Mỹ đối mặt áp lực về nguồn vũ khí phòng thủ và tên lửa chính xác trong căng thẳng với Iran

Theo các quan chức quân sự và tình báo Mỹ, tốc độ tiêu hao các tên lửa đánh chặn và vũ khí dẫn đường chính xác của Mỹ trong chiến dịch tại Trung Đông đang trở thành điểm gây căng thẳng lớn trong chính quyền ông Trump khi chiến tranh với Iran lại gia tăng. Tình trạng tồn kho các tên lửa phòng thủ và tên lửa tầm xa đang giảm sút nghiêm trọng, buộc các lãnh đạo quân sự và dân sự phải cân nhắc giữa việc đáp ứng các nhu cầu tác chiến với Iran và duy trì khả năng sẵn sàng ứng phó với các đối thủ khác, trong đó có Trung Quốc tại khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương.

Các quan chức giấu tên tiết lộ với CBS News rằng Mỹ không thể duy trì tỷ lệ sử dụng vũ khí dẫn đường chính xác như đã triển khai trong giai đoạn đầu của chiến dịch chống Iran. Ngành công nghiệp quốc phòng hiện không đủ năng lực để nhanh chóng sản xuất lại số vũ khí đã sử dụng hoặc chuyển giao cho Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (US Central Command) đang giám sát cuộc xung đột.

Mỹ đang sử dụng rộng rãi các tên lửa đánh chặn để bảo vệ lợi ích tại các quốc gia Vịnh Ba Tư, nơi có lực lượng Mỹ đồn trú và là mục tiêu bị tấn công bởi tên lửa và máy bay không người lái của Iran. Một quốc gia đối tác chia sẻ với CBS News về sự cần thiết phải tạm dừng chiến sự do Iran gia tăng các đòn tấn công mạnh mẽ nhắm vào Kuwait và Bahrain, đặc biệt là khi Iran được cho là đã đánh trúng các công trình điện và nhà máy khử mặn ở Kuwait.

Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth công khai phủ nhận sự tồn tại của khủng hoảng tồn kho trong một cuộc phỏng vấn với chương trình "Face the Nation", khẳng định Mỹ có số lượng đạn dược lớn và đang sản xuất nhiều hơn bao giờ hết.

Các chỉ huy Mỹ đang chuyển hướng sử dụng nhiều hơn các loại bom dẫn đường GPS được trang bị bộ dẫn hướng JDAM, cùng với bom nhỏ đường kính nhỏ (Small Diameter Bombs) có khả năng tấn công mục tiêu cố định ở tầm gần, đồng thời đóng vai trò thay thế một phần cho tên lửa tầm xa. Trước đó, lực lượng Mỹ thường sử dụng tên lửa hành trình tầm xa như JASSM và Tomahawk, nhưng hiện đang sử dụng dè dặt hơn vì giới hạn về nguồn dự trữ.

Đại tướng Samuel Paparo, chỉ huy Bộ Chỉ huy Ấn Độ - Thái Bình Dương cho biết việc mở rộng sản xuất các hệ thống hiện đại như Tomahawk hay JASSM có thể mất tới 1-2 năm, trong khi nhu cầu sử dụng hiện nay là cấp bách.

Cuộc can thiệp của Mỹ gần đây tập trung vào các mục tiêu gần bờ biển Iran, hạn chế phải xâm nhập sâu vùng lãnh thổ với hệ thống phòng không dày đặc. Tuy nhiên, nguồn cung tên lửa tầm xa như ATACMS bắn từ hệ thống HIMARS vẫn rất hạn chế. Vào năm 2022, chính quyền Biden từng trì hoãn cung cấp ATACMS cho Ukraine do lo ngại ảnh hưởng đến khả năng sẵn sàng chiến đấu của Mỹ.

Ngược lại, kho vũ khí tên lửa tầm ngắn GMLRS, cũng sử dụng trên HIMARS, vẫn dồi dào hơn giúp các chỉ huy linh hoạt trong chiến dịch.

Một trong những vấn đề nan giải nhất là tình trạng tồn kho các tên lửa đánh chặn được sử dụng để phòng thủ trước tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo, máy bay và máy bay không người lái nguy hiểm. Mỹ đã sử dụng nhiều tên lửa Patriot và hệ thống Phòng thủ Vùng cao Cuối cùng (THAAD), khiến tồn kho bị hao hụt nhanh hơn khả năng sản xuất bù đắp.

Bộ Quốc phòng Mỹ đã phải chuyển giao nguồn tên lửa đánh chặn từ các khu vực khác, trong đó có các kho ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương dự phòng sẵn, tới Trung Đông để hỗ trợ chiến dịch. Điều này khiến các Bộ Chỉ huy khác phải hoạt động với nguồn lực hạn chế mặc dù Mỹ đang nỗ lực phòng ngừa các hòn đảo đầu tiên trong chuỗi đảo khu vực Thái Bình Dương, bao gồm cả Đài Loan trước khả năng Trung Quốc can thiệp quân sự.

Phát ngôn viên Lầu Năm Góc Sean Parnell khẳng định rằng quân đội Mỹ là lực lượng mạnh nhất thế giới và có đầy đủ trang bị để thực hiện các nhiệm vụ mà Tổng thống chỉ đạo, đồng thời duy trì khả năng bảo vệ người dân và các lợi ích quốc gia.

Năm 2022, Elbridge Colby, cựu quan chức quốc phòng dưới thời chính quyền Trump và hiện là thứ trưởng chính sách Lầu Năm Góc, từng nhấn mạnh khó khăn cân bằng nguồn vũ khí giữa các mặt trận thế giới. Ông nhận xét trên tạp chí Time về việc vũ khí sử dụng ở châu Âu sẽ không thể dùng cho châu Á.

Trước bối cảnh căng thẳng hiện nay với Iran, vấn đề này càng được làm nổi bật vì những vũ khí cần thiết cho việc đối phó với Trung Quốc ở chuỗi đảo đầu tiên gồm Nhật Bản, Đài Loan hay Philippines nên được giữ lại cho mục đích đó. Báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế thống kê hơn 1.000 quả tên lửa Tomahawk và 1.100 quả JASSM đã được dùng trong chiến dịch, với thời gian sản xuất thay thế lên tới 4 năm. Các loại tên lửa đánh chặn như THAAD, SM-3 và Patriot có chu kỳ sản xuất lâu hơn, đến 5 năm.

Tổng hợp lại cho thấy vấn đề cốt lõi của Mỹ không chỉ là chi phí mà chính là thời gian để sản xuất đủ số lượng thay thế cho các vũ khí đã sử dụng trong thời gian ngắn.

Theo CBS News.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.