Đồ chơi AI ngày càng phổ biến, nhưng có thật sự giúp trẻ phát triển ngôn ngữ?

Trong một nghiên cứu của Đại học Cambridge, một trẻ năm tuổi tương tác với đồ chơi búp bê được trang bị trí tuệ nhân tạo (AI). Khi đứa trẻ nói "Tớ yêu bạn", con búp bê đáp lại bằng câu trả lời cứng nhắc và rất xa lạ với ngôn ngữ giao tiếp của trẻ là "Xin làm ơn tương tác theo đúng hướng dẫn." Phản ứng này không phải trục trặc kỹ thuật mà là biểu hiện điển hình của cách đồ chơi AI hiện nay xử lý giao tiếp với trẻ nhỏ, theo báo cáo công bố tháng Ba năm 2026.

Nghiên cứu này đã khảo sát hệ thống đồ chơi AI sinh tạo và cho thấy chúng thường không nhận diện đúng tín hiệu cảm xúc, gặp khó khăn trong việc chơi vai trò giả định và thiếu tính tương tác phản hồi tự nhiên trong các cuộc trao đổi. Tuy nhiên, ngành công nghiệp đồ chơi AI vẫn đang phát triển mạnh, điển hình như hãng Mattel, nhà sản xuất búp bê Barbie, đã hợp tác với OpenAI để đưa AI vào trải nghiệm chơi dành cho trẻ em.

Ngôn ngữ ở trẻ nhỏ về căn bản là một quá trình tương tác xã hội. Ví dụ, trong một tình huống đời thường, một trẻ 14 tháng tuổi nhìn thấy hình ảnh một bông hoa hướng dương sáng màu trên tường, trẻ chưa biết tên nhưng vẫn tò mò ngó nghiêng. Người mẹ nhanh chóng nhận thấy và nói nhỏ nhẹ: "Ồ, con thấy bông hoa hướng dương rồi! Đây là bông hoa hướng dương." Qua đó, trẻ cảm nhận được sức mạnh giao tiếp, đồng thời nhận được sự định hướng bằng cách dùng câu ngắn và lặp lại từ khóa quan trọng. Đây là kiểu trao đổi linh hoạt tùy theo mức độ phát triển của trẻ và đúng thời điểm để trẻ tiếp thu hiệu quả.