Huthi phong tỏa tàu chở dầu Saudi tại eo biển Bab al-Mandab, Trump đe dọa can thiệp

Lực lượng Huthi, được Iran hậu thuẫn, đã tuyên bố ép sáu tàu thuyền quay trở lại trong vòng 24 giờ tại eo biển Bab al-Mandab, một trong những tuyến đường biển chiến lược nối liền Biển Đỏ với Vịnh Aden. Thông tin này được tuyên bố qua kênh truyền thông do nhóm Huthi kiểm soát, Saba, dẫn nguồn quân đội của họ. Tuy nhiên đến nay chưa có xác nhận độc lập cho thông tin này, và vị trí chính xác các tàu này quay đầu cũng không được công bố.

Theo dữ liệu từ LSEG, hai trong số các tàu bị ảnh hưởng đang chở dầu thô Saudi Arabia tới Trung Quốc và Ấn Độ đã phải quay lại, di chuyển dọc Biển Đỏ hướng về kênh đào Suez. Đây là diễn biến gây quan ngại lớn trong bối cảnh căng thẳng kéo dài giữa Iran và các đối thủ trong khu vực.

Eo biển Bab al-Mandab dài khoảng 27 km, tách biệt bán đảo Ả Rập và châu Phi, là cửa ngõ kết nối Biển Đỏ tới Ấn Độ Dương qua Vịnh Aden. Vị trí chiến lược này khiến nó trở thành mục tiêu tiềm năng của các nhóm vũ trang như Huthi, với khả năng tấn công tàu thuyền bằng tên lửa, máy bay không người lái hoặc tên lửa hành trình.

Saudi Arabia hiện đang chuyển phần lớn dầu thô xuất khẩu sang châu Á qua đường ống dẫn từ phía Đông nước này đến cảng Janbu trên Biển Đỏ, nhằm tránh tình hình bất ổn quanh eo Hormuz. Nếu Bab al-Mandab bị phong tỏa hoàn toàn, lượng dầu xuất khẩu này có thể bị gián đoạn, làm giảm 7% nguồn cung dầu toàn cầu và gây tác động nghiêm trọng với kinh tế thế giới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lên tiếng cảnh báo sẽ đáp trả mạnh mẽ nếu Huthi thực hiện phong tỏa eo biển Bab al-Mandab. Trong cuộc gặp với Tổng thống Lebanon Joseph Aoun tại Nhà Trắng, Trump khẳng định Mỹ có thể can thiệp, nhắc lại việc Washington từng hành động chống lại Huthi trước đây và kể từ đó nhóm này không hề có hoạt động nghiêm trọng.

Mỹ và các đồng minh trong khu vực coi hành động của Huthi là phần mở rộng của cuộc xung đột với Iran và các lực lượng thân Iran. Từ năm 2023, các cuộc tấn công của Huthi tại Biển Đỏ đã ảnh hưởng đáng kể tới thương mại toàn cầu, thúc đẩy Liên minh châu Âu triển khai chiến dịch Aspides, trong đó Đức góp phần bảo vệ các tàu thương mại qua eo biển này.

Huthi đã gửi thư điện tử tới nhiều công ty vận tải cảnh báo không được sử dụng các cảng của Saudi Arabia để bốc hoặc dỡ hàng hóa, cảnh báo nếu vi phạm có thể bị tấn công ở bất cứ đâu. Đây là một phần trong chiến thuật gây áp lực và kiểm soát tuyến đường biển chiến lược của họ.

Tình hình tại Bab al-Mandab đang là dấu hiệu cho thấy xung đột Iran và các đồng minh đang có nguy cơ lan rộng thêm ra nhiều mặt trận, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng dầu mỏ và vận tải hàng hải toàn cầu vẫn còn rất nhạy cảm.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.