Cổ phiếu SAP lao dốc mạnh: Nguyên nhân và triển vọng của ông lớn phần mềm Đức

Ngày 19/2/2025, cổ phiếu của SAP đạt mức cao kỷ lục khoảng 284 euro, nhưng đến nay giá cổ phiếu đã giảm xuống còn dưới 140 euro, tức đã mất hơn một nửa giá trị chỉ trong vòng gần 18 tháng. Qua đó, SAP đã bị Siemens vượt qua trên sàn chứng khoán và đang cạnh tranh sít sao với tập đoàn bảo hiểm Allianz cho vị trí thứ hai về giá trị vốn hóa thị trường trong số các doanh nghiệp Đức niêm yết trên DAX.

SAP được thành lập vào năm 1972 bởi năm cựu nhân viên IBM, trong đó có Dietmar Hopp và Hasso Plattner, có trụ sở chính ở Walldorf, Baden-Württemberg. Công ty chuyên sản xuất phần mềm quản lý doanh nghiệp hỗ trợ nhiều mảng như tài chính, nhân sự, sản xuất, bán hàng và mua sắm. Đa phần các phần mềm truyền thống của SAP trước đây được cài đặt trực tiếp trên máy chủ của khách hàng.

Trong những năm gần đây, dưới sự lãnh đạo của CEO Christian Klein, SAP chuyển sang phát triển các dịch vụ dựa trên điện toán đám mây, mô hình thuê bao phần mềm như dịch vụ (SaaS). Điều này cho phép khách hàng dễ dàng nhận các bản cập nhật mới, trong đó có các ứng dụng tích hợp trí tuệ nhân tạo, thay vì phải trả các khoản phí bản quyền cao một lần.

Tại một hội nghị khách hàng ở Mỹ vào giữa tháng 5, SAP đã giới thiệu khái niệm "doanh nghiệp tự chủ", trong đó trí tuệ nhân tạo được tích hợp sâu vào các quy trình kinh doanh và quản lý dữ liệu để tự động hóa các tác vụ, nâng cao hiệu quả và cắt giảm chi phí. Đây là trọng tâm trọng yếu mà SAP hướng đến trong tương lai.

Năm 2025, doanh thu của SAP tăng 8% lên 36,8 tỷ euro, chủ yếu nhờ vào sự bùng nổ của mảng phần mềm đám mây. Lợi nhuận hoạt động đã điều chỉnh tăng 28% đạt 10,4 tỷ euro, một phần nhờ vào các biện pháp tiết kiệm và tái cơ cấu nhân sự. Lợi nhuận ròng cũng tăng gấp đôi lên 7,5 tỷ euro so với năm 2024.

Tuy nhiên, khi công bố kết quả quý I năm 2026, SAP đã cảnh báo về sự tăng trưởng chậm lại của doanh thu, bất chấp sự quan tâm cao đối với các sản phẩm đám mây của mình.

Nhà phân tích Oliver Frey từ Bankhaus Metzler cho biết hiện ngành phần mềm đang đối mặt với "thảm họa SaaS". Nỗi lo chính là các chương trình và tác nhân trí tuệ nhân tạo sẽ có khả năng thực hiện các nhiệm vụ mà trước đây các nhà cung cấp phần mềm như SAP bán quyền sử dụng theo mô hình thuê bao. Nếu AI tự động hóa được nhiều công việc, khách hàng có thể không cần duy trì đăng ký phần mềm truyền thống nữa, ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn doanh thu của hãng.

Frey dự đoán trong tương lai gần sẽ có một tầng kiến trúc AI trung tâm trong phần mềm, nơi các tác nhân AI tự động phối hợp và điều khiển các hệ thống nền tảng phía dưới. Thị trường đang cuộc tranh luận về việc công ty nào sẽ sở hữu tầng điều phối này. SAP đang đối diện nguy cơ mất vai trò điều khiển hệ thống và chỉ còn làm nhà cung cấp dữ liệu.

Tuy nhiên, dữ liệu khổng lồ mà SAP sở hữu là một lợi thế lớn. "Sẽ không dễ dàng để phía khác giành được các hệ thống doanh nghiệp vốn đã được SAP xây dựng và vận hành nhiều thập kỷ. SAP vẫn là ông lớn thống lĩnh mảng phần mềm doanh nghiệp với vị thế tốt để thích nghi", Frey đánh giá.

Mirko Maier, chuyên viên phân tích của LBBW, nhận định sự xuất hiện tràn lan của AI đã trở thành "thanh gươm Damocles" treo trên đầu toàn ngành phần mềm, dẫn đến sự sụt giảm mạnh của giá cổ phiếu SAP. Doanh nghiệp vừa hoàn tất quá trình chuyển dịch từ bán bản quyền truyền thống sang dịch vụ đám mây, nhưng giờ đây lại phải đối mặt với một cuộc thay đổi mô hình kinh doanh nữa, khiến giới đầu tư lo ngại về khả năng duy trì lợi nhuận trong ngắn hạn.

Song Maier cũng nhấn mạnh nếu SAP chứng tỏ được mình là một trong những người hưởng lợi chính từ AI, quan điểm thị trường có thể thay đổi tích cực.

Phát ngôn viên SAP cho biết các biến động của cổ phiếu phản ánh sự không ổn định chung của thị trường, các yếu tố địa chính trị bất định cùng sự thay đổi trong sở thích của nhà đầu tư công nghệ, đặc biệt xoay quanh lĩnh vực AI. Song bất chấp những yếu tố này, SAP duy trì hiệu quả hoạt động mạnh mẽ và tiếp tục thực hiện chiến lược dài hạn của mình.

Trong một cuộc phỏng vấn với tờ Manager Magazin hồi cuối tháng 1, CEO Christian Klein khẳng định không chỉ SAP mà hầu hết ngành phần mềm đều chịu áp lực. Nhà lãnh đạo này tin tưởng SAP sẽ đảo ngược xu hướng đi xuống khi AI thực sự tạo ra giá trị kinh doanh bền vững. Ông nói, "Cuối cùng, AI phải đem lại giá trị thực cho doanh nghiệp - cơn sốt truyền thông sẽ hạ nhiệt khi AI được áp dụng thực tế".

Ngày thứ Năm tới đây, SAP dự kiến sẽ công bố báo cáo tài chính nửa đầu năm, được coi là bước kiểm chứng quan trọng cho chiến lược phát triển hiện tại và tương lai của doanh nghiệp.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.