Mỹ ký thỏa thuận hạt nhân với Saudi Arabia, thay đổi chính sách truyền thống

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã ký kết thỏa thuận hạt nhân với Saudi Arabia, đảo ngược quan điểm truyền thống của các chính quyền Mỹ trước đây vốn yêu cầu Saudi Arabia phải bình thường hóa quan hệ với Israel trước khi được chuyển giao công nghệ hạt nhân dân dụng. Tuy nhiên, thỏa thuận mới được ký kết mà không đòi hỏi Riyadh có bất kỳ nhượng bộ nào đối với Israel, gây tranh cãi trong giới chuyên gia và chính trị gia lo ngại về nguy cơ kích thích chạy đua vũ khí hạt nhân tại Trung Đông.

Bước đi này là biểu hiện mới nhất trong chiến lược của Tổng thống Trump về việc thay đổi cách tiếp cận truyền thống của Mỹ với Trung Đông, vốn tập trung vào sự ổn định Israel và giải pháp hai nhà nước cho cuộc xung đột Israel - Palestine. Trong nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump chú trọng hơn đến tăng cường ảnh hưởng kinh tế của Mỹ để cạnh tranh với Trung Quốc và các đối thủ khác, đồng thời giữ chặt các đồng minh trong khu vực dù có thể làm mất lòng Israel.

Chuyên gia Yusuf Can từ công ty tư vấn Amena Strategies nhận định rằng các quốc gia Trung Đông muốn phát triển cơ sở hạ tầng hạt nhân và sẽ làm điều này dù Mỹ có tham gia hay không. Thỏa thuận được cho là nhằm thể hiện mong muốn của Mỹ giữ chân các đồng minh trong khu vực và cung cấp cho họ lựa chọn hợp tác thay vì phải dựa vào Trung Quốc.

Thỏa thuận được đánh giá là phần quan trọng trong chính sách đối ngoại theo hướng giao dịch mà chính quyền Trump theo đuổi trong nhiệm kỳ thứ hai, tập trung tăng cường cạnh tranh kinh tế với Trung Quốc và Nga trên toàn cầu. Việc ký kết thỏa thuận hạt nhân với Saudi Arabia cũng là bước đi táo bạo trong bối cảnh khu vực đầy biến động và Mỹ đang đối đầu với Iran.