“Hồ sơ” Hezbollah: Từ lời hùng biện đến thực tế hành động bị giới hạn

Trong nhiều năm qua, "Hezbollah" luôn nâng cao giọng điệu đe dọa lên mức tối đa. Lời cảnh báo, đe dọa không bao giờ vắng mặt, gần đây nhất là tuyên bố của cựu Bộ trưởng Mustafa Bayram nói rằng "bàn tay nào giơ lên thay cho Israel sẽ bị chặt đứt". Tuy nhiên, vấn đề lớn không nằm ở sức mạnh của lời nói mà là khoảng cách thực tế giữa lời nói và hành động. Đặc biệt sau cuộc chiến tàn phá tại Lebanon, khi kết thúc bằng một lệnh ngừng bắn mà không đạt được những mục tiêu mà Hezbollah công bố khi bắt đầu đối đầu, trong khi Israel vẫn tiếp tục thực hiện các hoạt động bên trong lãnh thổ Lebanon. Điều này tạo ra một thực trạng trái ngược với những tuyên bố cứng rắn trước đây.

Việc Israel liên tục tiến hành các hoạt động trong Lebanon đặt ra câu hỏi lớn: tại sao tiếng nói bên trong đất nước lại cường điệu hóa lên trong khi Hezbollah lại hành động thận trọng trước Israel? Thế lực răn đe đã từng là trụ cột trong tuyên bố của nhóm trong nhiều thập kỷ dường như đang mai một.

Một nghịch lý khác là nhóm Hezbollah, vốn thường xuyên sử dụng ngôn ngữ cứng rắn đối với các đối thủ nội bộ, lại phải đối mặt với thực tế khu vực khiến phạm vi hoạt động của họ liên quan chặt chẽ đến các tính toán từ Tehran hơn là chỉ trong phạm vi Lebanon. Không hiếm trường hợp họ tuyên bố muốn chủ động hành động nhưng lại phải đợi diễn biến chính trị trong khu vực để xác định hướng đi.

Hậu quả lớn nhất của tình trạng này là người dân miền Nam Lebanon phải gánh chịu. Các làng bị tàn phá, người dân mất nhà cửa, đất đai nông nghiệp bị thiệt hại nặng nề và nền kinh tế địa phương gần như sụp đổ. Dẫu vậy, không có sự nhìn nhận hay đánh giá lại chính trị nào thật sự về những tổn thất và chi phí này, lời nói và tuyên bố của Hezbollah vẫn không thay đổi như thể không có gì xảy ra.

Đối lập với tình hình của Hezbollah, quyền lực thực thi của chính quyền Lebanon có phần mạnh hơn so với khả năng ngôn ngữ. Chính phủ nước này không tăng giọng trong lời nói hay đáp trả những lời đe dọa bằng những lời đe dọa mới, mà thay vào đó vẫn tuân thủ thỏa thuận khuôn khổ và tiếp tục các bước tiến hành với cách tiếp cận dần dần để quản lý tình hình tránh gây mâu thuẫn trong nước.

Chính quyền Lebanon đặc biệt dựa vào lực lượng quân đội trong thực thi các nhiệm vụ hiện trường một cách khôn ngoan và đoàn kết. Kinh nghiệm tại khu vực Zotr al-Gharbi là minh chứng cụ thể cho cách làm này. Vùng đất từng được Washington và Tel Aviv theo dõi nhằm đánh giá năng lực nhà nước giờ đây trở thành mô hình thành công nhờ sự quản lý quân sự điềm tĩnh và khôn ngoan.

Trước đây, câu hỏi đặt ra là liệu nhà nước Lebanon có thực hiện được những gì cam kết hay không, thì nay quan trọng hơn là làm sao họ có thể khôi phục phần đất đã mất, giúp người dân dần trở về những nơi từng bị chiến tranh đẩy đi, và tái lập sự hiện diện của nhà nước qua các cơ quan hành chính, dịch vụ bên cạnh lực lượng quân sự.

So sánh giữa hai hướng đi cho thấy sự khác biệt rõ nét: Hezbollah vẫn tin rằng việc tăng cường lời nói có thể bù đắp cho sự suy giảm năng lực hành động, trong khi chính quyền tập trung vào các bước đi thực tiễn để dần chiếm lại vai trò nhà nước trên thực địa.

Hezbollah từng tự nhận là thế lực mạnh nhất trên thực địa, nhưng giờ đây cánh tay của nhóm này đang bị giới hạn bởi thực tế hiện nay, trong khi lời nói vẫn giữ nguyên khí thế. Ngược lại, chính quyền lại chọn cách nói giảm nói tránh nhưng hành động mạnh mẽ hơn. Trong chính trị và chiến tranh, sức mạnh không được đo bằng lời nói mà bằng kết quả trên thực địa. Nếu "cánh tay" vẫn yếu dù "lời nói" còn đầy sức mạnh thì liệu thời kỳ chỉ dựa vào lời nói đang dần kết thúc, nhường chỗ cho thực tế mới?

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.