Vai trò lâu dài của dầu khí trong chuyển đổi năng lượng ở Ba Lan

Việc chuyển đổi từ hệ thống năng lượng truyền thống sang các nguồn năng lượng không phát thải lượng lớn khí nhà kính là một quá trình kéo dài và không thể thực hiện ngay lập tức bằng các bước nhảy vọt. Do nhu cầu về năng lượng và nguyên liệu thiết yếu của doanh nghiệp và xã hội luôn tồn tại, quá trình này đòi hỏi phải tiến triển một cách thận trọng và liên tục. Đồng thời, nguồn lợi từ các lĩnh vực truyền thống trong ngành năng lượng góp phần tài trợ cho việc phát triển các công nghệ hiện đại, bao gồm cả các công nghệ ban đầu được sử dụng trong khai thác dầu khí nhưng cũng thích hợp cho các ứng dụng trong năng lượng gió ngoài khơi hay năng lượng hạt nhân.

Vào tháng 10 tới đây tại Warsaw, Ba Lan sẽ diễn ra Hội nghị Dầu khí Ba Lan với sự tham gia của các chuyên gia quốc tế, các doanh nhân và đại diện của ngành khoa học, hành chính công. Hội nghị mang chủ đề “Powering the Future” (Thắp Sáng Tương Lai) nhằm thảo luận về vị trí và tầm quan trọng của dầu mỏ, khí đốt trong ngành năng lượng đang chuyển đổi, đảm bảo nguồn cung nguyên liệu và phát triển năng lực cho các doanh nghiệp Ba Lan trên thị trường toàn cầu.

Tại khu vực Trung Âu, các nguồn năng lượng tái tạo chỉ có thể đáp ứng từ 66% đến 75% nhu cầu tiêu thụ do điều kiện địa lý hạn chế. Do đó, khí đốt tự nhiên vẫn là yếu tố duy trì sự ổn định cho hệ thống năng lượng. Việc duy trì nguồn cung dầu khí liên tục được chứng minh là năng lực then chốt trong những năm gần đây qua các thách thức dịch bệnh, xung đột tại Ukraine và bất ổn ở Trung Đông làm gián đoạn nguồn cung nguyên liệu.

Triển vọng sử dụng khí đốt trong hai thập kỷ tới vẫn rất rõ ràng do vai trò của nó trong hỗ trợ ổn định các hệ thống điện cùng nhu cầu duy trì nguồn điện ổn định tới khi các công nghệ năng lượng hạt nhân và nguồn năng lượng sạch quy mô lớn được phát triển hoàn chỉnh. Cùng lúc, dầu mỏ vẫn được duy trì với nhu cầu ổn định vì đóng vai trò quan trọng cho ngành công nghiệp nhiên liệu và sản xuất vật liệu nhựa.

Nhu cầu tiêu thụ điện năng trên toàn cầu dự kiến gia tăng do sự mở rộng của các công nghệ số tiêu hao nhiều năng lượng, sự phục hồi và gia tăng công nghiệp hóa tại nhiều vùng, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển. Trong giai đoạn chuyển tiếp trước khi công nghệ năng lượng sạch hoàn toàn chiếm ưu thế, vai trò của nhiên liệu truyền thống như khí đốt tự nhiên sẽ tiếp tục được duy trì do khả năng làm cầu nối an toàn giữa than có tính phát thải cao và năng lượng sạch.

Báo cáo "World Energy Outlook 2025" của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo trong kịch bản "Current Policies" (Chính sách Hiện hành), nhu cầu dầu và khí đốt sẽ duy trì ở mức cao cho đến giữa thế kỷ 21, đồng thời hai nguồn tài nguyên này tiếp tục là phần quan trọng trong cơ cấu năng lượng toàn cầu.

Khí đốt tự nhiên là nguồn cung cấp thiết yếu cho ngành công nghiệp, hộ gia đình và ngành điện, đặc biệt trong vận hành các nhà máy điện nhiệt kết hợp, công nghiệp hóa chất và sản xuất phân bón. Đặc biệt ngành công nghiệp nhiệt lực phụ thuộc nhiều vào than cũng đang chuyển dần sang khí đốt để giảm phát thải. Dầu mỏ giữ vai trò căn bản trong ngành chế biến nhiên liệu và sản xuất các sản phẩm nhựa, là một phần không thể thay thế trong nhiều lĩnh vực kinh tế.

Công ty Orlen là đơn vị tiên phong trong việc khai thác khai thác và sản xuất khí đốt, với mục tiêu tăng sản lượng lên 12 tỷ m3 khí tự nhiên hàng năm, cả trong nước và quốc tế. Công ty cũng phát triển hoạt động thương mại dầu khí, tận dụng cảng nhập LNG tại Świnoujście với công suất 8,3 tỷ m3 và sắp tới sẽ tăng khả năng nhập khẩu nhờ giàn khoan nổi FSRU dự kiến đặt tại vùng Gdańsk, cho phép tiếp nhận thêm ít nhất 6,1 tỷ m3 khí mỗi năm.

Bên cạnh đó, Orlen còn linh hoạt sử dụng các nhà ga tái khí hóa tại các cảng quốc tế như Klaipeda (Lithuania) và Montoir (Pháp). Để tăng cường tính độc lập và vị thế trên thị trường thế giới, công ty đã thuê tám tàu chở khí LNG hiện đại, mỗi tàu có thể vận chuyển khoảng 70 nghìn tấn khí, tương đương gần 100 triệu m3 khí sau tái khí hóa.

Nhờ đó, công ty và Ba Lan đang hướng tới hình thành một trung tâm khí đốt chiến lược cho khu vực Trung và Đông Âu, góp phần nâng cao an ninh năng lượng tại đây.

Điều đáng chú ý là khu vực và Ba Lan đang đẩy mạnh nghiên cứu các công nghệ mới như phát triển nhà máy khí sinh học, thu giữ và lưu trữ CO2, cũng như năng lượng hydro. Thành công trong những lĩnh vực này đòi hỏi nguồn vốn và kinh nghiệm công nghệ tích lũy từ ngành dầu khí truyền thống.

Hội nghị Dầu khí Ba Lan cũng sẽ tập trung thảo luận về tầm quan trọng của trí tuệ nhân tạo trong ngành dầu khí, một lĩnh vực đã được ứng dụng nhiều năm và có thể lan tỏa sang các ngành khác. Sự kiện còn bao gồm diễn đàn chuyên biệt dành cho các kỹ sư trẻ, chuyên viên số hóa, nhằm thúc đẩy đổi mới và đào tạo nhân lực cho ngành.

Hội nghị dự kiến bàn sâu các thách thức và xu hướng trong ngành công nghiệp dầu khí, với sự tham gia của các nhà lãnh đạo doanh nghiệp, nhà hoạch định chính sách và giới nghiên cứu. Chủ đề bao gồm sự tái công nghiệp hóa châu Âu, căng thẳng chính trị và gián đoạn chuỗi cung ứng, tất cả tác động đến chiến lược phát triển năng lượng khu vực và toàn cầu.

Orlen đồng thời tiếp tục đầu tư vào năng lượng tái tạo như điện mặt trời, trang trại gió ngoài khơi và điện hydro, thể hiện sự cân bằng giữa đổi mới và thực tiễn trong quá trình chuyển đổi năng lượng.

Thế giới hiện nay, phải đối mặt với những biến động địa chính trị và hậu quả của những cuộc khủng hoảng, đã chứng minh rằng không thể từ bỏ hoàn toàn các nguồn năng lượng hóa thạch ngay lập tức mà cần sự lộ trình hợp lý, trong đó dầu mỏ và khí đốt giữ vai trò quan trọng trong an toàn và ổn định nguồn cung năng lượng cho đến khi các công nghệ sạch quy mô lớn hoàn toàn đi vào vận hành.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.