Xôn xao xã hội hóa nhà ở: Hơn 50% cư dân xã hội tại Tân Bắc thuộc nhóm yếu thế

Khu nhà xã hội được xem như công cụ thực thi công bằng trong chính sách nhà ở tại Đài Loan, tuy nhiên gần đây những sự kiện liên quan đến cư dân là các YouTuber triệu đô hay xe sang xuất hiện trong các bãi đỗ xe thuộc khu nhà xã hội tại Tân Bắc đã dấy lên tranh cãi. Nhiều người đặt câu hỏi liệu nguồn lực hạn chế của nhà xã hội có thực sự phục vụ những người có nhu cầu nhà ở thực sự hay không. Điều này đồng thời thu hút sự chú ý vào quy trình xét duyệt và phân phối nhà xã hội.

Tính đến tháng 5 năm nay, Trung tâm Nhà ở và Đô thị Tân Bắc đã tiếp quản 35 khu nhà xã hội và 4 khu nhà ở tạm trong quá trình cải tạo đô thị, cung cấp tổng cộng 5.164 căn hộ với tỷ lệ cho thuê đạt 96%. Theo luật nhà ở, phải dành tối thiểu 40% căn hộ cho nhóm yếu thế, phần còn lại dành cho công dân bình thường. Tuy nhiên, do một số người yếu thế cũng trúng tuyển qua đối tượng bình thường, thực tế tỷ lệ cư dân yếu thế chiếm khoảng 51%, vượt trên mức quy định.

Tiêu chuẩn xét duyệt yêu cầu người xin nhà phải đủ 18 tuổi trở lên, có thường trú hoặc học tập, làm việc tại Tân Bắc, và không sở hữu bất động sản tại Tân Bắc, Đài Bắc, Đào Viên hay Kê Lâm. Thu nhập gia đình không được vượt quá 1,45 triệu Đài tệ mỗi năm, thu nhập bình quân đầu người không quá 62.125 Đài tệ mỗi tháng. Việc xét duyệt dựa trên hồ sơ thuế và tài sản, không kiểm tra giá trị xe hơi hay động sản.

Về sự việc ô tô sang xuất hiện tại bãi đậu dưới tầng hầm khu nhà xã hội ở Tân Bắc, đại diện Sở Đô thị cho biết những xe này không thuộc quyền sở hữu của cư dân thuê nhà mà có thể là xe của người thân hoặc thuê ngoài. Đồng thời, tỷ lệ cư dân yếu thế tại Tân Bắc đã trên 50%, cho thấy ưu tiên tài nguyên xã hội được dành cho nhóm này.

Chính sách nhà xã hội không chỉ hướng đến người yếu thế mà còn hỗ trợ các nhóm thanh niên, gia đình trẻ, người cao tuổi và những đối tượng có nhu cầu nhà ở khác. Luật nhà ở được sửa đổi gần đây cũng tăng hạn ngạch cho các gia đình trẻ, nhằm cung cấp đa dạng hình thức hỗ trợ bao gồm nhà xã hội và trợ cấp thuê nhà. Đây là cách để hỗ trợ những người yếu thế gặp khó khăn trong thị trường cho thuê.

Tranh cãi về công bằng phân bổ nhà xã hội tiếp tục được các đại biểu thành phố quan tâm. Một số xe sang trong bãi đỗ được xác nhận thuộc về người thuê chỗ đậu bên ngoài khu nhà hoặc đăng ký không cùng tên với cư dân thuê nhà. Sự việc phản ánh khoảng cách giữa tiêu chuẩn xét duyệt hiện thời chủ yếu căn cứ thu nhập và bất động sản với nhận thức xã hội. Do đó, đề xuất áp dụng thêm xét duyệt động sản có giá trị cao hoặc điều kiện ký hợp đồng lại nhằm nâng cao công bằng phân phối nguồn lực được đưa ra.

Một cư dân sống tại khu nhà xã hội Ban Kiều cho biết bản thân trước đây thuê nhà ngoài thị trường với chi phí tăng dần và lo sợ bị thu hồi nhà bất ngờ. Việc chuyển đến nhà xã hội đã giảm áp lực tài chính đáng kể. Anh này cho rằng việc xét duyệt hiện hành là hợp lý nếu người xin đủ điều kiện, nhưng những tranh luận gần đây cho thấy vẫn còn nhiều điểm cần cải tiến để dùng hiệu quả nguồn lực hạn chế phục vụ đúng đối tượng.

Hiện tại, hợp đồng thuê nhà xã hội có thời hạn 3 năm, trước khi hết hạn sẽ được kiểm tra điều kiện xin gia hạn. Các trường hợp không đủ điều kiện như thu nhập vượt mức hoặc mua nhà trong thời gian thuê có thể bị từ chối gia hạn. Trung tâm Nhà ở và Đô thị cũng áp dụng các biện pháp hạn chế đăng ký trùng, hủy bỏ đăng ký dự bị trùng nhằm tăng tính linh hoạt và hiệu quả phân phối nguồn lực xã hội.