Lãnh đạo Lao Động Scotland Anas Sarwar bị chỉ trích khi từ chức để tham gia chính quyền Andy Burnham

Anas Sarwar, lãnh đạo đảng Lao Động Scotland, đã quyết định từ chức để nhận vị trí bộ trưởng thuộc Bộ Kinh doanh, Đổi mới, Khoa học và Thương mại trong chính quyền mới của Thủ hiến Andy Burnham tại Vương quốc Anh. Quyết định bất ngờ này tạo ra một làn sóng phản ứng mạnh mẽ từ các đối thủ chính trị ở Hội đồng Holyrood, cơ quan lập pháp Scotland.

Chính phủ Anh có kế hoạch đưa Sarwar lên hàng quý tộc và đồng thời bổ nhiệm ông vào vị trí trong chính quyền của Burnham. Đây là một biến động đáng chú ý, đặc biệt khi Sarwar từng là người đầu tiên trong đảng Lao Động kêu gọi lãnh đạo đảng Keir Starmer từ chức.

Lãnh đạo Đảng Xanh Scotland, Gillian Mackay, miêu tả Sarwar là người cơ hội, chỉ trích ông đã từ chối cam kết xóa bỏ Hạ viện Lập pháp Anh rồi lại nhận ghế trong đó. "Ông ấy dành nhiều năm để công kích thể chế mà giờ đây lại chuẩn bị gia nhập. Sự đạo đức giả khó tin này khiến nhiều người không ngờ tới," Mackay nói.

Đảng Quốc gia Scotland (SNP) cũng lên án Sarwar, yêu cầu ông quyên góp mức lương hậu hĩnh của mình cho các tổ chức từ thiện. Đây là phản ứng dựa trên việc Sarwar trước đó từng tuyên bố sẽ không bao giờ tham gia vào Nhà lập pháp Anh, coi đó là điều không thể chấp nhận hồi năm 2022. Nghị sĩ SNP George Adam cáo buộc Sarwar và đảng Lao Động đã nói dối cử tri Scotland về ý định thực sự của ông, đồng thời nói rằng "việc ông mặc áo choàng quý tộc không thể bị quên lãng."

Ngoài những phản ứng chỉ trích từ đối thủ, chính các nhân vật trong đảng Lao Động Scotland cũng tỏ ra bất ngờ trước quyết định này, nhiều người mô tả họ bị sốc và bối rối. Một nhân viên trong đảng cho biết nếu Sarwar dự định từ chức thì lẽ ra nên thông báo rõ ràng từ tháng 5 để mọi người có thời gian đánh giá và tái cấu trúc, việc này thực hiện bất ngờ khiến đồng đội bị bất ngờ và rối loạn.

Vị trí của Sarwar tại Hội đồng Holyrood sẽ được chuyển lại cho Monica Lennon, người được xem là ứng cử viên tiềm năng cho vị trí lãnh đạo đảng trong tương lai. Michael Marra, nghị sĩ Bắc Đông Scotland, cũng được đề cử là một ứng viên đáng chú ý nhưng quy mô ứng cử viên không lớn vì đảng chỉ có 17 nghị sĩ tại đây.

Một nguồn tin thân cận với Sarwar cho biết lãnh đạo mới của đảng Lao Động Scotland sẽ phải cân bằng giữa việc duy trì một chính sách dành riêng cho Scotland và vai trò trong một đảng chính trị trên toàn Vương quốc Anh. Nguồn tin cũng nhấn mạnh người kế nhiệm Sarwar sẽ phải "giáo dục" Andy Burnham về vị trí của mình - "ông ấy là vua miền Bắc nhưng là thủ tướng của toàn Vương quốc Anh".

Chính sách phân quyền của Burnham dành cho miền Bắc nước Anh và các khu vực ngoài London và Đông Nam Anh bị chỉ trích là không đủ khi so với các quốc gia có chính quyền tự trị như Scotland. Các chính trị gia Scotland từ nhiều đảng phái đã phản đối vì cho rằng Burnham thiếu hiểu biết hoặc không quan tâm đúng mức đến Scotland, Wales và Bắc Ireland. Việc Sarwar được bổ nhiệm được kỳ vọng giúp giảm bớt sự thiếu hụt này.

Dù nhiều người ngạc nhiên, một nguồn tin thân cận với Sarwar trong đảng cho rằng quyết định chuyển sang Westminster là lựa chọn hợp lý về mặt chính trị, đặc biệt trong bối cảnh ông sẽ ở thế phe đối lập tại Holyrood trong những năm tới. Sarwar được nhận định là một chính trị gia tham vọng, mong muốn tạo ra sự thay đổi và không muốn phải chờ đợi 5 năm để có cơ hội tiếp tục ở vị trí lãnh đạo.

"Ông ấy không muốn ngồi yên chờ đợi và trở nên chán nản," nguồn tin này nói thêm, "anh ấy là người muốn nắm quyền lực và tạo ra ảnh hưởng, nên việc lựa chọn Westminster là điều dễ hiểu."

Việc Sarwar rời bỏ vị trí lãnh đạo đảng tại Scotland để tham gia chính quyền Andy Burnham sẽ mở ra một giai đoạn mới với nhiều thách thức cho Lao Động Scotland, đồng thời cho thấy những biến chuyển sâu sắc trong chính trường liên vùng tại Vương quốc Anh.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.