Thụy Điển siết chặt cấp phép khai khoáng nhằm giảm phụ thuộc vào Trung Quốc

Ngày 25/4, chính phủ Thụy Điển công bố kế hoạch phát triển ngành khai khoáng, đặc biệt là các khoáng sản đất hiếm quan trọng, nhằm giảm sự phụ thuộc của châu Âu vào nguồn cung từ Trung Quốc. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh Trung Quốc kiểm soát khoảng 70% khai thác và tinh luyện khoáng sản quan trọng toàn cầu.

Bộ trưởng Năng lượng kiêm Phó Thủ tướng Ebba Busch tiết lộ chính phủ đã đưa việc khai thác kim loại quan trọng và khoáng sản đất hiếm thành lợi ích quốc gia về an ninh, giúp đơn giản hóa và rút ngắn thủ tục cấp phép cho các dự án khai khoáng mới. Bà cũng nhấn mạnh Thụy Điển cần trở thành quốc gia khai khoáng hàng đầu để tăng cường vị thế cũng như năng lực phòng thủ của EU và NATO trước "rủi ro hệ thống" do phụ thuộc Trung Quốc.

Thụy Điển từ lâu là quốc gia khai khoáng lớn ở châu Âu, với mỏ quặng sắt LKAB tại Kiruna nằm trên Vòng Bắc Cực. Quốc gia này sở hữu khoảng 60% trữ lượng quặng sắt của châu Âu và chịu trách nhiệm khai thác gần 90% sản lượng quặng sắt toàn lục địa, trong đó một phần ba xuất phát từ Kiruna. Gần đó còn có mỏ Per Geijer chứa khoảng 1,2 tỷ tấn tài nguyên khoáng sản, bao gồm 2,2 triệu tấn oxit đất hiếm, đang được dự án hàng đầu EU tập trung khai thác nhằm giảm phụ thuộc vào Trung Quốc.

Tuy nhiên, tiến trình cấp phép khai thác tại đây có thể kéo dài đến 10 năm do liên quan đến vùng đất của người Sami, cộng đồng thổ dân chăn nuôi tuần lộc truyền thống, gây ra mâu thuẫn về quyền sử dụng đất và bảo vệ văn hóa. Bộ trưởng Ebba Busch cũng đề xuất thành lập công ty đầu tư nhà nước hỗ trợ phát triển ngành khai khoáng, thay thế việc chính phủ thiếu công cụ cụ thể để thúc đẩy đầu tư chiến lược.

Thụy Điển có truyền thống khai khoáng từ thế kỷ 10 với mỏ đồng Falun, từng cung cấp đến hai phần ba đồng cho châu Âu. Ngày nay, Kiruna nổi tiếng với hoạt động khai khoáng quặng sắt quy mô lớn và các thách thức xung quanh việc di dời thành phố do hoạt động khai thác gây sụt lún đất. Năm ngoái, nhà thờ Kiruna được di chuyển trên bánh xe trong mùa hè, thu hút sự quan tâm quốc tế.

Hơn 90% các mỏ khoáng sản của Thụy Điển nằm ở khu vực Norrland thưa dân, thuộc vùng đất truyền thống của người Sami. Nỗ lực phát triển ngành khai khoáng cần cân bằng giữa khai thác tài nguyên và bảo tồn quyền lợi đồng bào dân tộc thiểu số, đồng thời đóng góp vào chiến lược giảm phụ thuộc khoáng sản Trung Quốc của châu Âu.

Theo Bộ trưởng Ebba Busch, chính phủ nỗ lực tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư cũng như đẩy nhanh thủ tục cấp phép như một phần trong chiến lược ưu tiên quốc gia, góp phần nâng cao năng lực phòng thủ của EU và NATO trong bối cảnh địa chính trị hiện nay.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.