Chính phủ Nhật thúc giục doanh nghiệp tăng đầu tư giữa chuỗi tích tụ tiền mặt kỷ lục

Tại Nhật Bản, các công ty phi tài chính đang giữ lượng tiền mặt và tiền gửi vượt quá 380 nghìn tỷ yen (tương đương 2,3 nghìn tỷ USD) tính đến cuối tháng 3, mức tăng rõ rệt kể từ khi đại dịch bắt đầu. Theo sách trắng kinh tế và tài khóa mới công bố, đây là hệ quả của lo ngại về triển vọng kinh doanh và tâm lý ngại vay nợ. Tuy nhiên, việc tích lũy lớn này không đồng nghĩa với tăng trưởng đầu tư trong các lĩnh vực sản xuất hay nâng cao năng suất lao động.

Tài liệu nhận định đa số doanh nghiệp hạn chế chi tiêu cho đầu tư trang thiết bị và nâng lương do áp lực kinh tế kéo dài từ đổ vỡ bong bóng tài sản những năm 1990. Điều này tạo ra vòng luẩn quẩn khiến nền kinh tế trì trệ, do giảm chi tiêu lại ảnh hưởng đến triển vọng lợi nhuận tương lai. Mặc dù giá nhập khẩu tăng cao giúp doanh nghiệp dễ dàng đẩy giá bán lên, song việc giữ tiền mặt quá mức vẫn là xu hướng đáng lo ngại.

Sách trắng cũng chỉ ra tỷ trọng tài sản hữu hình như máy móc, nhà xưởng trong tổng tài sản của doanh nghiệp ngày càng suy giảm. Năng suất thiết bị lỗi thời và công nghệ thấp hơn so với các nước phát triển khác đang ảnh hưởng tiêu cực đến năng lực sản xuất chung. Tình trạng thiếu đầu tư này có thể tạo ra áp lực giảm sút tăng trưởng kinh tế lâu dài nếu không được cải thiện.

Chính phủ Nhật đã đặt mục tiêu tổng vốn đầu tư công và tư lên tới 370 nghìn tỷ yen đến năm tài khóa 2040, tập trung vào 17 lĩnh vực trọng điểm bao gồm các ngành công nghiệp chiến lược và an ninh kinh tế, đặc biệt là lĩnh vực sản xuất bán dẫn. Đây là tuyến chiến lược mới nhằm gia tăng đầu tư hiệu quả và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi, người nhậm chức từ tháng 10 năm ngoái, kêu gọi chấm dứt chính sách thắt lưng buộc bụng tài khóa vốn đã làm giảm chi tiêu cho tương lai. Nội dung sách trắng phản ánh rõ quan điểm này cùng các hướng đi chính sách của nội các Takaichi vừa được chính phủ thông qua gần đây.

Về tình hình kinh tế Nhật, tài liệu cho biết nền kinh tế đang hồi phục ở mức độ vừa phải. Mức tăng giá tiêu dùng đã giúp chính phủ khẳng định Nhật Bản không còn trong giai đoạn giảm phát, từng là vấn đề kéo dài nhiều thập kỷ. Tuy vậy, sách trắng thận trọng khi chưa công bố chính thức thoát khỏi giảm phát do những diễn biến phức tạp ở Trung Đông có thể tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.