Quy trình bổ nhiệm thẩm phán tại Tòa án Hiến pháp Ba Lan

Tòa án Hiến pháp (TK) Ba Lan có tổng cộng 15 vị trí thẩm phán. Mỗi khi có vị trí trống do một thẩm phán hết nhiệm kỳ 9 năm, Hạ viện Ba Lan (Sejm) sẽ lựa chọn người thay thế. Tuy nhiên, để thẩm phán mới được chính thức nhậm chức, họ phải tuyên thệ trước tổng thống nước này.

Tháng 4 năm nay, Sejm đã chọn sáu ứng viên để bổ sung cho các vị trí trống tại TK. Tổng thống Karol Nawrocki đã có bước đi chưa từng có khi chỉ mời hai trong số sáu người tuyên thệ, với lý do tồn tại nghi ngờ về tính hợp pháp trong cách các ứng viên kia được lựa chọn. Đây là động thái nhằm đảm bảo TK vẫn hoạt động với đủ số thẩm phán cần thiết nhưng cũng dẫn tới sự tranh cãi sâu sắc.

Khúc mắc và bế tắc với bốn thẩm phán còn lại

Bốn thẩm phán không được Nawrocki tuyên thệ đã tự tổ chức lễ nhậm chức riêng mà không có sự có mặt của tổng thống. Thế nhưng, chủ tịch TK Bogdan Święczkowski, người cũng có liên hệ với phe đối lập, từ chối chấp nhận sự bổ nhiệm này.

Tháng 5 vừa qua, Toà án Nhân quyền Châu Âu (ECHR) ra lệnh cho TK phải chấp nhận bốn thẩm phán này. Tuy nhiên, TK với đa số thẩm phán do chính phủ trước đó bổ nhiệm đã ra phán quyết riêng nhằm ủng hộ quyền của Nawrocki trong việc từ chối cho bốn thẩm phán nhậm chức.