnh thổ Bắc Úc là khu vực đầu tiên của Australia từng hợp pháp hóa việc hỗ trợ kết thúc cuộc sống vào năm 1996, khi một dự luật do Thủ hiến Marshall Perron thuộc CLP đưa ra đã được thông qua vào năm trước đó. Tuy nhiên, quy định này đã bị chính phủ liên bang bãi bỏ vào năm 1997.

Quyền của Lãnh thổ Bắc Úc và Đặc khu Thủ đô Canberra (ACT) trong việc ban hành luật về hỗ trợ kết thúc cuộc sống đã được phục hồi vào năm 2022, mở đường cho việc soạn thảo và thông qua các quy định mới phù hợp tại NT.

Chính quyền CLP đã tiến hành một cuộc điều tra quốc hội ngay sau khi giành quyền vào năm 2024. Báo cáo điều tra chính thức khuyến nghị việc áp dụng VAD nhưng không yêu cầu thời gian tiên lượng sống còn cụ thể cho những người đủ điều kiện.

Tuy nhiên, theo xác nhận của Bộ trưởng Tư pháp Marie-Clare Boothby, dự luật sẽ chỉ cho phép người có tiên lượng sống còn 12 tháng hoặc ít hơn được tiếp cận với VAD. Đây là một điểm khác biệt quan trọng so với khuyến nghị ban đầu.

Bên cạnh đó, báo cáo điều tra cũng đã phản đối việc đưa vào "điều khoản im lặng" (gag clause) cấm các bác sĩ khởi xướng cuộc thảo luận về VAD với bệnh nhân. Tuy nhiên, dự luật lại bao gồm điều khoản này, nhằm bảo đảm các cuộc thảo luận do chính bệnh nhân chủ động bắt đầu.

Marie-Clare Boothby nhấn mạnh, luật là "do bệnh nhân dẫn dắt", nghĩa là bệnh nhân là người quyết định khi nào bắt đầu thảo luận về việc kết thúc cuộc sống và từ đó mọi trao đổi sẽ diễn ra theo đó.

Bốn trong số năm nghị sĩ Đảng Lao động tại NT dự kiến sẽ ủng hộ dự luật. Nghị sĩ Chansey Paech dự kiến sẽ không tham gia bỏ phiếu do ý nguyện của cử tri trong khu vực ông đại diện, mặc dù ông cá nhân ủng hộ việc hợp pháp hóa VAD.

Độc lập nghị sĩ Yingiya Guyula, trong bài phát biểu cuối cùng về VAD tại quốc hội, cho rằng dự thảo dự luật chưa đi đủ xa trong việc bảo vệ quyền lợi của người dân bản địa và sẽ xem xét kỹ lưỡng dự luật trước khi quyết định bỏ phiếu.

Độc lập nghị sĩ Robyn Lambley mặc dù có một số băn khoăn cá nhân về VAD nhưng cam kết sẽ không gây cản trở quyền tiếp cận VAD của người dân NT như các khu vực khác ở Australia. Còn nghị sĩ Justine Davis tại Darwin là một người ủng hộ tích cực cho VAD và sẽ bỏ phiếu thuận.

Sue Shearer, Giám đốc điều hành Hội đồng Người cao tuổi NT, bày tỏ sự hài lòng khi dự luật có khả năng được thông qua nhưng mong muốn dự luật không có các điều khoản giới hạn như "điều khoản im lặng" hay hạn chế thời gian tiên lượng sống còn. Bà cũng cho biết sẽ chờ xem đánh giá về luật sau khi được thông qua như cam kết của Thủ hiến.

Bộ trưởng Tư pháp Marie-Clare Boothby thông báo dự luật sẽ được trình lên quốc hội vào thứ Năm tuần này và bắt đầu thảo luận kỹ lưỡng trong tháng 8.

Thủ hiến Lia Finocchiaro khẳng định người dân NT giờ đây có thể chắc chắn rằng việc hỗ trợ kết thúc cuộc sống sẽ sớm được hợp pháp hóa trong khu vực, phù hợp với các bang và lãnh thổ khác ở Australia.

Việc thông qua dự luật hỗ trợ tự nguyện kết thúc cuộc sống tại NT không chỉ là một bước tiến lớn trong quyền tự chủ của người bệnh mà còn là dấu mốc đánh dấu sự hoàn chỉnh của pháp luật về vấn đề này trên toàn nước Australia.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.