Bộ trưởng tiêu dùng Đức phản đối trợ giá xăng dầu kém hiệu quả

Helmut Martin, Bộ trưởng Bộ Bảo vệ người tiêu dùng bang Rheinland-Pfalz thuộc CDU, bày tỏ quan điểm về các biện pháp ngắn hạn nhằm đối phó với giá xăng dầu tăng cao ở Đức trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang. Ông cho rằng các biến động giá là hiện tượng mang tính hệ thống và chính sách giảm giá xăng toàn dân, còn gọi là "Tankrabatt", thực chất là việc tiêu tiền lãng phí mà không tạo ra giá trị gia tăng nào.

Ông Martin nhấn mạnh, dù việc hỗ trợ những nhóm lao động như người đi làm xa là cần thiết, chỉ hỗ trợ mang tính cào bằng cho tất cả người tiêu dùng không phải là giải pháp hiệu quả. "Tiền đã bị đốt cháy mà không đem lại thêm giá trị nào," ông nói thẳng thắn với hãng tin Deutsche Presse-Agentur tại Mainz.

Bộ trưởng tiêu dùng cảnh báo cần phải khôi phục nhận thức về nguyên tắc thị trường trong xã hội, nhất là vai trò của tín hiệu giá cả. Ông phân tích: "Một tín hiệu giá có ý nghĩa quan trọng và không giúp ích gì khi chúng ta cố gắng làm mờ tín hiệu đó." Điều này có nghĩa giá cả phản ánh tình trạng nguồn cung khan hiếm mà chính sách không thể phá huỷ hoặc thay thế vô thời hạn.

Dù vậy, ông Martin không quy trách nhiệm hoàn toàn cho chính phủ khi vẫn quyết định áp dụng chính sách giảm giá xăng. Vị lãnh đạo này giải thích áp lực chính trị và xã hội tại thời điểm đó rất lớn và chính phủ phải hành động. Tuy nhiên, theo ông, chính phủ cần tăng cường giải thích rõ về thị trường và lý do tại sao tín hiệu giá quan trọng để tránh nhận thức sai lệch cho người dân.

Thay vì trợ giá đại trà, ông Martin đề xuất tìm các phương án thay thế như chia sẻ xe đi làm chung hoặc chuyển sang các phương tiện giao thông khác thân thiện hơn với môi trường. Ngay cả khi có những người không thể thay đổi cách đi lại, việc hỗ trợ họ nên được triển khai một cách có mục tiêu.

Bộ trưởng cũng cảnh báo không nên đòi hỏi nhà nước phải giải quyết mọi vấn đề mà xã hội gặp phải như một mô hình phát triển bền vững. Đó không phải là hướng đi hiệu quả cho các thế hệ tương lai.

Martin không coi tăng phụ cấp cho người đi làm xa là giải pháp tối ưu vì cơ chế này có thể lợi cho người có thu nhập cao hơn trong khi người thu nhập thấp lại khó khăn hơn. Ông đánh giá cao ý tưởng "tiền khí hậu" (Klimageld) do liên minh SPD, Đảng Xanh và FDP đề xuất ban đầu. Mô hình này dự kiến hoàn trả nguồn thu từ thuế CO2 cho từng công dân nhằm bù đắp tác động do giá khí thải tăng dần, đồng thời tạo động lực thay đổi thói quen sử dụng năng lượng.

Martin nhận xét: "Thuế CO2 gây áp lực cho tất cả mọi người, nhưng tất cả đều nhận được tiền hoàn trả bằng nhau," và điều đó giúp ưu tiên cho người thu nhập thấp và phát thải CO2 ít hơn được hỗ trợ nhiều hơn so với tỷ lệ đóng góp. Ông cho rằng phương pháp này góp phần nâng cao sự chấp nhận của xã hội đối với việc đánh thuế phát thải CO2, một chính sách cần thiết để đạt mục tiêu môi trường lâu dài.

Đánh giá tổng thể, ông Martin kiến nghị các chính sách hỗ trợ nên dựa trên cơ sở khuyến khích chuyển đổi bền vững, hiệu quả và có sự giải thích minh bạch hơn về sự cần thiết, thay vì áp dụng các biện pháp trợ giá giản đơn, thiếu trọng tâm.