Cháy rừng lan rộng ở Pháp đặt ra áp lực đối với lãnh đạo về cuộc khủng hoảng khí hậu

Tuần qua, nước Pháp chịu ảnh hưởng của đợt nắng nóng thứ tư trong mùa hè, đồng thời đối mặt với hàng chục đám cháy rừng lan rộng khắp cả nước. Một trong những đám cháy lớn nhất đã thiêu rụi khu vực có diện tích gấp bốn lần Paris, đặt ra thách thức không nhỏ cho lực lượng cứu hỏa và chính quyền địa phương. Làn khói dày đặc và ô nhiễm tăng cao gây ảnh hưởng đến sức khỏe người dân, đặc biệt là phụ nữ mang thai như lãnh đạo Đảng Xanh Marine Tondelier, người đã phải rút ngắn chuyến công tác theo khuyến cáo y tế để tránh tiếp xúc với không khí độc hại gần đám cháy lớn ở Gironde.

Tình trạng này dẫn đến việc sơ tán khoảng 260.000 người dân trên toàn quốc nhằm đảm bảo an toàn trước các đám cháy lan nhanh và không kiểm soát.

Trong bối cảnh khó khăn, Marine Tondelier kêu gọi chính phủ và các đảng phái chính trị tổ chức cuộc họp khẩn cấp đa đảng để tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia về khí hậu, đề xuất xây dựng một “nhà nước phúc lợi khí hậu” nhằm hỗ trợ những người chịu ảnh hưởng trực tiếp từ biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, đề xuất này không nhận được sự đón nhận từ phía chính phủ và nhiều nhà lãnh đạo chính trị khác.

Thay vào đó, cuộc tranh luận công khai tập trung chủ yếu vào các vấn đề ngân sách dành cho dịch vụ khẩn cấp và trang thiết bị chữa cháy, bao gồm máy bay thả nước chữa cháy. Những thảo luận về việc giảm phát thải khí nhà kính cũng như các thay đổi cấu trúc xã hội nhằm ứng phó lâu dài với biến đổi khí hậu gần như bị bỏ qua.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, người sẽ hết nhiệm kỳ vào mùa xuân tới, đến trung tâm chỉ huy khẩn cấp ở Bordeaux khi đám cháy ở Gironde vẫn đang hoành hành, đánh giá tình hình là “khó khăn nhất kể từ Thế chiến II”. Ông dùng ngôn ngữ chiến tranh để mô tả cuộc chiến chống cháy rừng, nhấn mạnh tình huống hiện tại hoàn toàn “không điển hình”. Tuy nhiên, Macron khẳng định chưa phải lúc để rút ra bài học, bởi nước Pháp vẫn đang “đang trong cuộc chiến” với các đám cháy.

Các đảng chính trị Pháp dự kiến sẽ công bố chính sách và quan điểm chi tiết về khủng hoảng khí hậu trong chiến dịch tranh cử tổng thống vào mùa đông tới. Một số nhà hoạt động quan ngại rằng khi đó các đợt cháy rừng và nắng nóng gay gắt có thể không còn là đề tài nóng hổi trong truyền thông và tâm trí người dân.

Phó chủ tịch Đảng Tập hợp Quốc gia (RN) Marine Le Pen, được dự đoán có cơ hội cao lọt vào vòng hai cuộc bầu cử, từng khẳng định bà không phải là người nghi ngờ biến đổi khí hậu nhưng lại từng chỉ trích báo cáo của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu là “cảnh báo quá mức”. Một số thành viên trong đảng bà còn từng nghi ngờ vai trò của hoạt động con người trong việc gây ra biến đổi khí hậu. Dù vậy, sau những đợt nắng nóng đầu mùa hè, các nhân vật chủ chốt trong đảng này cố gắng nhấn mạnh rằng RN không phủ nhận cuộc khủng hoảng khí hậu và tập trung hô vang những hành động anh hùng của lính cứu hỏa cũng như cáo buộc chính phủ cấp kinh phí chưa đủ cho các lực lượng này.

Trong khi đó, ứng viên cánh tả cực đoan Jean-Luc Mélenchon đã đề xuất sắp xếp lại các vùng của Pháp thành “vùng sinh thái” để đảm bảo quản lý nguồn nước và ứng phó với khủng hoảng khí hậu.

Chuyên gia chính trị học Rémi Lefebvre, Đại học Lille, nhận định tác động của các đám cháy rừng với chiến dịch bầu cử tổng thống sẽ khiến vấn đề sinh thái được quan tâm nhiều hơn nhưng không đủ để thay đổi cấu trúc chính trị Pháp một cách căn bản. Các đợt cháy rừng nghiêm trọng trước đây cũng không buộc chính trị Pháp phải thay đổi hướng đi, cho thấy xu hướng “muốn giải quyết ngắn hạn” trong chính trị nước này. Ông cũng nhấn mạnh phần lớn người dân Pháp cảm thấy giới lãnh đạo hiện tại khó có thể phản ứng hiệu quả trước các thách thức khí hậu.