Lý do các nhạc công hàng đầu thế giới đối mặt với việc bị tịch thu nhạc cụ tại sân bay

Rafael Figueroa , trưởng cello dàn nhạc Metropolitan Opera (New York), đã chủ động thay thế đầu cung ngà voi trị giá 30.000 USD của mình bằng đầu cung làm bằng bạc và phần đuôi cello từ gỗ hồng mộc sang gỗ mun để tránh rắc rối pháp lý. Nhiều nhạc công lo ngại có thể bị tịch thu tài sản dù thủ tục giấy tờ đầy đủ, đặt ra thách thức lớn cho việc lưu hành và biểu diễn quốc tế.

Chase Maggiano , thợ phục hồi cung vĩ tại Rare Violins of New York và nhà bảo tồn tích cực, cho biết một thợ làm cung bình thường chỉ dùng khoảng 1 cây pernambuco trong suốt đời làm nghề. Cùng với những người làm nghề khác, ông đã vận động để đạt được thỏa thuận mềm dẻo hơn: từ năm 2026, các hoạt động thương mại quốc tế với pernambuco cần giấy phép chính phủ nghiêm ngặt, thay vì cấm hoàn toàn như đề xuất ban đầu. Điều này cho phép nhạc công tiếp tục sử dụng các cây cung pernambuco khi lưu diễn quốc tế, mặc dù thủ tục hải quan trở nên phức tạp hơn.

Tuy nhiên, việc nguồn gốc gỗ có đảm bảo chất lượng cao hay không vẫn là câu hỏi lớn khi những cây trồng mới sẽ đủ tuổi khai thác sau khoảng 20 năm. Trong khi đó, nạn khai thác trái phép vẫn diễn ra thường xuyên tại Brazil, với hơn 150.000 cây cung và thanh gỗ đã bị bắt giữ, cùng hàng triệu USD phạt cho các vụ vi phạm thương mại gỗ bất hợp pháp.

Dù gỗ pernambuco là sự lựa chọn hàng đầu của giới nghệ sĩ, công nghệ sản xuất cung bằng vật liệu mới như carbon fiber ngày càng được phát triển mạnh. Công ty Arcus Bows (Đức) do kỹ sư Bernd Müsing thành lập năm 1999 đã sản xuất khoảng 2.000 cây cung carbon mỗi năm, so với 50 cây ban đầu. Các nghiên cứu cho thấy cung carbon có tốc độ nhanh hơn và ít làm giảm cộng hưởng của dây kim loại. Tuy nhiên, nhiều nhạc công vẫn đánh giá cung carbon là vật liệu hạng hai so với pernambuco truyền thống.

Jeremy Black , trưởng dàn violin Grant Park Orchestra (Chicago), cho biết anh coi cung carbon như một công cụ tiện lợi với giá thành thấp hơn, nhưng cảm giác khi chơi không thể so sánh với cung gỗ. Nhu cầu và quan điểm về cung carbon và gỗ truyền thống đa dạng, thể hiện thách thức trong việc bảo tồn nghề thủ công truyền thống.

Hội nghị CITES năm 2028 được dự báo sẽ tiếp tục đưa ra các quyết định quan trọng về mức độ bảo vệ cho gỗ pernambuco dựa trên các nghiên cứu mới cập nhật về quần thể cây và chất lượng gỗ. Đây là thời điểm then chốt nhằm đảm bảo sự cân bằng giữa bảo tồn môi trường và duy trì ngành nghệ thuật đẳng cấp thế giới.

"Hãy để cảnh sát liên bang tiếp tục truy bắt những kẻ vi phạm," ông Daniel Piotto, giáo sư nông lâm tại Đại học Liên bang Nam Bahia, nói. "Còn hiện giờ, điều quan trọng nhất là để những cây này trưởng thành."

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.