Chính sách tài khóa của Thủ tướng Takaichi làm dấy lên làn sóng bán tháo đồng yên tại Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi gây chú ý với chính sách tài khóa táo bạo được xem là điểm nhấn đặc trưng trong chính quyền của bà. Tuy nhiên, chính sách này lại gây ra một đợt "Nhật Bản bán tháo" trên thị trường tài chính toàn cầu. Đồng yên suy yếu nghiêm trọng, rớt xuống vùng giá 163 yên đổi một đôla Mỹ, mức thấp nhất trong khoảng 39 năm qua. Bên cạnh đó, căng thẳng tại Trung Đông thúc đẩy dòng vốn tìm đến đồng đôla như một tài sản an toàn trong khủng hoảng, góp phần làm đồng yên giảm giá mạnh.

Tuy nhiên, nguyên nhân gốc rễ của sự sụt giảm giá trị đồng yên nằm ở chính sách cơ bản về quản lý kinh tế và tài chính, hay còn gọi là "Chính sách xương lớn", được Nội các Takaichi phê duyệt. Chính sách này vừa được công bố dưới dạng dự thảo cuối tháng 6 đã làm rung chuyển thị trường khi nhấn mạnh rằng "để đạt được nền kinh tế mạnh mẽ, chính sách tiền tệ thích hợp cũng vô cùng quan trọng." Động thái này được giới đầu tư hiểu như một sự hạn chế đối với việc tăng lãi suất của Ngân hàng Nhật Bản, làm nổi lên lo ngại nếu giá cả tiếp tục tăng, lãi suất trái phiếu cũng sẽ tăng theo, khiến gánh nặng nợ công thêm trầm trọng.

Điều gây lo ngại nhất trong dự thảo chính sách là việc cụm từ "ổn định tài khóa" vốn xuất hiện thường xuyên trong các chính sách trước đây đã biến mất, khiến giới đầu tư nghi ngại sâu sắc về khả năng tài chính quốc gia chịu nhiều áp lực hơn nữa. Do đó, trái phiếu chính phủ Nhật Bản bị bán tháo mạnh. Lãi suất dài hạn tăng vọt, có lúc đạt tới 2,9%, mức cao nhất trong khoảng 30 năm qua. Yếu tố này khiến tình hình trở nên rất căng thẳng và được gọi là “cú sốc chính sách xương lớn”.