Robot Ba Lan đấu với các ông lớn Trung Quốc tại giải URKL 2026 ở Thâm Quyến

URKL 2026 (Ultimate Robot Knock-out Legend) là một giải đấu quốc tế dành cho các robot hình người, được phát động và tổ chức ở Thâm Quyến bởi hãng EngineAI, nhà sản xuất robot humanoid hàng đầu của Trung Quốc. Mục tiêu của giải đấu là các đội thi từ nhiều quốc gia phát triển và lập trình robot có khả năng chiến đấu trên sàn đấu, với những kỹ năng do trí tuệ nhân tạo (AI) đào tạo để thực hiện các pha tấn công và phòng thủ điêu luyện, giữ thăng bằng và phối hợp các khớp vận động hiệu quả.

Trong số gần 200 đội tham gia vòng loại năm nay, đội Brave Mind Fighters đến từ Ba Lan đã đạt được vị trí thứ 4, đây là thành tích cao nhất trong số các đội châu Âu. Đội sẽ tiếp tục bước vào vòng thi đấu tại Thâm Quyến vào tháng 8, nơi các robot sẽ đối đầu trong các trận đấu trực tiếp trên sàn võ đài.

Arkadiusz Cybulski, quản lý đội Brave Mind Fighters, nhấn mạnh rằng các trận đấu không chỉ mang tính giải trí mà còn là bài kiểm tra khắt khe cho công nghệ robot embodied AI. Robot humanoid cần duy trì thăng bằng, phối hợp nhiều khớp xương, phản ứng nhanh với các tác động vật lý và cân bằng lại trạng thái cơ thể khi bị tác động, đồng thời đưa ra quyết định dựa trên thời gian thực. Những tiêu chí đánh giá bao gồm khả năng điều khiển chuyển động, sự an toàn trong hoạt động, năng lượng và khả năng bảo vệ cấu trúc máy.

Cybulski giải thích thêm, mặc dù phương pháp huấn luyện này có thể áp dụng cho robot trong các ngành công nghiệp như sản xuất, logistics và cứu hộ, khả năng chiến đấu trong giải đấu không hoàn toàn chứng minh được tính sẵn sàng thương mại của robot trong các ứng dụng này. URKL là một phòng thí nghiệm thực tiễn để thử nghiệm các phương pháp huấn luyện robot humanoid, không phải là bài kiểm tra toàn diện về khả năng thương mại.

Đội Ba Lan bắt đầu bằng việc thu thập dữ liệu chuyển động của một vận động viên quyền Anh thông qua công nghệ motion capture, sử dụng hệ thống camera đo chiều sâu để ghi lại chuyển động chính xác của các cử động trong không gian 3D. Chuyên gia hướng dẫn thực hiện các đòn đánh, pha kết hợp và phòng thủ, từ đó dữ liệu được số hóa làm tài liệu tham khảo cho robot học theo.

Piotr Gerke, lãnh đạo kỹ thuật của đội, giải thích robot được điều khiển bởi 29 động cơ cho các khớp, nên việc mô phỏng chuyển động như một cú đấm móc đòi hỏi robot phải xoay thân mình như một tay đấm chuyên nghiệp mà không bị mất thăng bằng hoặc ngã. Thêm vào đó, robot còn phải phản ứng linh hoạt với các đòn đánh từ đối thủ bằng cách né tránh hoặc phòng thủ.

Quá trình huấn luyện sử dụng thuật toán Proximal Policy Optimization (PPO), một mô hình học tăng cường giúp tối ưu chiến lược bằng cách thưởng cho robot các hành vi ổn định, chính xác và mượt mà, đồng thời phạt những hành vi như ngã, rung lắc, mất cân bằng hoặc vi phạm giới hạn. Môi trường huấn luyện mô phỏng không gian ảo cho phép thực hiện rất nhiều thử nghiệm trong thời gian ngắn, mà không cần dựa vào robot vật lý.

Arkadiusz Cybulski nhận định dù URKL 2026 mang tính chất thi đấu thể thao, kinh nghiệm thu được có thể mở đường cho các ứng dụng công nghiệp. Robot humanoid đơn giản hiện nay có thể thực hiện các nhiệm vụ giao tiếp, hỗ trợ khách hàng bằng cách cung cấp thông tin, trả lời câu hỏi. Trong lĩnh vực công nghiệp và logistics, robot có thể thay thế các nhân viên kiểm tra an toàn lao động, nhờ khả năng di chuyển linh hoạt và làm việc liên tục không mệt mỏi.

Các công ty Trung Quốc và Đức đang thử nghiệm sử dụng robot humanoid trong việc vận chuyển vật liệu trong kho bãi. Thách thức lớn nhất hiện nay là phát triển phương pháp điều khiển robot thích nghi với môi trường hoạt động linh hoạt như con người, cho phép robot học những nhiệm vụ mới bằng cách quan sát và nhanh chóng áp dụng.

Piotr Gerke nhấn mạnh giải đấu URKL chính là một phần trong cuộc đua công nghệ giữa các hãng phát triển robot lớn, nhằm tạo ra robot có thể làm việc mà không cần tái cấu hình phức tạp như robot công nghiệp truyền thống, đồng thời đảm nhiệm vị trí của con người ngay lập tức.

Đội Brave Mind Fighters bao gồm bảy kỹ sư và sinh viên đến từ các lĩnh vực khác nhau, kết hợp kiến thức về AI, robot, mô phỏng, điều khiển chuyển động, cơ điện tử và kỹ thuật phần mềm. Đội hình thành từ sự hợp tác giữa cộng đồng kỹ sư doanh nhân tại Śniadania Robotyczne, HumanTech Center thuộc Đại học SWPS, sinh viên Đại học Kỹ thuật Warszawa và dự án tạo mô hình ngôn ngữ Ba Lan Bielik AI.

Arkadiusz Cybulski cho biết các thành viên đội đã đóng góp hàng nghìn giờ làm việc cá nhân để phát triển robot và không nhận tài trợ từ bên ngoài. Đội cũng đang tiếp xúc với một số công ty Ba Lan để thảo luận về việc ứng dụng thử robot humanoid trong các hoạt động kinh doanh, nhằm xây dựng chiến lược robot hóa tương lai.

Cybulski nhấn mạnh dù công nghệ humanoid tại Ba Lan còn đi trước thời đại trong khi Trung Quốc đã đi vào thử nghiệm thực tiễn, nhưng việc thực hiện các đợt thử nghiệm và đánh giá ứng dụng robot vật lý (Physical AI) nên là bước tiếp theo tự nhiên cho các doanh nghiệp chuẩn bị bắt kịp xu hướng mới của nền kinh tế số.

Ông kết luận: "Kết quả này chứng minh rằng Ba Lan không chỉ là nơi tiếp nhận công nghệ từ Trung Quốc hay Mỹ mà có thể tự phát triển các giải pháp và công cụ huấn luyện robot, tích hợp kỹ năng và phương pháp đánh giá để ứng dụng robot vào doanh nghiệp". Tuy nhiên, để phát triển hơn nữa, cần đầu tư vào phòng thí nghiệm robot hiện đại và tiếp cận hệ thống máy tính hiệu năng cao.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.