Mỹ đánh chặn tên lửa Iran và phối hợp với Saudi Arabia tấn công các nhóm vũ trang do Tehran hậu thuẫn tại Iraq

Ngày 29/7, Bộ chỉ huy Trung ương Mỹ (US Central Command) cho biết lực lượng Mỹ đã đánh chặn toàn bộ các tên lửa do Iran phóng nhằm vào binh sĩ Mỹ tại khu vực Trung Đông. Thông báo của phía Mỹ nhấn mạnh quân đội vẫn duy trì trạng thái cảnh giác cao độ và sẵn sàng ứng phó với bất kỳ diễn biến mới nào.

Đây là một bước ngoặt, bởi trước đó trong vài ngày qua, các nhóm vũ trang do Iran hậu thuẫn đã tăng cường tấn công bằng thiết bị bay không người lái (drone) nhắm vào lực lượng Mỹ và các mục tiêu liên quan, khiến tình hình tại Iraq trở nên căng thẳng trở lại sau một thời gian ngắn yên ắng.

Theo một quan chức Mỹ, Iran đã phóng tên lửa trước khi Mỹ và Saudi Arabia tiến hành chiến dịch tấn công chung nhằm vào các địa điểm mà các nhóm vũ trang do Tehran chỉ đạo và sử dụng để phát động các đợt tấn công trong những ngày gần đây tại Iraq. Quan chức này cũng nhấn mạnh hai sự kiện này không liên quan trực tiếp với nhau về mặt thời gian.

Bộ chỉ huy Trung ương Mỹ nêu rõ "máy bay chiến đấu Mỹ và Saudi Arabia đã tấn công nhiều cơ sở hậu cần và kho vũ khí của các tổ chức khủng bố trên đông Iraq như một phản ứng mạnh mẽ đối với hơn 30 cuộc tấn công bằng drone trong 72 giờ qua do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) chỉ đạo". Mỹ cảnh báo, Lực lượng Vệ binh và các nhóm tay sai cần ngừng các cuộc tấn công này để tránh phải hứng chịu các phản ứng quân sự tiếp theo.

Bộ Quốc phòng Saudi Arabia thừa nhận về các đòn không kích trong một bài đăng trên mạng xã hội X, đồng thời cảnh báo rằng Vương quốc không tìm kiếm sự leo thang nhưng sẽ đáp trả bất kỳ hành vi thù địch nào nhằm vào mình. Trước đó, Riyadh cho biết họ đã bắn hạ các thiết bị bay không người lái do các nhóm vũ trang được Iran hỗ trợ phóng sang trong hai ngày liên tiếp nhằm vào các cơ sở dầu khí ở vùng đông của Saudi Arabia.

Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi đã yêu cầu các cơ quan an ninh vào cuộc điều tra sau khi Saudi Arabia cáo buộc có một vụ tấn công tương tự xảy ra ngày thứ Hai. Baghdad cam kết sẽ ngăn chặn việc sử dụng lãnh thổ Iraq làm tuyến đường hoặc căn cứ cho các cuộc tấn công nhằm vào các quốc gia bạn bè và anh em.

Tuy nhiên, các nhóm vũ trang Iraq phủ nhận liên quan đến các vụ tấn công bằng drone. Nhóm Hồi giáo Kháng chiến tại Iraq, gồm các tổ chức vũ trang được Iran hỗ trợ, gọi các cáo buộc của Saudi Arabia là "bịa đặt" và ngụ ý rằng các vụ tấn công ngày thứ Hai có thể do lực lượng Houthi ở Yemen thực hiện, nhóm này gần đây cũng tuyên bố đã tấn công các cơ sở dầu khí của Saudi Arabia.

Theo báo cáo, Mỹ và Iran từng trải qua một giai đoạn tương đối yên ắng, trong đó không bên nào công bố các cuộc tấn công mới, kể từ khi xảy ra các cuộc giao tranh gay gắt quanh eo biển Hormuz - tuyến đường vận chuyển dầu chiến lược qua vùng Vịnh Ba Tư, nơi lưu thông khoảng 20% dầu thế giới.

Đợt bùng phát căng thẳng mới nhất diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump đối mặt với nhiều áp lực chính trị và an ninh. Trong vài tuần qua, có ít nhất bốn binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong các cuộc giao tranh và Lầu Năm Góc đã yêu cầu Quốc hội tăng ngân sách để chi trả cho các chi phí ngày càng tăng của xung đột.

Sự kiện này cho thấy tình hình an ninh Trung Đông vẫn còn rất căng thẳng và bất ổn, đặt ra nhiều thách thức cho cộng đồng quốc tế trong việc duy trì hòa bình và ổn định khu vực.