Lần đầu tiên phát hiện chim biển bán Nam Cực sống ngoài khơi bờ biển New South Wales

Trong hai tuần vừa qua, nhiếp ảnh gia động vật hoang dã James Bennett đã ghi lại hình ảnh của hai loài chim biển bán Nam Cực, Kerguelen petrel và grey petrel, sống ngoài khơi vùng biển Port Macquarie, thuộc bang New South Wales, Australia. Đây là lần đầu tiên những loài chim này được xác nhận sống "trực tiếp trên biển" tại khu vực này.

James Bennett chia sẻ rằng khoảnh khắc bắt gặp Kerguelen petrel sẽ là kỷ niệm khó phai trong đời ông. "Tôi vẫn còn bàng hoàng và sẽ mất nhiều thời gian để xử lý cảm xúc khi chứng kiến những con chim này," ông nói.

Mick Roderick, thành viên Ủy ban Đánh giá Hồ sơ Chim học New South Wales (NSW ORAC) thuộc BirdLife Australia, xác nhận các báo cáo về việc quan sát hai loài chim biển này là không thể phủ nhận và vô cùng đặc biệt. Ông cho biết trước đây chỉ có duy nhất một trường hợp grey petrel được ghi nhận ở New South Wales vào năm 1985 khi một cá thể được tìm thấy chết dạt vào bờ biển Ballina, và một trường hợp Kerguelen petrel cũng được phát hiện trên bờ tại Callala Bay năm 2016.

Nhà nghiên cứu chim của Đại học Monash, tiến sĩ Rohan Clarke, nhận định rằng hiện tượng xuất hiện số lượng chim biển lạnh dưới Nam Cực, như blue petrels và light-mantled albatrosses, ở khu vực Mid North Coast và hơn nữa tại New South Wales là một sự kiện rất hiếm gặp. Một số cá thể thậm chí đã được quan sát ở phía bắc đến trung tâm Queensland.

Tiến sĩ Clarke cho biết sự kiện tương tự từng xảy ra những năm 1990 khi nhiều Kerguelen petrels trôi dạt vào bờ biển miền Nam Australia. Nhưng những loài chim này thường chỉ xuất hiện tự nhiên tối đa ở khu vực Tasmania.

Mặc dù dịch cúm gia cầm bắt đầu xuất hiện cùng thời điểm với sự di chuyển đáng kể của chim biển, nhà nghiên cứu cho biết không có mối liên hệ trực tiếp giữa hai hiện tượng này. Trong 17 trường hợp phát hiện dịch cúm H5 cho đến nay ở Australia, chỉ một trường hợp thuộc loài chim bản địa; phần lớn còn lại là chim biển di cư như giant petrels, loài được phát hiện mới nhất vào thứ Năm tại Hawks Nest, Mid North Coast, New South Wales.

Mick Roderick cho biết những con giant petrels có thể thường xuyên được thấy ngoài khơi New South Wales, nhưng trong năm nay nhiều cá thể có dấu hiệu bệnh dịch phải cập bờ.

Tiến sĩ Clarke nhận định việc các loài chim biển như giant petrels mang dịch cúm quan sát chủ yếu ở các quần đảo bán Nam Cực là hợp lý, do đây là môi trường sinh sản chính của chúng.

Chuyên gia cho rằng sự xuất hiện bất thường của các loài chim biển Nam Cực tại vùng biển New South Wales có thể liên quan đến việc khan hiếm thức ăn trên đại dương Nam Cực, buộc chúng di chuyển về phía bắc. Hiện tượng này cũng có khả năng bị ảnh hưởng bởi khí hậu ấm lên gần đây với nhiệt độ đại dương toàn cầu được ghi nhận cao kỷ lục trong tháng 6, làm tăng hoạt động bão và bất ổn thời tiết, theo lời nhà khí hậu học Janette Lindesay từ Đại học Quốc gia Australia.

Tiến sĩ Clarke nhấn mạnh sự kiện này khác biệt với các mùa đông trước khi cùng mùa có bão lớn nhưng không ghi nhận số lượng chim biển lạnh Nam Cực xuất hiện ở vùng biển này nhiều như hiện nay. Hơn nữa, phần lớn các ghi nhận đều là chim trực tiếp trên biển, ít chim dạt vào bờ.

Đồng thời, ông cảnh báo rằng chưa có đủ dữ liệu để xác định liệu sự kiện này có ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe các loài chim biển hay không, cũng như thời điểm các cá thể này có thể trở về lại vùng Nam Đại Dương.

Hiện vẫn chưa rõ liệu những loài chim biển này sẽ trở thành hiếm hay phổ biến hơn trong khu vực bờ biển đông nam Australia, khi sự biến đổi môi trường và quá trình di cư có thể đang thay đổi mô hình phân bố của chúng.

Việc này mở ra nhiều câu hỏi về tác động của biến đổi khí hậu và sự gia tăng dịch bệnh trong hệ sinh thái biển, cần được tiếp tục theo dõi và nghiên cứu kỹ hơn.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.