Doanh nghiệp năng lượng và vận tải hưởng lợi lớn từ khủng hoảng Trung Đông, thu nhập tăng cao gây tranh cãi về thuế đặc biệt

Tổng giám đốc TotalEnergies, Patrick Pouyanné, vừa công bố kết quả kinh doanh quý 2 năm 2026 với tổng lợi nhuận ròng đạt 4,7 tỷ euro, gấp đôi con số 2,4 tỷ euro cùng kỳ năm ngoái. Sự tăng vọt này có nguyên nhân chính từ cuộc chiến ở Trung Đông, khiến giá dầu thô trên thị trường toàn cầu tăng phi mã, từ đó đẩy lợi nhuận của các tập đoàn năng lượng lớn lên cao chóng mặt.

Không chỉ là kết quả tài chính, những con số này cũng đang thu hút sự chú ý của giới chức và công chúng, khi nguồn thu tăng đột biến giữa bối cảnh kinh tế còn nhiều khó khăn với các ngành khác. Tổng giám đốc Patrick Pouyanné được ghi nhận đến thăm Điện Élysée vào ngày 27/5/2026, đánh dấu tầm quan trọng của doanh nghiệp này trong nền kinh tế Pháp.

Không chỉ TotalEnergies, Repsol - đối thủ người Tây Ban Nha trong ngành dầu khí - cũng báo cáo lợi nhuận ròng tăng đáng kể trong nửa đầu năm 2026. Theo thông báo ngày 23/7, tổng lợi nhuận của Repsol đạt 2,2 tỷ euro, gấp 3,5 lần cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng trưởng nổi bật thể hiện sức mạnh tài chính của ngành dầu khí trong bối cảnh thị trường biến động mạnh.

Bên cạnh dầu khí, các doanh nghiệp vận tải biển như hãng tàu Pháp CMA CGM cũng dự báo sẽ đạt mức lợi nhuận cao hơn do nhu cầu vận chuyển hàng hóa toàn cầu trở nên đắt đỏ hơn, từ tác động lan tỏa của cuộc xung đột tại Trung Đông. Điều này làm nổi bật những lợi ích kinh tế mà một số lĩnh vực có được từ các cuộc khủng hoảng quốc tế, đồng thời gợi lên mức bàn luận về chính sách đánh thuế đối với những lợi nhuận bất thường này.

Đề xuất áp thuế đặc biệt nhằm vào những doanh nghiệp có lợi nhuận tăng mạnh nhờ các cuộc khủng hoảng, thường được gọi là thuế lên "super profits", đã nhiều lần được đưa ra nhưng chưa thực sự được triển khai rộng rãi. Lý do là mức thuế này khó xác định rạch ròi và có thể vướng mắc pháp lý, cũng như khó khăn trong việc tính toán lợi nhuận thực sự phát sinh từ các yếu tố khủng hoảng kinh tế, chính trị.

Dù vậy, khi nhiều tập đoàn dầu khí và vận tải tăng lợi nhuận đáng kể trong bối cảnh nguy cơ xung đột còn kéo dài, giới chuyên gia và các nhà hoạch định chính sách vẫn tiếp tục thảo luận về việc cần có cơ chế thuế phù hợp để không chỉ thu lợi cho ngân sách Nhà nước mà còn tạo ra sự công bằng kinh tế hơn trong xã hội.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.