Dao động thập kỷ Thái Bình Dương là gì?
Dao động thập kỷ Thái Bình Dương (Pacific Decadal Oscillation - PDO) là một mô hình khí hậu dài hạn liên quan đến sự thay đổi nhiệt độ bề mặt biển tại vùng Bắc Thái Bình Dương, đặc biệt ở phía bắc vĩ độ 20°N. Khác với các hiện tượng El Niño và La Niña kéo dài vài tháng đến hai năm, PDO biến đổi qua các pha nóng và lạnh trong khoảng thời gian từ 10 đến 30 năm hoặc có thể lâu hơn. Các nhà khoa học lần đầu phát hiện PDO trong những nghiên cứu về sự biến động quần thể cá hồi ở Bắc Thái Bình Dương vào thập niên 1990. Tóm lại, PDO phản ánh những biến đổi quy mô lớn về nhiệt độ nước biển tại vùng Bắc Thái Bình Dương trong chu kỳ dài.
Cơ chế hoạt động của PDO
PDO bao gồm hai pha chính: pha dương (ấm) khi khu vực phía đông Bắc Thái Bình Dương có nhiệt độ nước biển cao hơn bình thường, trong khi khu vực phía tây lại lạnh hơn; và pha âm (lạnh) với sự đảo ngược nhiệt độ này tức khu vực phía đông bị làm lạnh còn phía tây ấm lên. Sự chuyển đổi giữa các pha này diễn ra do tương tác phức tạp giữa đại dương và khí quyển bao gồm các kiểu gió, dòng hải lưu, hệ thống áp suất và ảnh hưởng kéo dài của El Niño, La Niña. Khác với ENSO (Dao động Nam Bộ Thái Bình Dương), PDO không phải do một nguyên nhân đơn lẻ mà là kết quả tổng hợp của nhiều cơ chế khí hậu vận hành cùng lúc trong nhiều năm.




