Tại sao kinh tế tăng trưởng được coi trọng hơn phúc lợi xã hội?

Trong xã hội hiện nay, mâu thuẫn giữa việc ưu tiên phúc lợi xã hội hay tăng trưởng kinh tế đang được tranh luận rộng rãi. Một câu chuyện từ Hàn Quốc được bài báo của Dong-A Ilbo đề cập khi một em học sinh trung học thắc mắc liệu ai là người ủng hộ phúc lợi và ai là người ủng hộ tăng trưởng khiến chúng ta phải suy nghĩ về những hiểu biết căn bản về vấn đề này. Chẳng hạn, nhiều người cho rằng ủng hộ tăng trưởng kinh tế đồng nghĩa với việc theo đuổi lợi ích cá nhân hay không quan tâm đến người nghèo, nhưng thực tế không phải như vậy.

Người ủng hộ tăng trưởng thường là các nhà kinh tế học và học giả nghiên cứu, không phải doanh nhân theo đuổi lợi nhuận cá nhân. Họ không bị thúc đẩy bởi nhu cầu trở nên giàu có hay ghét bỏ người nghèo, mà quan trọng hơn, họ nhìn thấy tầm quan trọng của việc phát triển kinh tế để cải thiện đời sống người nghèo. Việc chỉ tập trung vào phúc lợi xã hội mà bỏ qua phát triển kinh tế sẽ khó có thể giúp người nghèo thoát nghèo bền vững.

Khái niệm tăng trưởng kinh tế được Adam Smith trình bày trong tác phẩm "Quốc phú luận" xuất bản năm 1776, được xem là nền móng của kinh tế học hiện đại. Smith nhấn mạnh rằng mở rộng thị trường, chuyên môn hóa và phân công lao động là những yếu tố thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên mục tiêu cuối cùng của tăng trưởng không chỉ là tăng sản lượng mà nhằm nâng cao mức sống của tất cả người dân, đặc biệt là người nghèo.

Một trong những hạn chế của việc tập trung phần lớn vào phúc lợi là nguồn ngân sách quốc gia dùng để hỗ trợ người nghèo có thể bị cạn kiệt nếu không có sự tăng trưởng kinh tế bền vững. Ví dụ thực tiễn từ các quốc gia như Argentina và Venezuela cho thấy, mặc dù họ có hệ thống phúc lợi khá phát triển, nhưng thiếu tăng trưởng dẫn đến cạn kiệt ngân sách phúc lợi và tình trạng người nghèo gia tăng, trong khi ở các nước phát triển giàu mạnh hơn, người nghèo cũng được hưởng điều kiện sống tốt hơn dù hệ thống phúc lợi không hoàn hảo.

Khi nền kinh tế phát triển, sẽ có nhiều cơ hội việc làm hơn, giúp người nghèo tìm được việc và cải thiện cuộc sống. Ngược lại, việc chỉ tập trung vào phúc lợi có thể bảo đảm tốt hơn cho người nghèo trong ngắn hạn, song về lâu dài có thể gây nguy cơ thiếu hụt nguồn lực để duy trì sự trợ giúp và thậm chí làm cho toàn xã hội trở nên nghèo hơn.

Ngoài ra, tăng trưởng kinh tế thường kéo theo sự gia tăng bất bình đẳng thu nhập, nhưng điều này đồng nghĩa với việc ít người thuộc nhóm thu nhập thấp hơn, tức số người nghèo giảm đi. Do vậy, lựa chọn giữa phúc lợi và tăng trưởng là bài toán cân bằng giữa việc đảm bảo cuộc sống hiện tại cho người nghèo và tạo ra cơ hội phát triển lâu dài cho toàn xã hội.

Nhiều người có thể hiểu nhầm rằng người ủng hộ tăng trưởng chỉ vì muốn làm giàu cá nhân hoặc không muốn chia sẻ lợi ích với người nghèo. Tuy nhiên sự thật là tăng trưởng kinh tế được xem là cách thức giúp người nghèo cải thiện cuộc sống. Việc nhận thức đúng đắn về điều này sẽ giúp giảm thiểu định kiến và tăng cường sự hiểu biết giữa các quan điểm ủng hộ phúc lợi xã hội và tăng trưởng kinh tế.

Tác giả bài viết cũng bày tỏ quan ngại về chương trình giáo dục hiện nay chưa truyền đạt đầy đủ ý nghĩa của tranh luận giữa phúc lợi và tăng trưởng kinh tế, khiến học sinh như câu chuyện trên không nắm rõ lý do căn bản vì sao người ta ủng hộ tăng trưởng kinh tế mà chỉ nhớ các luận điểm ngắn gọn, từ đó dễ dẫn đến hiểu nhầm.

Chuyên gia kinh tế Choi Sung-rak, người từng làm việc tại các trường đại học và đã đạt nhiều bằng cấp trong lĩnh vực kinh tế và quản trị kinh doanh, nhấn mạnh rằng kinh tế tăng trưởng không đơn giản là vì lợi ích cá nhân mà là để người nghèo có cuộc sống tốt hơn.

Theo Dong-A Ilbo