Thủ tướng Israel chỉ đạo mở rộng các khu định cư mới sau xung đột đẫm máu ở Bờ Tây

Ngày 24/7/2026, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu chính thức ra chỉ thị thiết lập các khu định cư mới tại khu vực sâu trong Bờ Tây bị chiếm đóng. Đây là động thái nhằm đáp trả các cuộc xung đột nghiêm trọng xảy ra tại tỉnh Nablus vài ngày trước đó. Quyết định này được đưa ra phối hợp với Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yisrael Katz, đồng thời kèm theo một loạt biện pháp trừng phạt tăng cường cũng như mở rộng các chiến dịch đột kích ở nhiều làng mạc Palestine.

Động thái này đánh dấu sự gia tăng căng thẳng và chính sách cứng rắn đối với khu vực, trong bối cảnh bạo lực gia tăng và những vụ tấn công chết người diễn ra liên tiếp.

Tỉnh Nablus đã chứng kiến một trong những cuộc đối đầu dữ dội nhất khi làng Tel xảy ra vụ đụng độ với kết quả 4 người Palestine, thuộc cùng một gia đình, bị thiệt mạng do lực lượng dân quân định cư cùng quân đội Israel nổ súng bảo vệ họ. Theo các nguồn tin địa phương, một nhóm định cư đã tấn công vào làng vào sáng sớm, khiến người dân địa phương phải phản kháng nhằm bảo vệ tài sản và nhà cửa của mình.

Phía Israel cũng thông báo có 2 quân nhân thiệt mạng, trong đó có đại úy Yoav Ezra, 27 tuổi. Các nguồn quân sự nêu rõ các vụ đụng độ xảy ra gần khu định cư "Havat Gilad", nơi một đội an ninh bị tấn công bằng súng khiến nhiều thương vong trong số binh sĩ và dân định cư.

Chính quyền Palestine lên án mạnh mẽ các hành động này, gọi đây là "tội ác khủng bố" và cáo buộc hoàn toàn trách nhiệm cho chính phủ Israel về những cuộc tấn công của dân định cư tại các thị trấn Aurif, Surra, Imatin và Masafer Yatta. Tuyên bố chính thức nhấn mạnh vụ việc tại làng Tel là một vụ thảm sát tàn bạo, gia tăng danh sách những vi phạm liên tục đối với người dân Palestine.

Về mặt quân sự, Quân đội Israel thông báo sẽ tiến hành một chiến dịch quy mô lớn ở phía bắc Bờ Tây nhằm truy lùng những đối tượng bị cáo buộc tham gia các vụ tấn công. Các kỳ nghỉ của binh sĩ tại tất cả đơn vị bị hủy bỏ và bổ sung thêm lực lượng quân sự xung quanh các làng và thị trấn Palestine lân cận khu định cư.

Trong diễn biến nghiêm trọng, quân đội Israel đã đột kích Bệnh viện Chuyên khoa Nablus, thực hiện khám xét các khu vực trong bệnh viện và có hành động bạo lực với đội ngũ y tế tại đây. Giám đốc hành chính bệnh viện cho biết quân đội đã bắt giữ một người bị thương từ làng Tel cùng người thân từ trong khuôn viên bệnh viện.

Ông Walid Zidan, Chủ tịch Hội đồng làng Tel, cho hay khoảng 20 dân định cư đã xâm nhập làng với ý đồ giết người, phá hoại và đốt phá tài sản dưới sự chứng kiến của binh sĩ Israel. Ông nhấn mạnh binh sĩ đã phối hợp với dân định cư bắn trực tiếp nhằm vào những người dân vô tội cố gắng bảo vệ nhà cửa, dẫn tới thương vong lớn.

Trong một vụ việc khác, các dân định cư đã tấn công làng Farata gần Qalqilya và đốt cháy nhiều diện tích đất được trồng cây ô liu cũng như các công trình thương mại. Các nguồn y tế ghi nhận 8 người bị thương, phần lớn do đạn thật, trong khi Hội Chữ thập đỏ bị cản trở không thể dập tắt các đám cháy do quân đội ngăn cản.

Ngoài các biện pháp quân sự, Netanyahu còn thúc đẩy việc hợp pháp hóa nhanh chóng các khu định cư nông nghiệp hiện hữu, nhằm chuyển các khu định cư vốn bị coi là bất hợp pháp ngay cả theo luật pháp Israel thành các khu định cư chính thức. Chính sách này đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế vì vi phạm luật quốc tế, vốn coi tất cả các hình thức định cư tại lãnh thổ bị chiếm đóng là bất hợp pháp.

Các khu định cư này thường là những nhà di động được thiết lập ban đêm trên các đỉnh đồi, trở thành sự thật không thể thay đổi với sự hỗ trợ về cơ sở hạ tầng và bảo vệ quân sự từ chính phủ. Mục tiêu chính của việc mở rộng này là phá vỡ sự liên kết địa lý của các khu vực Palestine và ngăn chặn khả năng thành lập một nhà nước Palestine liền mạch trong tương lai.

Số liệu y tế Palestine cho thấy bạo lực tại Bờ Tây tăng cao chưa từng có từ khi chiến tranh tại Dải Gaza bùng nổ vào tháng 10/2023. Từ đó đến nay, ít nhất 1094 người Palestine đã thiệt mạng vì đạn từ quân đội Israel và dân định cư, trong khi lực lượng định cư được tạo điều kiện tự do di chuyển và tấn công.

Chỉ huy trưởng quân đội Israel Đại tướng Eyal Zamir tuyên bố sẽ truy lùng tất cả những người tham gia vào các vụ tấn công gần đây, đồng thời mở rộng các hoạt động quân sự sang tất cả vùng có nghi ngờ có vũ trang. Phát biểu này làm dấy lên lo ngại về khả năng một cuộc tấn công quy mô vào các thành phố phía bắc Bờ Tây.

Hiện nay, khoảng 3 triệu người Palestine sinh sống tại Bờ Tây đang phải trải qua các hạn chế nghiêm ngặt trong di chuyển và thường xuyên chịu những cuộc tấn công. Trong khi đó, hơn 500.000 người định cư sinh sống trong các khu định cư được bảo vệ nghiêm ngặt. Các báo cáo quốc tế cảnh báo sự tiếp tục mở rộng các khu định cư sẽ làm gia tăng vòng xoáy bạo lực và xóa bỏ mọi cơ hội hòa bình còn lại ở khu vực.

Nhiều nhà quan sát nhận định chính sách và quyết định gần đây của Thủ tướng Netanyahu phản ánh sự thỏa hiệp với cánh hữu cực đoan trong chính phủ, người đang thúc đẩy việc sáp nhập toàn bộ Bờ Tây. Những động thái này diễn ra trong bối cảnh áp lực quốc tế ngày càng tăng nhằm chấm dứt sự mở rộng định cư nhưng vẫn bị chính phủ Israel phớt lờ.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.