Nhà nghiên cứu Fiocruz đưa ra góc nhìn mới về tác động sức khỏe của biến đổi khí hậu
Beatriz Oliveira, nhà khoa học 41 tuổi thuộc Viện Nghiên cứu Fiocruz, đang dẫn dắt những nghiên cứu tiên phong tại Brazil nhằm hiểu rõ hơn các hậu quả của biến đổi khí hậu và ô nhiễm không khí đối với sức khỏe cộng đồng. Trong bối cảnh nhiều hiện tượng thiên nhiên như lũ lụt hay bão có thể dễ dàng quan sát, tác động của các yếu tố ít thấy như sóng nhiệt hay chất ô nhiễm trong không khí thường bị bỏ qua, nhưng lại tác động sâu rộng đến người dân.
Phát hiện đáng chú ý về cái chết liên quan đến sóng nhiệt tại Brazil
Người cao tuổi là nhóm chịu ảnh hưởng lớn nhất, chiếm tới 80% số ca tử vong do các bệnh về tim mạch và hô hấp trong thời kỳ này. Ngoài ra, trình độ học vấn cũng tác động đến nguy cơ tử vong, với mức độ tai hại giảm mạnh ở những người có trình độ học vấn cao hơn, phản ánh yếu tố xã hội kinh tế quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe.
Dự án FioAres – Giám sát ô nhiễm tại Amazon
Bên cạnh nghiên cứu về sóng nhiệt, Beatriz Oliveira cũng là người phụ trách dự án FioAres, một chương trình giám sát mới được triển khai khu vực Amazon. Dự án tập trung đo lường nồng độ vật chất hạt mịn trong không khí, loại chất ô nhiễm rất nguy hiểm vì có khả năng xâm nhập sâu vào hệ thống hô hấp và máu, chủ yếu phát sinh từ các đợt cháy rừng và đốt nương rẫy.
Để phục vụ công tác này, năm trạm quan trắc trọng điểm đã được thiết lập tại các thành phố Rio Branco, Porto Velho, Manaus, Belém và Santarém. Đây là lần đầu tiên Brazil triển khai một mạng lưới giám sát có hệ thống nhằm cung cấp dữ liệu chính xác cho xây dựng chính sách công và nghiên cứu chuyên sâu về môi trường vùng Amazon.
Hướng tới chính sách ứng phó và phát triển bền vững
Qua các công trình nghiên cứu, Beatriz Oliveira nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển các chiến lược giảm thiểu rủi ro do biến đổi khí hậu, nhất là với các nhóm dân cư dễ bị tổn thương như người cao tuổi. Bà đề xuất cải tạo đô thị nhằm tạo ra môi trường sống xanh, thông thoáng hơn, góp phần nâng cao khả năng thích ứng với điều kiện khí hậu ngày càng cực đoan.
Quá trình công tác của Beatriz bắt đầu từ quê hương Goiás, với nền tảng là ngành Điều dưỡng tại Đại học Bang Mato Grosso, tiếp tục củng cố học thuật tại Trường Y tế Công cộng quốc gia Sergio Arouca ở Rio de Janeiro. Sự nghiệp nghiên cứu của bà thể hiện nỗ lực kết nối khoa học với chính sách nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng trong bối cảnh khủng hoảng khí hậu toàn cầu.
Những điều bổ ích từ bài viết
- Nghiên cứu cho thấy gần 120.000 ca tử vong ở Brazil từ 2000 đến 2019 có liên quan đến sóng nhiệt.
- Người cao tuổi chiếm 80% số ca tử vong do các bệnh tim mạch và hô hấp trong các đợt nóng gay gắt.
- Trình độ học vấn cao giúp giảm thiểu nguy cơ tử vong do sóng nhiệt, phản ánh tính bất bình đẳng xã hội về sức khỏe.
- Dự án FioAres lập năm trạm giám sát ô nhiễm ở Amazon để theo dõi vật chất hạt mịn từ cháy rừng và khói bụi.
- Cải tạo đô thị thông thoáng, xanh hơn được đề xuất nhằm tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/S/B/sHBNmqTVytnNdk4jvmjQ/115739895-beatriz-oliveira-pesquisadora-da-fiocruz-piaui-uma-das-autoras-de-estudo-que-cruzou.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/v/Z/dmqHVoT4GtzIs6KdQHqQ/115657077-a-organizacao-nao-governamental-impulsogov-fundada-por-isabel-opice-de-38-anos-e-joao.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/A/6/v2vpYlSn2OjOvkKpwkKg/114566596.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/c/N/kENjmcRiek5S5MnwE6rg/114212798-ri-exclusivo-rio-de-janeiro-rj-12-03-2026-entrevista-com-fernanda-moll-entrevista-co.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/t/e/7zwL0dTYqMdbUMYw8rKw/114019243-marcus-lacerda-diretor-do-programa-especial-para-pesquisa-e-treinamento-em-doencas-tro.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/R/9/J2LniJRKeOmbQcrvlA1A/whatsapp-image-2026-07-21-at-22.45.23.jpeg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/2/H/02enzDSd6muXdrrDzEBw/ulbrich-destacada.jpg)
/https://i.s3.glbimg.com/v1/AUTH_da025474c0c44edd99332dddb09cabe8/internal_photos/bs/2026/P/h/YM7AEYQmig9gEpSvTVtQ/101737471-so-rio-de-janeiro-rj-12-01-2023-entrevista-com-o-cientista-mychael-lourenco-eleito-p.jpg)