Chủ tịch Thượng viện Nigeria tiết lộ chưa từng xem ngân sách Quốc hội, nhấn mạnh cần minh bạch tài chính trước cải tổ mua sắm

Cụ thể, ông Akpabio nhấn mạnh nếu muốn cải cách thủ tục đấu thầu và mua sắm trong Quốc hội thì cần ưu tiên đảm bảo tính minh bạch và rõ ràng trong quy trình lập ngân sách cũng như quản lý tài chính. Ông nói: "Cá nhân tôi chưa từng thấy ngân sách của Quốc hội. Ông Tambuwal, khi còn làm Chủ tịch Hạ viện, có thể đã được xem rồi".

Không chỉ Chủ tịch Akpabio, Thượng nghị sĩ Adamu Aliero, đại diện Kebbi Central thuộc đảng APC, cũng bày tỏ sự bức xúc khi nhiều nhà lập pháp còn chưa rõ về chi tiết ngân sách Quốc hội. Thượng nghị sĩ Aliero cho rằng Thượng viện đang "đặt xe đạp trước con ngựa" khi tập trung vào đề xuất cải tổ thủ tục mua sắm mà chưa hoàn thiện việc thành lập Văn phòng Ngân sách và Nghiên cứu – đơn vị chủ chốt trong việc quản lý tài chính của Quốc hội.

Ông cảnh báo: "Vấn đề quản lý tài chính và ngân sách của Quốc hội không chỉ nằm ở quy trình mua sắm mà quan trọng hơn là việc chưa có Văn phòng Ngân sách và Nghiên cứu. Hiện tại chúng ta không thấy được ngân sách Quốc hội để phân tích và hiểu rõ các khoản chi." Vì vậy, ông đề nghị Thượng nghị sĩ Karimi nên rút lại đề xuất để tập trung xử lý những vấn đề cơ bản trước.

Trước đó, Thượng nghị sĩ Karimi đã trình bày một dự thảo nhằm thiết lập Hội đồng Đấu thầu nội bộ cho Quốc hội Nigeria, với mục tiêu tăng cường năng lực thể chế và bảo vệ tính độc lập tài chính của cơ quan lập pháp. Ông viện dẫn các điều khoản trong Hiến pháp Nigeria, đặc biệt là Khoản 81(3) và Khoản 51, để khẳng định rằng Quốc hội có quyền tự quản lý thủ tục và quản trị nội bộ.

Ông Karimi nhấn mạnh rằng việc thành lập Hội đồng Đấu thầu sẽ giúp Quốc hội nâng cao hiệu quả, minh bạch trong các quy trình tài chính và mua sắm, đồng thời bảo đảm tự chủ tài chính theo quy định của Hiến pháp.

Tuy nhiên, đề xuất này vấp phải sự phản ứng gay gắt từ các thành viên Thượng viện khác, trong đó có Chủ tịch Akpabio, vì cho rằng thời điểm và phương pháp trình bày đề án chưa phù hợp. Ông Akpabio cho rằng Thượng nghị sĩ Karimi nên trao đổi kỹ lưỡng với lãnh đạo Thượng viện và thư ký Quốc hội trước khi đưa ra đề xuất chính thức tại phiên họp.

Ông nói: "Thượng nghị sĩ Karimi, ông nên bàn bạc với tôi và các lãnh đạo khác trước, để tôi nắm được ý định của ông. Việc tranh luận công khai về việc thành lập Hội đồng Đấu thầu khi chưa giải quyết được vấn đề minh bạch ngân sách là chưa thích hợp." Ông kết luận rằng đề xuất còn quá sớm và chưa đủ điều kiện đưa ra thảo luận rộng rãi.

Trước sự phản đối từ lãnh đạo Thượng viện và số đông nghị sĩ, Thượng nghị sĩ Karimi đã chấp nhận rút lại đề xuất thành lập Hội đồng Đấu thầu nội bộ. Trước khi rút, ông Karimi thắc mắc liệu thư ký Quốc hội có trao đổi về đề án này với Chủ tịch Thượng viện hay không, nhưng ông Akpabio khẳng định rằng ông không được thông báo trước về kế hoạch này.

Sự kiện này cho thấy Quốc hội Nigeria tập trung giải quyết vấn đề minh bạch ngân sách và quản lý tài chính trước khi tiến hành các cải cách về quy trình mua sắm. Thượng viện đã cam kết sẽ tổ chức các buổi họp để cập nhật đầy đủ về ngân sách và hoạt động tài chính cho các thành viên trước khi xem xét các đề xuất mới trong tương lai.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.