Nguyên mẫu nghệ thuật Argentina Juan Carlos Distéfano qua đời ở tuổi 92

Juan Carlos Distéfano sinh ngày 29/8/1933 tại Buenos Aires, Argentina. Ông theo học tại Trường Mỹ thuật Manuel Belgrano và bắt đầu sự nghiệp sáng tạo trong nhiều lĩnh vực như điêu khắc, hội họa và hội họa biếm họa. Trong thập niên 1960, Distéfano chịu trách nhiệm bộ phận Thiết kế Đồ họa tại Viện Di Tella, nơi ông thử nghiệm với vật liệu mới như sợi thủy tinh và nhựa polyester, chất liệu vừa kinh tế vừa cơ động cho tác phẩm sáng tạo tại nhà.

Ông tổ chức triển lãm cá nhân đầu tiên vào năm 1964 tại Gallery Riobóo Nueva, đánh dấu bước ngoặt trong sự nghiệp. Đặc biệt ở thập niên 1970, ông đã sáng tác nhiều tác phẩm điêu khắc bằng nhựa epoxy và polyester, được đánh giá vừa phản ánh lịch sử thế giới vừa thể hiện sự đau thương và hy vọng của con người.

Trong những năm cuối thập niên 70, khi Argentina áp đặt chế độ độc tài quân sự, Distéfano và vợ - nhà văn Griselda Gambaro - đã rời đất nước sang Barcelona để tránh sự đàn áp chính trị. Distéfano từng nhớ lại cảm giác bất an khi phải sống trong bầu không khí đầy hiểm nguy, với những vụ bắt cóc và tiếng súng vang lên đêm đêm trên vùng Don Bosco, nơi họ cư trú.

Dù vậy, nghệ sĩ không bị cấm đoán trực tiếp, và tác phẩm "El mudo" của ông vẫn được bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia mua sưu tập trong thời kỳ này, dù đường nét táo bạo thể hiện hình ảnh một người đàn ông bị trói tay.

Tại Barcelona, ông dành nhiều thời gian tham quan Bảo tàng Quốc gia Nghệ thuật Catalonia và cảm phục công trình bảo tồn các bức họa tường từ các nhà thờ nhỏ ở Ampurdan. Năm 1980, ông cùng vợ trở về Argentina, khởi động lại sự nghiệp sáng tạo trong bối cảnh chính trị vẫn còn nhiều khó khăn.

Trong sự nghiệp kéo dài hơn sáu thập kỷ, Distéfano đã truyền tải nhiều thông điệp qua ngôn ngữ điêu khắc và hội họa, tập trung vào ký ức và bản chất con người. Triển lãm quan trọng “La memoria residual” được tổ chức năm 2022 tại Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia giới thiệu 19 tác phẩm nổi bật, từ những năm 1970 đến tác phẩm sáng tác trong đại dịch COVID-19, thể hiện sự bền bỉ và đổi mới của nghệ sĩ.

Tác phẩm của ông từng đại diện Argentina tham dự Triển lãm Quốc tế Venice năm 2015 với chủ đề "Sự nổi loạn của hình thức", phản ánh chiều sâu và chiều kích con người qua nghệ thuật. Năm 2018, ông được trao Giải thưởng Quốc gia về Thành tựu Nghệ thuật bởi Bộ Văn hóa Argentina.

Andrés Duprat, Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia, đánh giá cao tầm ảnh hưởng và con người Distéfano: “Ông là một nghệ sĩ hiếm có với giọng điệu độc đáo và đóng góp nổi bật trong lịch sử nghệ thuật Argentina. Với những ai có may mắn biết và gần gũi ông, đó là người đầy nhiệt huyết, trí tuệ và hào phóng.”

Juan Carlos Distéfano đã trở thành biểu tượng sáng tạo của nền nghệ thuật Argentina, để lại di sản sâu sắc về ký ức lịch sử và con người qua từng tác phẩm.